La Madeleine cherkovi
Л'éглисе де ла Маделеине (Мадлен черкови; расмий равишда л'éглисе Саинте-Мариэ-Маделеине, сўзма-сўз Магдалалик Марям черкови; расмий бўлмаган ҳолатда фақат Ла Маделеине) — Парижнинг 8-округида қўмондон мавқеини эгаллаган католик черкови ҳисобланган[1][2]. Ла Маделеине черкови ҳозирги кўринишида Наполеон армиясининг шон-шарафи учун маъбад сифатида яратилган. Унинг жанубида Конкорд майдони, шарқда Вендоме майдони ва ғарбда Парижнинг Сент-Огустин шаҳри жойлашган.
Тарихи


Габриэлнинг Конкорд майдонидаги эгизак меҳмонхоналари ўртасидаги кўриш чизиғи Рояле кўчасининг охирида жойлашган ушбу бинонинг жойлашуви 1755-йилда Луи ХВ майдони сифатида ташкил этилган. Бино атрофидаги аҳоли пункти Вилле л'Éвêқуэ деб номланган[3][4].
Ушбу бино қурилишида черков қисмида иккита нотўғри бошланиш қилинган. Магдалалик Марямга бағишланган эски черковни қайта қуриш кўриб чиқилди. 1757-йилда фойдаланишга топширилган биринчи лойиҳа 1763-йил 3-апрелда қиролнинг тамал тошини қўйиш маросими билан бошланган қурилиш, 1764-йилда тўхтатилди. 1777-йилда Контант вафот этди ва унинг ўрнига шогирди Гуиллауме-Мартин Cоутуре келди, у янгидан бошлашга қарор қилди, тугалланмаган қурилишни бузди ва ўзининг янги, марказлаштирилган дизайнини Рим Пантеонига асослади. 1789-йил инқилобининг бошида фақат пойдевор ва катта айвон қуриб битказилган эди; собиқ черков хори 1797-йилда бузиб ташланган, аммо инқилобий Франсияда қурилиш қандай мақсадда хизмат қилиши ҳақида мунозаралар авжига чиққанда иш тўхтатилди.
Людовик ХВИ қатл этилгандан сўнг, унинг жасади зудлик билан эски Маделеине черковига (1799-йилда вайрон қилинган) олиб борилди, чунки амалдаги қонунчилик унинг қолдиқларини отаси Дофин Луи де Франсиянинг Сенсда дафн этилишини тақиқлаган эди. Инқилобга содиқликка қасамёд қилган икки куратор черковда қисқа муддатли хотира маросимини ўтказди. Кейинчалик 1871-йилги Париж коммунаси даврида черковни йўқ қилиш давосида бўлган Аббе Дегери Коммуна томонидан ҳибсга олинган ва у гаровга олинганлардан бири эди, 24-май куни Париж архиепископи Жорж Дарбой ва бошқа тўртта гаровга олинганлар билан бирга қатл қилинган.
Архитектура
Маделеине неоклассик услубда қурилган ва Рим ибодатхоналари ичида энг яхши сақланиб қолган Нимесдаги анча кичикроқ Маисон Cарреэ томонидан илҳомлантирилган. Бу Рим ибодатхонасининг ташқи кўринишини тақлид қилиш учун энг қадимги йирик неоклассик бинолардан бири ҳисобланади. Бинода ҳар бири 20 метр бўлган эллик иккита Коринф устунлари бутун бино бўйлаб кўтарилган[5][6].
Бугунги кунда
Маделеине — Париж архиэпархиясининг черковида; Оммавий ва бошқа диний маросимлар ҳар куни нишонланади, дафн маросимлари ва тўйлар ҳамон бу ерда нишонланади. Черковнинг подвалида Фоер де ла Маделеине жойлашган. Франсия бўйлаб диний ва фуқаролик гуруҳлари томонидан бошқариладиган турли хил фоеларга хос бўлган Маделеине рестораннинг уйи бўлиб, унда йиллик абонент тўлови эвазига кўнгиллилар томонидан тақдим этиладиган уч хил франсуз таомида гумбазли шифтлар остида овқатланиш мумкин. Фое деворлари маҳаллий рассомлар томонидан безатилган[7][8].
Орган чолғу асбоби
Черковда 1845-йилда Аристиде Cаваиллé-Cолл томонидан қурилган таниқли орган (аргон) мавжуд. У 1927-йилда Кавайл-Коллнинг вориси Чарлз Мутин томонидан қайта тикланган, у ҳам қўлланмаларни 56 та нотага кенгайтирган. Тонал модификациялар мос равишда 1957, 1971 ва 1988-йилларда Роэтҳингер, Данион-Гонсалес ва Даргассиэс томонидан амалга оширилди[9][10][11].
Галерея
- Ташқи кўриниш
-
Трончет кўчасидан шимолий жабҳа
-
Аристиде Cаваиллé-Cоллнинг буюк органи
-
Ла Маделеине 1890-йилларда
-
Колоннада
-
Конкорд майдонидан
- Ички кўриниш
-
Жюл-Клод Зиглернинг " Христианлик тарихи " фрескаси акс этган Наполеон тасвирланган.
-
Гумбазлардан бири
-
Франсуа Руде томонидан Масиҳнинг сувга чўмдирилиши
- Деталлар
-
Охирги ҳукмни кўрсатадиган педимент
-
Ўнта Амр мавзусига мос келадиган бронза эшиклар
-
Натан Довуд билан юзма-юз келди, черков эшигидаги бронза барелеф
-
Авлиё Жером
Манбалар
- ↑ „Ла Маделеине“. авиэwонcитиэс.cом. Қаралди: 23-март 2014-йил.
- ↑ „ÉГЛИСЕ ДЕ ЛА Маделеине“. эн.парисинфо.cом. Қаралди: 23-март 2014-йил.
- ↑ „Ла Маделеине - Парис, Франcе“. саcред-дестинатионс.cом. Қаралди: 23-март 2014-йил.
- ↑ „Вигнон'с Тҳе Чурч оф Ла Маделеине“. смартҳисторй.кҳанаcадемй.орг. 2014-йил 31-октябрда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2022-йил 29-июн.
- ↑ „Маделеине Артиcле Фреэ Пасс“. британниcа.cом. Қаралди: 23-март 2014-йил.
- ↑ „ЭГЛИСЕ ДЕ ЛА Маделеине“. франcетҳисwай.cом. Қаралди: 23-март 2014-йил.
- ↑ „ÉГЛИСЕ ДЕ ЛА МаделеинеРЕВИЭW“. фодорс.cом. Қаралди: 23-март 2014-йил.
- ↑ „Плаcе де ла Маделеине“. лонелйпланет.cом. Қаралди: 23-март 2014-йил.
- ↑ Смитҳ, Роллин. Лоуис Виэрне: Органист оф Нотре-Даме Cатҳедрал, 1999. ИСБН 9781576470046. Қаралди: 23-март 2014-йил.
- ↑ „Тҳе Cаваилле-Cолл орган оф Ла Маделеине, Парис“. сигнумреcордс.cом. Қаралди: 23-март 2014-йил.
- ↑ „Аппендих Ж Парисиан Органисц - А Диреcторй оф Cомпосерс фор“. рсcм.у-нет.cом. 10-март 2013-йилда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 23-март 2014-йил.
Ҳаволалар
- Черков веб-сайти (ин Френч)
- Гоогле Эартҳда фойдаланиш учун черковнинг 3Д модели (Wайбаcк Мачине сайтида 2007-01-27 санасида архивланган)
- Инсеcула: Éглисе де ла Маделеине Сайтнинг тарихи ва тузилиши (ин Френч)