Khatool Mohammadzai
| Кҳатоол Моҳаммадзаи | |
|---|---|
 Кҳатоол Моҳаммадзаи. 2012-йил | |
| Таваллуди |
1968-йил Кобул, Афғонистон |
| Фуқаролиги | Афғонистон |
| Қўшин турлари | Афғон Миллий армияси |
| Хизматдаги йиллари |
1983-1996 2003-2021 |
| Унвони | Генерал |
| Жанг/уруш | Афғонистондаги уруш (1978-йилдан ҳозирги кунгача) |
| Мукофотлари |
   |
Кҳатоол Моҳаммадзай (пуштуча: خاتول محمدزی) 1966-йилда туғилган. Афғонистон миллий армиясида хизмат қилган афғон бригада генерали. У биринчи марта 1980-йилларда Афғонистон Демократик Республикаси армиясига тайинланган, ўшанда у мамлакатдан десантчи сифатида ўқитилган биринчи аёл бўлган; Ўшандан бери фаолиятида 600 дан ортиқ қўнишни амалга оширган. Кҳатоол 1996-йилда Толибон ҳокимиятни қўлга киритгунга қадар афғон армиясида инструктор сифатида хизмат қилишда давом этган. 2001-йилда Қўшма Штатлар Афғонистонга қўшин киритгандан кейин ҳарбий хизматга қайта тикланган. У Афғонистон тарихида генерал зобит даражасига эришган биринчи аёл бўлди.
Фаолияти
Моҳаммадзаи 1966-йилда Афғонистоннинг Кобул шаҳрида туғилган. У 1983-йилда ўрта мактабни тугатгандан сўнг армия сафига қўшилди ва кўнгилли равишда парашютчи бўлди. Машаққатли машғулотларда муваффақият қозонди, икки кун ичида тоғлардаги 150 км йўлни босиб ўтган. У 1984-йилда биринчи сакрашни амалга оширган. Кейинроқ у Кобул университетининг юридик факултетида ўқиди ва бакалавр даражасини олди, шунинг учун уни офицер лавозимига тайинлаш мумкин эди. Кейинчалик у Совет Иттифоқидаги ҳарбий академияда илғор таълим олади[1]. Совет-Афғон уруши пайтида у жанговар позициялардан маҳрум бўлди, шунинг учун парашютчи ва командир ўринлари учун аскарларни ўргатувчи парашют инструктори бўлиб хизмат қилган[2].
Кҳатоол 1990-йилда турмушга чиқди. Турмуш ўртоғи армиядаги ҳамкасби бўлган, 1991’йилда жангда ҳалок бўлган. Кҳатоол бир ўғли билан ёлғиз қолади. 1992-йилда ҳукумат қулагандан сўнг, у 1990-йиллар бошидаги фуқаролар уруши даврида мужоҳадинлар ҳукумати қўлида хизмат қилган ва армиянинг ҳаво ҳужумидан мудофаа бўлими учун аёлларни тайёрлашга масъул этиб тайинланган. Бироқ, унга парашютда сакраш тақиқланган ва жамоат жойларида абая кийиш талаби каби янги чекловлар қўйилган. 1996-йилда Толибон мамлакат устидан назорат ўрнатгач, у ҳарбий хизматни тарк этишга мажбур бўлди ва бева аёл сифатида амалда уйда қамалган эди. Кҳатоол тикувчилик каби ишлар билан кун кўрган ва қизлар учун яширин мактабни бошқарган.
2001-йилда Толибон қулагач, у Афғонистонда янги ташкил этилган армия сафига қўшилди ва президент Ҳамид Карзай томонидан бригада генерали унвонига кўтарилди[2]. Аввалига Моҳаммадзаи жисмоний ҳолатини тиклади ва парашютда сакрашни давом эттирди. У америкалик парашютчилар билан машғулот ўтказди ва НАТО зобитлари билан АНА учун янги парашют ўқитиш дастурини бошлашда ишлади. 2004-йилда парашютда сакраш бўйича Афғонистон ва бошқа мамлакатлардан келган 35 нафар эркак рақибига қарши баҳс олиб борган ва ғалаба қозонган.
Моҳаммадзаи парашютчи сифатида хизмат қилишдан ташқари, Мудофаа вазирлигида аёллар ишлари бўйича директор ўринбосари этиб тайинланган[2]. Бироқ, Халқаро Амнистиякузатувчиларининг фикрича, Афғонистон раҳбариятидаги гендер камситиш устунлиги сабабли, Кҳатоол 2006-йилдан бери Мудофаа вазирлиги штаб-квартирасида хизмат қилиб, генералга тўғри келмайдиган офицер лавозимида ишлаган. 2012-йилга келиб, у Миллий армияда аёллар билан ишлаш бўйича директор, режалаштирилган офатга тайёргарлик кўриш бўйича директор ўринбосари ва афғон армиясидаги энг юқори мартабали аёл зобит бўлган[3].
Манбалар
- ↑ Рамаззотти, Сергио. „Тҳе Афгҳан милитарй'с деатҳ-дефйинг эхcептион“. Тҳе Натионал. Абу Дҳаби: Абу Дҳаби Медиа (2011-йил 8-январ). Қаралди: 2014-йил 29-ноябр.
- ↑ 2,0 2,1 2,2 „Афгҳан wоман генерал жумпс инто мен’с wорлд“. Даwн (2002-йил 31-декабр). Қаралди: 2016-йил 22-декабр.
- ↑ „CЕCОМ аналйст меэц фирст фемале Афгҳан генерал“. У.С. Армй (2012-йил 26-апрел). Қаралди: 2012-йил 22-декабр.