Ineni sahifasining manbasini koʻrish

'''Ineni''' (baʼzan '''Anena''' shaklida transliteratsiya qilinadi) — [[Qadimgi Misr]]ning [[Misrning o‘n sakkizinchi sulolasi|XVIII sulolasi]] davrida yashagan [[meʼmor]] va davlat amaldori. U firʼavnlar [[Amenxotep I]], [[Tutmos I]], [[Tutmos II]], shuningdek, [[Xatshepsut]] va [[Tutmos III]] ning qoʻshma hukmronligi davrida yirik qurilish loyihalariga masʼul boʻlgan. Ineni bir qator yuqori lavozimlarni, jumladan, omborlar nazoratchisi, qirollik binolari nazoratchisi va [[Karnak]] xazinalaridagi ishchilar nazoratchisi lavozimlarini egallagan<ref name="weigall1910">{{cite book |author=Weigall, Arthur |title=A Guide to the Antiquities of Upper Egypt |publisher=Mentheun & Co |location=London |year=1910 |isbn=1-4253-3806-2 |pages=133–137}}</ref>.

== Faoliyati ==

Ineni zodagon oiladan chiqqan boʻlib, meʼmor sifatidagi faoliyatini tahminan [[Amenxotep I]] hukmronligi davrida boshlagan. Amenxotep I Ineniga [[Karnak ibodatxonasi]]ni kengaytirish ishlarini topshirgan. Kengaytirish loyihasi [[Amon]]ning muqaddas qayiq ibodatxonasi va yangi xazina binosini oʻz ichiga olgan.

Ineni Amenxotep I maqbarasi va uning dafn ibodatxonasi qurilishini ham nazorat qilgan. Dafn ibodatxonasi ilk bor haqiqiy maqbaradan alohida qurilgan boʻlib, buning maqsadi dafn joyiga ortiqcha eʼtibor jalb qilmaslik boʻlgan deb taxmin qilinadi. Amenxotep I xazina qurilishi yakunlanishidan oldin vafot etgan, biroq uning vorisi [[Tutmos I]] Inenini oʻz lavozimida qoldirgan.

== Tutmos I davridagi qurilishlar ==

Faol bunyodkor sifatida tanilgan Tutmos I hukmronligi davrida koʻplab qurilish loyihalarini amalga oshirgan. Ular orasida [[Shohlar vodiysi]]da qoyaga oʻyib ishlangan dastlabki maqbara ham bor edi. Uning koʻplab loyihalari Karnak ibodatxonasida amalga oshirilgan va Ineni nazorati ostida boʻlgan. Ushbu ishlar quyidagilarni oʻz ichiga olgan:

* toʻrtinchi va beshinchi [[Pilon (meʼmorchilik)|pilon]]lar;
* koʻplab hovlilar va haykallar;
* Amenxotep I davrida boshlangan xazina kengaytmasini yakunlash;
* Tutmos I ning [[giksoslar]] ustidan qozongan gʻalabasini xotirlash maqsadida Karnakda [[Livan kedri]] yogʻochidan qurilgan [[gipostil]] zal.

== Xatshepsut davridagi faoliyati ==

Tutmos I vafotidan keyin Ineni qirollik oilasi xizmatida qolgan. [[Xatshepsut]] hukmronligi davrida yangi meʼmor — [[Senmut]] yirik buyurtmalarni qoʻlga kirita boshlagan. Ularning eng mashhuri Xatshepsutning [[Dayr al-Bahri]]dagi dafn ibodatxonasi qurilishi edi.

Shunga qaramay, Ineni Xatshepsut tomonidan buyurtma qilingan bir qancha inshootlar qurilishini nazorat qilishda davom etgan va boshqa koʻplab loyihalar boʻyicha ham maslahat bergan. Zamondoshlari uni Xatshepsut saroyidagi yaqin kishilardan biri deb hisoblashgan. Inenining maqbarasi devorlaridagi [[stela]] yozuvlarida Xatshepsut haqida iliq fikrlar bildirilgan.

Ineni Xatshepsut hukmronligi davrida, Tutmos III Xatshepsutning 22-hukmronlik yilida taxtni mustaqil ravishda egallashidan oldin vafot etgan. Uning [[TT81|maqbarasi]] Xatshepsut nomi oʻyib tashlanmagan yoki boshqa nom bilan almashtirilmagan kam sonli yodgorliklardan biri boʻlib, bu holat katta ehtimol Ineniga boʻlgan hurmat bilan izohlanadi.

== Manbalar ==
{{Reflist}}

== Qoʻshimcha adabiyotlar ==
* J. H. Breasted. ''Ancient Records of Egypt'', ikkinchi qism, 43 va undan keyingi hamda 99 va undan keyingi boʻlimlar — Ineni tarjimai holi.

[[Turkum:Arxitektorlar]]