Kitob oʻqib beruvchi sahifasining manbasini koʻrish

{{Kitob bilgiqutisi
| nomi                 = Kitob o'qib beruvchi
| asl_nomi             = [[Der Vorleser]]
| tasvir               = 
| muallif              = Bernhard Shlink
| tarjimon             = Mirzaali Akbarov
| til                  = O'zbek
| janr                 = Roman
| nashriyot            = Yangi asr avlodi
| veb-sayt             = https://asaxiy.uz/uz/product/bernhard-shlink-kitob-uqib-beruvchi
| davlat               = O'zbekiston o'zbekcha
| sahifalar            = 160
| Nashr sanasi         = 2022
}}
'''Kitob oʻqib beruvchi''' ({{Lang-de|Der Vorleser}} </link>) – nemis huquq professori va sudyasi [./Https://en.wikipedia.org/wiki/Bernhard_Schlink Bernhard Shlink] tomonidan 1995 yilda Germaniyada va 1997 yilda AQShda nashr etilgan roman. Asar urushdan keyingi nemis avlodlari [[Holokost|Holokostni]] tushunishda duch kelgan ziddiyatlari haqida boradi.

Shlinkning kitobi oʻz vatanida va boshqa davlatlarda ham yaxshi qabul qilindi va bir qancha mukofotlarga sazovor boʻldi. U Germaniyada 500 000 nusxada sotilgan va 2007 yilda televideniyada oʻtkazilgan soʻrovnomada nemis kitobxonlarining sevimli 100 kitobi orasida 14-oʻrinni egallagan <ref>[https://web.archive.org/web/20071031080414/http://unserebesten.zdf.de/ZDFde/inhalt/7/0,1872,2181735,00.html „Unsere Besten“], ZDF, October 31, 2007, accessed January 21, 2011.</ref> U 1998 yilda Germaniyaning Hans Fallada mukofotiga sazovor boʻldi va ''The New York Times'' eng koʻp sotilgan kitoblar roʻyxatida birinchi oʻrinni egallagan birinchi nemis kitobi, deb eʼlon qildi. U 45 xil tilga tarjima qilingan va xolokost adabiyoti, [[nemis tili]] va nemis adabiyoti boʻyicha oʻquv dasturlariga kiritilgan. 2008-yilda Devid Xare tomonidan moslashtirilgan va Stiven Daldri rejissiyorlik qilgan xuddi shu nomdagi film ham suratga olingan. Film besh marta [[Oscar|Oskar mukofotiga]] nomzod boʻldi, [[Kate Winslet|Keyt Uinslet]] Xanna Shmits obrazi uchun gʻolib boʻldi .

== Asar mazmuni ==

=== Qahramonlar ===

* '''Maykl Berg:''' Avval 15 yoshli bola, keyinchalik huquq sohasi boʻyicha mutahasis sifatida tasvirlanadi. Ajrashgan va 1ta qizi bor, Yuliya. Koʻpgina oʻz avlodi vakillari singari, u ham mamlakatining tarixi doirasida ziddiyatlarga duch kelgan.
* '''Hanna Shmits:''' Osventsimning sobiq qoʻriqchisi . 36 yoshda. Savodsiz. Tramvayda chipta sotuvchisi boʻlib ishlaydi. Maykl bilan munosabatlarida dominant pozitsiyani egallaydi.
* '''Sofi:''' Mayklning maktabda oʻqiyotgan doʻsti va uni sevib qolgan boʻlishi mumkin. Doʻstlik rishtalari boshlanganida, u Hanna bilan boʻlgan munosabatlarini inkor etib, Sofi va boshqa doʻstlari bilan boʻlish uchun Hanna bilan boʻlgan vaqtini qisqartirib, „xiyonat“ qila boshlaydi.
* '''Mayklning otasi:''' falsafa professori. Natsistlar davrida u Spinoza haqida maʼruza oʻqiganligi uchun ishidan ayriladi. Oʻzini va oilasini piyoda yurish boʻyicha qoʻllanmalar yozish orqali boqishga majbur boʻladi. U juda rasmiy, bolalari bilan ham uchrashuv belgilab koʻrishishni talab qiladi. Maykl voqeani aytib berayotganda, uning otasi vafot etgan.
* '''Mayklning onasi:''' qisqa obraz. Mayklda onasi haqida yaxshi xotiralar mavjud va bu onalik muhabbati Hanna bilan munosabatlarini qayta uygʻotadi.
* '''Yahudiy ayol:''' [[Osvensim konslageri|Osventsimdan oʻlim marshi]]<nowiki/>dan omon qolgani haqida yozgan. [[New York (shahar)|Nyu-York shahrida]] yashaydi.

== Adabiy detallar ==

=== Uslub ===
Shlinkningruhiyati tarqoq; u Rut Franklin aytganidek, „bir vaqtning oʻzida fosh qiluvchi va sir tutuvchi muzdek muzdek – tiniqlik“ bilan yozadi<ref name="Franklin201">Franklin 2010, pp. 201–202.</ref>. Bu holat syujetning asosiy holat kechinlamarini toʻgʻridan-toʻgʻri ochilishi misolida yaqqol namoyon boʻladi: " Ertasi kuni kechqurun men uni sevib qoldim "<ref>''The Reader'', p. 27.</ref>. S.Lillian Kremerning fikricha, uning qisqa boblari va soddalashtirilgan detektiv romanlari realizmni oshiradi<ref name="HL">{{Kitob manbasi |first=S. Lillian |last=Kremer |title=Holocaust Literature: Lerner to Zychlinsky, index |url=https://books.google.com/books?id=BAQ2VtfH3awC&pg=PA1112 |publisher=Taylor & Francis |year=2003 |isbn=9780415929844}}</ref>. Shlinkning asosiy mavzusi – uning avlodi va, albatta, [[Uchinchi reyx|Uchinchi Reyxdan]] keyingi barcha avlodlar [[Natsizm|natsistlarning]] jinoyatlari va jinoyat oqibatlari bilan qanday kurashganligi va qabul qilishdagi ziddioyatlari<ref>''The Reader'', p. 181.</ref>.

== Manbalar ==
{{manbalar}}
[[Turkum:Holokostda vayron qilingan yahudiylar jamoasi]]
[[Turkum:1958-yil romanlari]]
[[Turkum:Germaniya Adabiyoti]]