Krit buqasi sahifasining manbasini koʻrish

[[Fayl:Mosaico_Trabajos_Hércules_(M.A.N._Madrid)_07.jpg|thumb]]
'''Krit buqasi''' (keyinchalik '''Marafon buqasi''') — qadimgi yunon mifologiyasida, [[Krit]] qiroli Minosning buqasi. Akusilay va [[Yevripid|Yevripidga]] koʻra, bu buqa [[Zevs]] uchun Yevropani olib yurgan<ref> Psevdo-Apollodor. Mifologicheskaya biblioteka II 5, 7; Gigin. Astronomiya II 21, 1 </ref> (odatda, Zevsning oʻzi buqaga aylangan, deb ishoniladi).

Boshqa bir hikoyaga koʻra, buqani yerga [[Poseydon]] yuborgan. Buqani butparastlar xudolardan biriga qurbon qilish kerak edi, lekin Minos shunday yaxshi buqaga achinib, Poseydonga oddiy podadan bir buqani qurbonlik qildi. Akusilayning yozishicha, Pasifay bu buqa bilan aloqa qilgan va Minotavrni tuqqan<ref>Gigin. Mifi 30.</ref>. Dengiz xudosi Minosdan gʻazablanib, dengizdan chiqqan buqaga jinnilik yubordi, shundan soʻng hayvon orol atrofida yugurib, yoʻlidagi hamma narsani yoʻq qildi. U Tefrin daryosi boʻyidagi hududni vayron qildi<ref>Pavsaniy. Opisanie Elladi I 27, 9.</ref>. Boshqa bir hikoyaga koʻra, Minos Zevsga qurbonlik qilgan, Zevs unga misli koʻrilmagan oq hoʻkizni yuborgan<ref>Perviy Vatikanskiy mifograf I 47, 1.</ref>.

Talqinga koʻra, '''Tavr''' (yaʼni „Buqa“) Knosslik qahramon boʻlib, u Tir bilan jang qilgan va u yerdan koʻplab qizlarni, shu jumladan qirollik qizi Yevropani oʻgʻirlab ketgan<ref>Palefat. O neveroyatnom 15.</ref>. Yoki bu PasifayPasifay sevib qolgan va undan Minotavrni dunyoga keltirgan yigit<ref>Palefat. O neveroyatnom 1; Geraklit-allegorist. O neveroyatnom 7.</ref>.

== Geraklning yettinchi jasorati ==
[[Miken]] shohi Evrisfey [[Gerakl|Geraklga]] Krit buqasini Mikenaga olib kelishni buyurdi. Qahramon Minosning roziligi bilan hayvonni ushlab, yelkasiga mindi va<ref>Diodor Sitsiliyskiy. Istoricheskaya biblioteka IV 13, 4.</ref> Kritdan [[Peloponnes|Peloponnesga]] ajoyib buqada dengizni kesib oʻtib Evrisfeyga yetkazdi. Bu jasoratni amalga oshirib, Gerakl Alfea vodiysida [[Olimpiada oʻyinlari|Olimpiya oʻyinlarini]] tashkil qildi<ref>Diodor Sitsiliyskiy. Istoricheskaya biblioteka IV 14, 1.</ref>. Boʻshatib yuborilgan hayvon quturgandan keyin butun Peloponnes boʻylab yugurib, [[Attika|Attikaga]]cha yetib bordi.

== Teseyning jasorati ==
Buqa Argos tekisligiga qoʻyib yuborilganda, u Marafon mintaqasiga qochib ketdi va u yerda Androgeyni oʻldirdi<ref>Pavsaniy. Opisanie Elladi I 27, 10.</ref>.

Keyinchalik buqa<ref> Psevdo-Apollodor. Mifologicheskaya biblioteka II 5, 7, III 15, 7; Strabon. Geografiya IX 1, 22 (str.399) </ref> [[Egey]]<ref>Psevdo-Apollodor. Mifologicheskaya biblioteka E I 5; Gigin. Mifi 38.</ref> buyrugʻiga koʻra [[Tesey]] tomonidan oʻldirilgan. Yoki Tesey tomonidan qoʻlga olingan, Afinaga olib kelingan, u yerda Egey uni [[Afina (maʼbuda)|maʼbudaga]] qurbonlik qilgan<ref>Diodor Sitsiliyskiy. Istoricheskaya biblioteka IV 59, 6; Pavsaniy. Opisanie Elladi I 27, 10 </ref> yoki Tesey uni tiriklayin tutib, Apollon-Delfiniyga qurbonlik qilgan<ref> Plutarx. Tesey 15.</ref>. Qahramonning bu gʻalabasi [[Sofokl|Sofoklning]] Egey tragediyasida tasvirlangan.

Burjlar qatoriga joylashtirilgan<ref> Psevdo-Eratosfen. Katasterizmi 14; Gigin. Astronomiya II 21, 1 </ref>.

== Manbalar ==
{{manbalar}}

== Adabiyotlar ==
* ''[[:ru:Кун,_Николай_Альбертович|N. A. Kun]]''. [[:ru:Легенды_и_мифы_Древней_Греции|Legendi i mifi Drevney Gresii]] — M.: ZAO Firma STD, 2005. — 558 s. — [[:ru:Special:BookSources/5898080139|ISBN 5-89808-013-9]].
[[Turkum:Yunon mifologiyasi]]
[[Turkum: Hercules afsonalari]]
[[Turkum: ular haqida afsonalar]]
[[Turkum:qadimgi yunon mifologiyasida afsonaviy mavjudotlar]]
[[Turkum: Krit Afsonalari]]
[[Turkum: Attica Afsonalari]]
[[Turkum:mifologiyada buqalar]]
[[Turkum: Katasterizm]]