Koʻpburchak: Versiyalar orasidagi farq
Avtomatik translit va nom yoʻnaltirishi: Koʻpburchak | Oʻzbekiston Milliy Ensiklopediyasi (OʻZME) loyihasidan 100% asl holatida import qilindi. | ||
[[Fayl:Assorted polygons.svg|thumb|400px]] | |||
[[Geometriya]]da '''koʻpburchak''' – uchtadan kam boʻlmagan chekli sondagi kesmalardan iborat ''yopiq siniq chiziq''. [[File:Areas.jpg|thumb|alt=Turli ko'pburchaklarning maydon formulalari|Turli ko'pburchaklarning maydon formulalari]] | |||
Bunda [[chiziq]]ning ketma-ket keluvchi har uchta uchi bir [[toʻgʻri chiziq]]da yotmasligi shart. Bir tekislikda yotuvchi koʻpburchakning tashkil qiluvchi kesmalari uning ''tomonlari'' deyiladi. Koʻpburchak tomonlari kesishmasa, u ''sodda koʻpburchak'' deyiladi. Har qanday sodda koʻpburchak tekislikni ikki sohaga ajratadi. Koʻpburchakning umumiy uchga ega boʻlgan tomonlari ''qoʻshni tomonlar'' deyiladi. ''Sodda koʻpburchak'' uchidan chiquvchi va ikkita qoʼshni tomonlarni oʻz ichiga oluvchi nurlar hosil qilgan burchak ichki soha bilan kesishsa, unga ''koʻpburchak burchagi'' deb ataladi. Sodda <math>n</math> ta burchakli koʻpburchak [[burchak]]<nowiki/>lari yigʻindisi 180°(<math>n</math>—2) ga teng boʻladi. Agar koʻpburchak uning ixtiyoriy bitta tomonini oʻz ichiga oluvchi [[toʻgʻri chiziq]]ning bir tomonida yotsa, u ''qavariq koʻpburchak'' deyiladi. Sodda koʻpburchakning hamma burchaklari oʻzaro kongruent va hamma tomonlari uzunliklari teng boʻlsa, u ''muntazam koʻpburchak'' deyiladi. Har qanday [[muntazam koʻpburchak]] uchun ichki va tashqi chizilgan aylanalari mavjud boʻladi.<ref>[[OʻzME]]. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil</ref> | |||
== Manbalar == | |||
{{manbalar}} | |||
{{OʻzME}} | |||
[[Turkum:Geometriya]] | |||
{{chala}} | |||
==Havolalar== | |||
{{vikiiqtibos}} | |||
$2, $3 dagi (joriy) koʻrinishi
Geometriyada koʻpburchak – uchtadan kam boʻlmagan chekli sondagi kesmalardan iborat yopiq siniq chiziq.
Bunda chiziqning ketma-ket keluvchi har uchta uchi bir toʻgʻri chiziqda yotmasligi shart. Bir tekislikda yotuvchi koʻpburchakning tashkil qiluvchi kesmalari uning tomonlari deyiladi. Koʻpburchak tomonlari kesishmasa, u sodda koʻpburchak deyiladi. Har qanday sodda koʻpburchak tekislikni ikki sohaga ajratadi. Koʻpburchakning umumiy uchga ega boʻlgan tomonlari qoʻshni tomonlar deyiladi. Sodda koʻpburchak uchidan chiquvchi va ikkita qoʼshni tomonlarni oʻz ichiga oluvchi nurlar hosil qilgan burchak ichki soha bilan kesishsa, unga koʻpburchak burchagi deb ataladi. Sodda ta burchakli koʻpburchak burchaklari yigʻindisi 180°(—2) ga teng boʻladi. Agar koʻpburchak uning ixtiyoriy bitta tomonini oʻz ichiga oluvchi toʻgʻri chiziqning bir tomonida yotsa, u qavariq koʻpburchak deyiladi. Sodda koʻpburchakning hamma burchaklari oʻzaro kongruent va hamma tomonlari uzunliklari teng boʻlsa, u muntazam koʻpburchak deyiladi. Har qanday muntazam koʻpburchak uchun ichki va tashqi chizilgan aylanalari mavjud boʻladi.[1]
Manbalar
[tahrir | manbasini tahrirlash] | Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |
 | Ushbu maqola çaladir. Siz uni boyitib, ZiyoSferaga yordam berişingiz mumkin. Bu andozani aniqrogʻiga almashtirish kerak. |
Havolalar
[tahrir | manbasini tahrirlash] |
Vikiiqtibosda Koʻpburchakga tegishli iqtiboslar mavjud. |