Ibn al-Qalonisiy sahifasining manbasini koʻrish

{{Shaxsiyat bilgiqutisi
 | ismi                 = Ibn al-Qalonisiy
 | asl ismi             = ابن القلانسي
 | tavallud_paytidagi_ismi = Abu Yaʼlo Hamza ibn al-Asad ibn al-Qalonisiy <br /> ابو يعلى حمزة ابن الاسد ابن القلانسي
 | tavallud_sanasi      = 1071-yil
 | tavallud_joyi        = [[Damashq]]
 | vafot_sanasi         = 1160-yil
 | vafot_joyi           = [[Damashq]]
 | fuqaroligi           = arab
 | kasbi                = tarixchi
 | faoliyat_yillari     = 1071-1160
}}

'''Abu Yaʼlo Hamza ibn al-Asad ibn al-Qalonisiy''' ({{lang-ar|ابو يعلى حمزة ابن الاسد ابن القلانسي}}; taxminan 1071 – 1160-yil 18-mart) – 12-asr Damashqidagi [[arab]] siyosatchisi va [[tarixchi]]si.

== Hayoti ==
Abu Yaʼlo („Yaʼloning otasi“), familiyasi al-Qalonisiy („Shlyapa ishlab chiqaruvchi“), [[Banu Tamim]] qabilasidan boʻlib, Damashq shahrining yaxshi taʼlim olgan zodagonlari qatorida edi<ref name="Gibb8">Gibb (1932), p. 8, citing [[Ibn 'Asakir]].</ref>. U [[adabiyot]], [[ilohiyot]] va [[fiqh|huquqshunoslik]]ni oʻrgangan va dastlab Damashq kanselyariyasida (''Divan al-Rasaʼil'') kotib, keyinchalik rahbar boʻlib ishlagan<ref name=Gibb8/>. U ikki marta shahar ''raisi'' (hokimga teng lavozim) boʻlib ishlagan<ref name=Gibb8/>.

== Damashq yilnomasi ==
Qalonisiy yozgan yilnomasi, ''Dhail'' yoki ''Mudhayyal Taʼrix Dimashq'' („Damashq yilnomasining davomi“) [[Hilol bin al-Muhassin as-Sobiy]] yilnomasining davomi boʻlib, 1056-yildan 1160-yilgacha, al-Qalonisiyning vafotigacha, boʻlgan davrni qamrab oladi<ref name=GibbIntro>Gibb (1932), „Introduction“, pp. 7-14.</ref>. Bu yilnoma [[Birinchi salib yurishi]] va uning bevosita oqibatlari haqidagi [[Islom|musulmon]] nuqtai nazaridan yozilgan kam sonli zamonaviy manbalardan biri boʻlib, uni nafaqat zamonaviy tarixchilar, balki keyingi 12-asr yilnomalari, jumladan [[Ali ibn al-Asir]] uchun ham qimmatli manba boʻlgan<ref name=GibbIntro/>. U, shuningdek, [[Ikkinchi salib yurishi]] paytida 1148-yilda salibchilarning hal qiluvchi magʻlubiyati bilan tugagan [[Damashq qamali (1148)|Damashq qamaliga]] guvoh boʻlgan<ref>{{cite web |url=https://prh3.arts.cornell.edu/259/texts/qalanisi.htm |title=The Second Crusade: The Siege of Damascus, 1148 |website=cornell.edu |access-date=2021-06-04 |archive-date=2021-06-04 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210604155458/http://prh3.arts.cornell.edu/259/texts/qalanisi.htm |url-status=dead }}</ref>.

Uning yilnomasining asosiy qismi ikki avlod – otasining va oʻzining davrini qamrab oladi, al-Qalonisiy Birinchi salib yurishini yetuklik davrida boshidan kechirgan, u jangchi sifatida urushda qatnashmagan<ref name=GibbIntro/>. Matnni tahlil qilgan holda, uning birinchi ingliz tarjimoni [[H. A. R. Gibb]] al-Qalonisiy maʼlumotlarini ham guvohlardan, ham hujjatlardan olgan degan xulosaga keladi, bu al-Qalonisiyning oʻz ish uslubini tasvirlashi bilan mustahkamlanadi<ref name=GibbIntro/>. Al-Qalonisiyning diqqat bilan ishlashi natijasida, Gibb tomonidan qayd etilgan asosiy sifat voqealar xronologiyasining aniq koʻrsatilgan, aniqlik uchun u hatto haftaning kunlarini ham yozib oʻtgan<ref name=GibbIntro/>.

Gibb yilnomaning 1097–1159-yillarni qamrovchi materialini ajratib olib, ingliz tiliga tarjima qildi va 1932-yilda nashr etgan<ref>Gibb (1932), „Contents“, p. 1.</ref>.

== Manbalar ==
{{manbalar}}

== Adabiyotlar ==
* {{cite book |author= Ibn al-Qalanisi |last2= Gibb |first2= H. A. R. (transl., ed.) |author-link2= H. A. R. Gibb |title= The Damascus Chronicle of the Crusades: Extracted and translated from the chronicle of Ibn Al-Qalanisi |publisher=[[Dover Publications]]. Unabridged reprint of first edition, London: Luzac (1932) |location= Mineola, NY |year= 2002 |orig-year= 1932 |isbn= 978-0-486-42519-1 |url= https://books.google.com/books?id=5ds1vuFg8j0C |access-date= 3 October 2021}}
* {{Cite encyclopedia |last= Christie |first= Niall |title= Ibn al-Qalanisi (d. 1116) |editor-last= Murray |editor-first= Alan V. |encyclopedia= The Crusades: An Encyclopedia  |page= 626 |publisher= ABC-CLIO |location= Santa Barbara |year= 2006 |isbn= 9781576078624 }}

{{Authority control}}

{{DEFAULTSORT:ibn Qalonisiy}}
[[Category:1160-yilda vafot etganlar]]
[[Category:12-asr suriyalik tarixchilar]]
[[Category:Damashqliklar]]
[[Category:12-asr oʻrta asr islom dunyosi tarixchilari]]
[[Category:1070-yillarda tugʻilganlar]]
[[Category:Saljuqiylar imperiyasi olimlari]]

{{bio-stub}}