Jusup Turusbekov sahifasining manbasini koʻrish

{{Shaxsiyat bilgiqutisi
 | tasvir               = Джусуп Турусбеков с супругой Кулсун.jpg
 | izoh                 = Jusup Turusbekov rafiqasi Qulsun bilan (1932-yil)
 | tavallud_sanasi      = {{tugʻilgan sanasi|1910|12|24}}
 | tavallud_joyi        = Kun-Batish qishlogʻi, {{Tavallud joyi|Yettisuv viloyati}}, [[Rossiya imperiyasi]] 
 | vafot_sanasi         = [[1944-yil]]
 | vafot_joyi           = Kalinin fronti
 | fuqaroligi           = {{SSSR}}
 | kasbi                = [[shoir]], [[dramaturg]], [[tarjimon]], [[muharrir]]
 | mukofotlari          = {{Hurmat belgisi ordeni}}
}}

'''Jusup Turusbekov''' ([[1910-yil]] [[24-dekabr]], Kun-Batish qishlogʻi, [[Yettisuv viloyati]], <nowiki/>[[Rossiya imperiyasi]] — [[1944|1944-yil]], Kalinin fronti) — [[Qirgʻizlar|qirgʻiz]] va [[Sovet Sotsialistik Respublikalari Ittifoqi|sovet]] [[Shoir|shoiri]], [[dramaturg]]. [[„Hurmat belgisi“ ordeni]] sohibi. Sovet yozuvchilarining birinchi syezdi delegati. [[Ulugʻ Vatan urushi]] qatnashchisi<ref name=":0">{{Veb manbasi |url=https://sputnik.kg/20150929/1018783354.html |sarlavha=Жусуп Турусбеков. Өмүр баяны |arxivurl=https://web.archive.org/web/20260417215130/https://sputnik.kg/20150929/1018783354.html |arxivsana=2026-04-17 |sana=29.09.2015 |qaralgan sana=14.04.2026 |til=qiʻrgʻizcha |ish=sputnik.kg }}</ref>.

== Tarjimayi holi ==
Jusup Turusbekov 1910-yil 24-dekabrda Kun-Batish qishlogʻida [[bugʻu]] qabilasining qidiq urugʻining xudobaqti kichik urugʻida tugʻilgan<ref name=":0" />. Ota-onasidan erta ayrilgan, 10 yoshidan boshlab [[Tup tumani|Tupdagi]] [[Maktab-internat|maktab-internatda]] tarbiyalangan. [[Tup tumani|Tupda]] qishloq xoʻjaligi [[Texnikum|texnikumida]] oʻqigan<ref name="105 лет со дня рождения Джусупа Турусбекова">{{Cite web|url=https://www.bhu.kg/science/library/library-news/105-years-since-the-birth-Zhusup-Turusbekova-1910-1943-Kyrgyz-poet|title=105 лет со дня рождения Джусупа Турусбекова|access-date=14.04.2026|archive-date=14.04.2026|archive-url=https://web.archive.org/web/20190709202232/https://www.bhu.kg/science/library/library-news/105-years-since-the-birth-Zhusup-Turusbekova-1910-1943-Kyrgyz-poet|url-status=live}}</ref>, 1928-yilda [[Bishkek|Frunze]] shahriga ketgan. Turusbekov „Qizil Qirgʻiziston“ respublika gazetasida [[musahhih]] boʻlib ishlagan, keyin gazeta boʻlim mudiri, „Leninchil-Jash“ yoshlar gazetasi [[Muharrir|muharriri]], Qirgʻiziston nashriyoti muharriri, Yozuvchilar uyushmasida adabiy maslahatchi va Qirgʻiziston drama teatri direktori boʻlgan, „Qizil uchqun“ adabiy toʻgaragida ishtirok etgan<ref name=":0" />. 1928—1931-yillarda [[Tver|Tverdagi]] sovet partiya maktabida oʻqigan, taʼtil paytida „Leninchil Jash“ gazetasida muharrir boʻlib ishlagan. 1930-yilda [[Butunittifoq kommunistik partiyasi|VKP (b)]] aʼzoligiga qabul qilingan. [[Ulugʻ Vatan urushi]] qatnashchisi, 1941-yilda [[Ikkinchi Jahon urushi|frontga]] ketgan, [[Okop|okoplarda]] yozishni davom ettirgan. 1944-yil aprel oyida [[Kalinin fronti|Kalinin frontida]] halok boʻlgan<ref>{{Cite web|url=http://baza.vgdru.com/post/1/40052/p126978.htm|title=Генеалогическая база знаний: персоны, фамилии, хроника. Турусбеков Джусуп|access-date=14.04.2026|archive-date=14.04.2026|archive-url=https://web.archive.org/web/20190709202233/http://baza.vgdru.com/post/1/40052/p126978.htm|url-status=live}}</ref><ref name="Литпричал. БСЭ. Турусбеков Джусуп">{{Cite web|url=https://www.litprichal.ru/slovari/enc_sovet/530358.php|title=Литпричал. БСЭ. Турусбеков Джусуп|access-date=14.04.2026|archive-date=14.04.2026|archive-url=https://web.archive.org/web/20190709202232/https://www.litprichal.ru/slovari/enc_sovet/530358.php|url-status=live}}</ref>. Xotini Qulsun Moldaxmatova, pedagogika texnikumini tamomlagan. Uch nafar farzandlari boʻlishgan, katta qizi <nowiki/>[[Lilya Turusbekova|Lilya]] (1933—2001) [[kinorejissyor]], [[Qirgʻiziston SSRda xizmat koʻrsatgan sanʼat arbobi]] (1979).

== Ijodiy faoliyati ==
Jusup Turusbekov [[1928|1928-yildan]] adabiy faoliyat bilan shugʻullana boshlagan, „Jusup sheʼrlari“ (1932), „Quvnoq yoshlar“ (1933), „Vatan“ (1938) toʻplamlari, „Oʻlim emas, hayot“ (1935), „Besh Moʻynoq voqealari“ (1937) pyesalari muallifi<ref name=":0" />. 1939-yilda K. Malikov va J. Boqonboyev bilan birgalikda „Aychurek“ operasining [[Libretto|librettosini]] yozgan. Turusbekov tarjima bilan ham shugʻullangan, [[Aleksandr Pushkin|Aleksandr Pushkinning]] „Kichik fojialar“ turkumidan „Tosh mehmon“ pyesasini, [[Heinrich Heine]] va boshqalarning asarlarini [[Qirgʻiz tili|qirgʻiz tiliga]] tarjima qilgan. Sovet yozuvchilarining birinchi syezdi ishtirokchisi boʻlgan<ref name=":0" />. „Qaroqchi fojiasi“ poemasini frontdan dala pochtasi orqali „Qizil Qirgʻiziston“ gazetasi tahririyatiga yuborgan, asar 1942-yilda nashr etilgan<ref name=":0" />.

== Mukofotlari ==
Jusup Turusbekov [[„Hurmat belgisi“ ordeni]] (1939-yil 31-yanvar) bilan taqdirlangan<ref name=":0" />.

== Xotira ==
Jusup Turusbekov nomi bilan koʻcha va [[kutubxona]] nomlangan<ref>{{Cite web|url=http://cls.kg/index.php?id=35|title=ЦБС. Библиотека № 2|access-date=14.04.2026|archive-date=14.04.2026|archive-url=https://web.archive.org/web/20181128040329/http://cls.kg/index.php?id=35|url-status=live}}</ref><ref>{{Cite web|url=http://www.topnews.kg/photogallery/album/Turusbekov|title=Улица Ж. Турусбекова|access-date=14.04.2026|archive-date=14.04.2026|archive-url=https://web.archive.org/web/20190709202232/http://www.topnews.kg/photogallery/album/Turusbekov|url-status=live}}</ref>.

== Manbalar ==
{{manbalar}}

[[Turkum:Qirgʻiziston shoirlari]]
[[Turkum:Sovet shoirlari]]
[[Turkum:Sovet tarjimonlari]]
[[Turkum:Rus tilidan tarjimonlar]]
[[Turkum:SSSR muharrirlari]]
[[Turkum:Sovet Ittifoqi Kommunistik Partiyasi aʼzolari]]
[[Turkum:1944-yilda vafot etganlar]]