Juliana Morell
Juliana Morell (1594-yil 16-fevral — 1653-yil 26-iyun) — kataloniyalik dominikan rohibasi va intellektual moʻʼjizakor bola.
| Juliana Morell | |
|---|---|
|
Juliana Morell | |
| Tavalludi |
1594-yil 16-fevral |
| Vafoti |
26-iyun 1653-yil (59 yoshda) Avinyon, Fransiya |
| Fuqaroligi | Ispaniya |
| Kasbi | Rohiba, Faylasuf, yozuvchi |
| Faoliyat yillari | 1606–1653 |
| Dini | Katolik cherkovi |
| Mashhur ishlari | Diniy asarlar va tarjimalar |
Baʼzi manbalarga koʻra, u 1608-yilda Avinyonda kanon huquqi boʻyicha doktorlik darajasini olgan. Biroq 1941-yilda Sylvanus Morley bu maʼlumot 1859-yildagi notoʻgʻri talqinga asoslanganini ko‘rsatgan. Boshqa manbalarga ko‘ra, otasi uning doktor boʻlishini istagan bo‘lsa-da, u rohiba maqomiga mos kelmasligi sababli bundan voz kechgan.
Biografiya
Morell Barselonada taniqli bankir oilasida tug‘ilgan[1]. U juda yoshligida onasidan ayrilgan va dastlabki ta’limni Barselonadagi dominikan rohibalaridan olgan.
To‘rt yoshida u uyda lotin tili, yunon tili va ivrit tilini o‘rganishni boshlagan. Yetti yoshida esa otasiga lotin tilida xat yozgan[2].
Otasi qotillik ishida ayblangach, u qizi bilan birga Lionga qochib ketgan. U yerda Juliana kuniga to‘qqiz soat davomida ritorika, dialektika, etika va musiqani o‘rgangan. 12 yoshida u ushbu fanlar bo‘yicha o‘z tezislarini omma oldida himoya qilgan[1].
Keyinchalik u fizika, metafizika va huquqni o‘rganishni davom ettirgan. Otasi uning huquq bo‘yicha doktor bo‘lishini istagan. 1608-yilda u Avinyondagi papa saroyida o‘z tezislarini himoya qilgan, biroq unga kim tomonidan ilmiy daraja berilgani aniq emas.
Baʼzi manbalarda u universitet diplomini olgan birinchi ayol sifatida tilga olinadi, biroq bu masala aniq emas. Zamonaviy davrda doktorlik darajasini olgan birinchi ayol Elena Cornaro Piscopia bo‘lib, u 1678-yilda Padua universitetida bu darajaga ega bo‘lgan.
Juliana boylik va turmush qurish takliflarini rad etib, Avinyondagi Saint Praxedes monastiriga kirgan. 1609-yilda u rohiba libosini kiygan, 1610-yil 20-iyunda esa qasamyod qilgan. U uch marta priorissa etib tayinlangan.
Hayotining oxirgi ikki yilida u og‘ir kasallikdan aziyat chekkan va 1653-yilda Avinyonda vafot etgan.
Mashhur yozuvchi Lope de Vega uni madh etib, “to‘rtinchi inoyat va o‘ninchi muzalar”dan biri deb atagan[3].
Asarlari
Morell bir qator diniy asarlar qoldirgan:
- Vincent Ferrerning Vita Spiritualis asarining tarjimasi[4]
- Exercices spirituels sur l'éternité (1637)[5]
- Saint Praxedes monastiri islohoti tarixi (qo‘lyozma)
- Lotin va fransuz tilidagi she’rlar
Yana qarang
Manbalar
- ↑ 1,0 1,1 „Juliana Morell: Problems“. JSTOR (1941).
- ↑ „Juliana Morell: Postscript“. JSTOR (1941).
- ↑ „The life of Cardinal Mezzofanti“. Project Gutenberg.
- ↑ „Juliana Morell, Yet Another "Tenth Muse"“. Monstrous Regiment of Women.
- ↑ „Sister Juliana Morell“. History.com.
Havolalar
Vikiomborda „Juliana Morell“ mavzusi boʻyicha mediafayllar bor.- Catholic Encyclopedia (1913)