Ko to tamo peva sahifasining manbasini koʻrish

{{Short description|1980-yilda suratga olingan yugoslav qora komediya filmi}}
{{Infobox film
| name          = Ko to tamo peva
| image         = 
| caption       = 
| native_name   = {{Infobox name module
| language      = Serbo-Croatian
| title         = Ko to tamo peva
| nolink        = 1
}}
| director      = Slobodan Šijan
| producer      = Milan Zmukić
| writer        = Dušan Kovačević
| starring      = {{plainlist|
*Pavle Vujisić
*Dragan Nikolić
*Danilo Stojković
*Aleksandar Berček
*Neda Arnerić
*Milivoje Tomić
*Taško Načić
*Boro Stjepanović
*[[Slavko Štimac]]
*Miodrag Kostić (actor)
*Nenad Kostić (actor)}}
| music         = Vojislav Kostić
| cinematography = Božidar Nikolić
| editing       = Ljiljana Lana Vukobratović
| studio        = Centar Film
| distributor   = Radio Television Belgrade (Yugoslavia, video)<br />International Home Cinema (AQSh, barcha ommaviy axborot vositalari)
| released      = {{Film date|1980|10|3|df=yes|ref1=<ref name="Zabavnik">{{cite journal | url=http://politikin-zabavnik.rs/pz/tekstovi/misko-i | title=Мишко и данас вози! | author=Baćković, Nemanja | journal=Politikin Zabavnik | pages=4–7 | date=18 September 2015 | trans-title=Miško still drives | archive-date=27 September 2015 | access-date=21 September 2015 | archive-url=https://web.archive.org/web/20150927201139/http://politikin-zabavnik.rs/pz/tekstovi/misko-i | url-status=dead }}</ref>}}
| runtime       = 87 daqiqa<ref name="Centar">{{cite web | url=http://www.centarfilm.com/movie/whos-singing-over-there | title=Ko to tamo peva | publisher=Centar Film official web site | access-date=21 September 2015 | archive-date=23 September 2015 | archive-url=https://web.archive.org/web/20150923201725/http://www.centarfilm.com/movie/whos-singing-over-there | url-status=live }}</ref>
| country       = Yugoslaviya
| language      = Serb-xorvat tili
| budget        = Deutsche Mark 180,000<ref>Dušan Kovačević bilan filmining DVD nashridagi intervyu</ref>
}}

'''„Ko to tamo peva“''' (serbcha: ''Ko to tamo peva'') – rejissyor [[Slobodan Šijan]] tomonidan [[Dušan Kovačević]] ssenariysi asosida 1980-yilda suratga olingan [[Yugoslaviya]] filmi<ref name="Centar" />. Film [[qora komediya]] janrida boʻlib, ansambl aktyorlar tarkibini oʻz ichiga oladi. Kartina [[Yugoslaviya qirolligi]]ning soʻnggi kunlarida, fashistlar Germaniyasi bosqinidan oldin, 1941-yilda [[Belgrad]] shahriga avtobusda ketayotgan yoʻlovchilar guruhi haqida hikoya qiladi.

Film 1981-yilgi [[Kann kinofestivali]]ning „Un Certain Regard“ boʻlimida namoyish etilgan<ref name="festival-cannes.com">{{cite web |url=http://www.festival-cannes.com/en/archives/ficheFilm/id/1774/year/1981.html |title=Festival de Cannes: Who's That Singing Over There |access-date=6 June 2009 |work=festival-cannes.com |archive-date=30 September 2012 |archive-url=https://web.archive.org/web/20120930220526/http://www.festival-cannes.com/en/archives/ficheFilm/id/1774/year/1981.html |url-status=live }}</ref>. 1996-yilda Yugoslaviya Kino sanʼati va fanlari akademiyasi (AFUN) kengashi ushbu filmni 1947–1995-yillar oraligʻida yaratilgan eng yaxshi serb filmi deb topdi.

== Mazmuni ==
1941-yil 5-aprel, shanba kuni, [[Yugoslaviya qirolligi]]ga fashistlar bostirib kirishidan bir kun oldin, [[Serbiya]] qoq markazidagi qishloq yoʻlidan poytaxt [[Belgrad]] sari harakatlanayotgan eskirgan avtobusga tasodifiy yoʻlovchilar chiqishadi. Guruh tarkibida ikkita [[Loʻlilar|lo'li]] musiqachi, [[Birinchi jahon urushi]] faxriysi, olmonparast geolog, endigina tanilib kelayotgan xonanda, betob koʻrinishdagi odam va ov qurolini koʻtargan ovchi bor. Avtobusga keksa Krstić egalik qiladi, uni tez taʼsirchan va sodda oʻgʻli Miško haydaydi.

Yoʻl davomida ularga ruhoniy hamda asal oyi uchun dengizga ketayotgan yosh kelin-kuyov qoʻshiladi. Ular koʻplab qiyinchiliklarga duch kelishadi: armiya tomonidan yoʻlning toʻsib qoʻyilishi, yerimga tegishli deb yoʻlni haydab tashlayotgan dehqon, teshilgan shina, dafn marosimi, urishib qolgan ikki oila, tebranma koʻprik, kichik Krstićning armiyaga chaqirilishi va yoʻqolgan hamyon. Bularning barchasi avtobus harakatini sekinlashtirib, yoʻlovchilar orasidagi ziddiyatlarni yuzaga chiqaradi.

Yakshanba kuni tongda, urush mish-mishlari ostida ular nihoyat [[Belgrad]]ga yetib kelishadi, biroq [[Luftwaffe]] havo hujumi (Jazo operatsiyasi) ostida qolishadi. Omon qolgan yagona yoʻlovchilar oxirida „Za Beograd“ qoʻshigʻini kuylaydigan ikki loʻli musiqachi boʻladi.

===Belgrad uchun===

'''Belgrad uchun''' (shuningdek, ''„Sviće zora u subotu“'' deb ham tanilgan) – ikki loʻli yigit tomonidan ijro etilgan filmning asosiy qoʻshigʻi. Film kompozitori Vojislav Kostić tomonidan yozilgan ushbu tarona oʻz-oʻzidan mashhur boʻlib ketdi va boshqa sanʼatkorlar tomonidan ham koʻp bor kuylandi<ref name=tot>Fedor Tot, [https://www.brightwalldarkroom.com/2021/02/24/whos-singin-over-there-ko-to-tamo-peva/ Who’s Singin’ Over There?: Roma music and survival in Yugoslav cinema - Ko to tamo peva] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20230218180335/https://www.brightwalldarkroom.com/2021/02/24/whos-singin-over-there-ko-to-tamo-peva/ |date=18 February 2023 }}, ''Bright Wall / Dark Room'', 92-son, Fevral 2021</ref>.

== Rollarda ==
{{Div col}}
* Pavle Vujisić – avtobus konduktori
* Dragan Nikolić – xonanda
* Danilo Stojković – Brka
* Aleksandar Berček – Miško Krstić
* Neda Arnerić – kelin
* Milivoje Tomić – Aleksa Simić
* Taško Načić – ovchi
* Boro Stjepanović – kal odam
* [[Slavko Štimac]] – kuyov
* Miodrag Kostić (aktyor) – 1-musiqachi
* Nenad Kostić (aktyor) – 2-musiqachi
* Bora Todorović – motam tutuvchi
* Slobodan Aligrudić – leytenant
* Petar Lupa – ruhoniy
* Stanojlo Milinković – dehqon
* Ljubomir Ćipranić – kapral Rajković
* Milovan Tasić – dehqonning oʻgʻli (titrda koʻrsatilmagan)
{{div col end}}

== Ishlab chiqarish ==
Davlatga qarashli Centar Film kinostudiyasi [[Dušan Kovačević]] ssenariysi asosida film suratga olishni 1978-yildan beri rejalashtirgan edi. Film rejissyorligiga dastlab Goran Paskaljević tanlangan edi, biroq u loyihadan voz kechgach, vazifa shu paytgacha birorta ham toʻliq metrajli film suratga olmagan 33 yoshli Slobodan Šijanga yuklatildi<ref name="popboks.com">{{Cite web |url=http://www.popboks.com/tekst.php?ID=7341 |title=SLOBODAN ŠIJAN – Reditelj komedija: Još sam živ i snimam, ''Popboks'', April 30, 2009 |access-date=1 May 2009 |archive-date=25 February 2012 |archive-url=https://web.archive.org/web/20120225001656/http://www.popboks.com/tekst.php?ID=7341 |url-status=dead }}</ref>.

Film 130 000 AQSh dollari miqdoridagi budjet bilan 21 kun davomida suratga olingan. Tasvirga olish ishlari asosan Deliblatska Peščara hududida olib borilgan. Avtobus sifatida Jadran Film kompaniyasidan ijaraga olingan Mercedes-Benz O 3500 rusumli transport vositasi ishlatilgan va u qizil rangga boʻyalgan<ref>{{cite web|url=https://www.novosti.rs/vesti/naslovna/reportaze/aktuelno.293.html:551226-Miskovautobus-trunuo-u-Zagrebu|title="Miškov"autobus trunuo u Zagrebu|date=3 June 2015|work=Večernje novosti|language=sr|access-date=22 January 2021}}</ref>.

== Qabul qilinishi va mukofotlar ==
Film chiqarilgandan soʻng butun [[Yugoslaviya]] boʻylab tomoshabinlar va tanqidchilar tomonidan yuqori baholandi hamda Bolqon mintaqasida katta madaniy maqomga ega boʻldi. 1981-yilda Monreal xalqaro kinofestivalining maxsus hakamlar hayʼati mukofotini qoʻlga kiritdi. 1996-yilda Yugoslaviya Kino sanʼati va fanlari akademiyasi (AFUN) aʼzolari ushbu filmni 1947–1995-yillar oraligʻida yaratilgan eng yaxshi serb filmi deb topishdi.

== Manbalar ==
{{Reflist}}

== Havolalar ==
* {{IMDb title | id=0076276 | title=Who's Singin' Over There?}}
* {{Rotten Tomatoes|ko_to_tamo_peva_who_sings_over_there}}



[[Turkum:1980-yilda ekran yuzini koʻrgan filmlar]]