Kapaney sahifasining manbasini koʻrish

{{Mifologik personaj|nom=Kapaney|Jins=erkak|Otasi=Alektor yoki Gipponoy|Onasi=Astinoma|Turmush oʻrtogʻi=Yevadna|Bolalari=Sfenel (Kapaneyning oʻgʻli)}}
[[Fayl:Capaneum.jpg|thumb| Kapaney.]]
[[Fayl:Seven_against_Thebes_Getty_Villa_92.AE.86.jpg|thumb|267x267px| Amfora ''"Fivaga qarshi yettovlon"'', narvondan koʻtarilayotgan Kapaney. Kaivan vaza rassomi]]
'''Kapaney''' ({{lang-grc|Καπανεύς}}) — qadimgi yunon mifologiyasida<ref> Mifi narodov mira. M., 1991-92. V 2 t. T.1. S.622</ref> Sfenelning otasi<ref> Gomer. Iliada II 564 </ref>, Fivaga qarshi yurishda qatnashgan yetti qahramondan biri. Gipponoy<ref> Pavsaniy. Opisanie Elladi X 10, 3; Ovidiy. Ibis 470 </ref> va Astinomaning<ref> Gigin. Mifi 70 </ref> oʻgʻli. Boshqa versiyaga koʻra, Alektorning oʻgʻli va Sfenelning otasi<ref> Pavsaniy. Opisanie Elladi II 18, 4 </ref>.

== Biografiyasi ==
Argos shahridan. Nemeya oʻyinlarida u qoʻl jangida qatnashgan<ref> Statsiy. Fivaida VI 747—786 </ref>. Fivaga<ref> Sofokl. Edip v Kolone 1319; Yevripid. Umolyayuщie 860—871; Finikiyanki 179—191</ref> qarshi yetti kishidan biri, qalqonda u perunli yalangʻoch jangchining tasviri va „Men shaharni yoqib yuboraman“ degan yozuv bor edi. Elektra<ref> Esxil. Semero protiv Fiv 422—436; Yevripid. Finikiyanki 1129</ref> darvozasi oldida turgan. Boshqa bir versiyaga koʻra, u Ogigiy darvozalarini qamal qilgan. Hujum paytida u oʻlmas maʼbudlar xohlamasa ham, shaharni egallab olish haqida qasamyod qildi.

Narvonni qoʻyib, u shahar devorlariga chiqishga harakat qiladi, lekin uning maqtanchoqligidan gʻazablangan [[Zevs]] uni chaqmoq bilan uradi<ref> Yevripid. Umolyayuщie 498—500; Finikiyanki 1181; Psevdo-Apollodor. Mifologicheskaya biblioteka III 6, 3 dalee; Statsiy. Fivaida X 921—939</ref> va u devorga koʻtarilgan narvon bilan birga yiqiladi — bu mumtoz shoirlar va rassomlar tomonidan koʻpincha tasvirlanadigan sahnadir. Boshqa versiyaga koʻra, u shahar devoriga zinadan koʻtarilayotganda halok boʻlgan<ref> Diodor Sitsiliyskiy. Istoricheskaya biblioteka IV 65, 8</ref>. Yoki avval u devorga chiqadi va keyin u yerda halokatga uchraydi<ref> Gigin. Mifi 68</ref>. Pavsaniyning soʻzlariga koʻra, bu Elektra<ref>Pavsaniy. Opisanie Elladi IX 8, 7</ref> darvozalarida sodir boʻlgan.

Rim shoiri Statsiy ham oʻzining „Fivaida“ asarida (X, 827-XI, 20) uning oʻlimi haqida hikoya qiladi. Argosda uning jasadini yoqish paytida uning rafiqasi Yevadna oʻzini olovga tashlaydi va u bilan birga yonadi. Stesixorning maʼbud [[Asklepiy]] uni keyin tiriltirgani haqidagi versiyasi mavjud<ref> Stesixor. Erifila, fr.194 Peydj; Psevdo-Apollodor. Mifologicheskaya biblioteka III 10, 3 </ref>. Uning haykali Delfida boʻlgan<ref> Pavsaniy. Opisanie Elladi X 10, 3</ref>.

== Madaniyatda ==
Timesyfeyning „Kapaney“ tragediyasi qahramoni. [[Dante Aligyeri|Dante]]ning „Ilohiy komediya“sida Kappaney kufrligi uchun doʻzaxning yettinchi doirasiga joylashtirilgan, u yerda gʻurur bilan azob-uqubatlarga chidab, Zevsga gʻazab bilan qarshi chiqishda davom etgan.

== Manbalar ==
{{manbalar}}
<references group="" responsive="1"></references>
== Adabiyotlar ==
* Капаней // Энциклопедический словарь Брокгауза и Ефрона : в 86 т. (82 т. и 4 доп.). — СПб., 1890—1907.
[[Turkum:"Ilohiy komediya" qahramonlari]]
[[Turkum:Argolida afsonalari]]
[[Turkum:Qadimgi yunon afsonalari qahramonlari]]
[[Turkum:Fivaga qarshi
«nznznn
Lzlxl
Black»
 yetti inson