Lobelia erinus sahifasining manbasini koʻrish

{| class="infobox biota" style="text-align: left; width: 200px; font-size: 100%"
! colspan="2" style="text-align: center; background-color: rgb (180,250,180)" |''Lobelia erinus''
|-
| colspan="2" style="text-align: center" |[[Fayl:Lobelia_close-up_(aka).jpg|frameless]]
|- style="text-align: center; background-color: rgb (180,250,180)"
|-
! colspan="2" style="min-width:15em; text-align: center; background-color: rgb (180,250,180)" |Ilmiy tasniflash
|-
|
|Oʻsimliklar
|-
|
|Yuksak oʻsimliklar
|-
|
|Gull oʻsimliklar
|-
|
|Ikki urugʻpallalilar
|-
|
|[[Asterids]]
|-
|
|[[Asterales]]
|-
|
|[[Campanulaceae]]
|-
|
|''[[Lobelia]]''
|-
|
|<div class="species" style="display:inline">'''''L.&nbsp;erinus'''''</div>
|-
! colspan="2" style="text-align: center; background-color: rgb (180,250,180)" |Binar nomi
|-
| colspan="2" style="text-align: center" |'''<span class="binomial">''Lobelia erinus''</span>'''<br /><br /><div style="font-size: 85%;">[[Carl Linnaeus|L.]]</div>
|- style="text-align: center; background-color: rgb (180,250,180)"
|-
! colspan="2" style="text-align: center; background-color: rgb (180,250,180)" |Sinonimlar
|-
| colspan="2" style="text-align: left" |
<div class="mw-collapsible mw-collapsed" style="text-align: center; font-size: 95%;">
<div style="line-height: 1.6em; font-weight: bold; font-size: 100%; text-align: left;"><div>List</div></div>

* <div class="plainlist " style=" margin-left: 1em; text-indent: -1em;">
* ''Dortmannia debilis'' var. ''natalensis'' Kuntze
* ''Dortmannia erinoides'' (L.) Kuntze
* ''Dortmannia erinus'' (L.) Kuntze
* ''Dortmannia flexuosa'' (C.Presl) Kuntze
* ''Dortmannia lavandulacea'' (Klotzsch) Kuntze
* ''Dortmannia senegalensis'' (A.DC.) Kuntze
* ''Enchysia erinoides'' (L.) C.Presl
* ''Grammatotheca erinoides'' (L.) Sond.
* ''Laurentia erinoides'' (L.) G.Nicholson
* ''Lobelia acutangula'' (C.Presl) A.DC.
* ''Lobelia algoensis'' A.DC.
* ''Lobelia altimontis'' E.Wimm.
* ''Lobelia bellidifolia'' L.f.
* ''Lobelia bellidifolia'' Thunb.
* ''Lobelia benguellensis'' Hiern
* ''Lobelia bicolor'' Sims
* ''Lobelia bracteolata'' A.DC.
* ''Lobelia candida'' Link nom. inval.
* ''Lobelia chilawana'' Schinz
* ''Lobelia dortmannii'' Dammann
* ''Lobelia erinifolia'' Salisb. nom. illeg.
* ''Lobelia erinoides'' L.
* ''Lobelia erinoides'' Thunb.
* ''Lobelia filiformis'' f. ''albiflora'' E.Wimm.
* ''Lobelia filiformis'' var. ''filiformis''
* ''Lobelia filiformis'' f. ''multipilis'' E.Wimm.
* ''Lobelia filiformis'' f. ''muzandazora'' E.Wimm.
* ''Lobelia filiformis'' var. ''natalensis'' (A.DC.) E.Wimm.
* ''Lobelia jugosa'' S.Moore
* ''Lobelia keilhackii'' E.Wimm.
* ''Lobelia kohautiana'' Vatke nom. illeg.
* ''Lobelia lavendulacea'' Klotzsch
* ''Lobelia lydenburgensis'' E.Wimm.
* ''Lobelia melsetteria'' E.Wimm. nom. inval.
* ''Lobelia montaguensis'' E.Wimm.
* ''Lobelia natalensis'' A.DC.
* ''Lobelia nuda'' Hemsl.
* ''Lobelia nuzana'' E.Wimm.
* ''Lobelia oranjensis'' E.Wimm.
* ''Lobelia parvifolia'' Raf. nom. illeg.
* ''Lobelia polyodon'' E.Wimm.
* ''Lobelia procumbens'' J.Forbes
* ''Lobelia pubescens'' var. ''simplex'' Kuntze
* ''Lobelia raridentata'' E.Wimm.
* ''Lobelia rosulata'' S.Moore
* ''Lobelia schrankii'' Sweet
* ''Lobelia senegalensis'' A.DC.
* ''Lobelia transvaalensis'' Schltr.
* ''Lobelia trierarchii'' R.D.Good
* ''Lobelia turgida'' E.Wimm.
* ''Lobelia wildii'' E.Wimm.
* ''Monopsis conspicua'' Salisb. nom. illeg.
* ''Monopsis debilis'' var. ''conspicua'' Sond.
* ''Monopsis simplex'' var. ''conspicua'' (Sond.) E.Wimm.
* ''Rapuntium acutangulum'' C.Presl
* ''Rapuntium bellidifolium'' (L.f.) C.Presl
* ''Rapuntium bicolor'' (Sims) C.Presl
* ''Rapuntium erinoides'' (L.) Mill.
* ''Rapuntium erinus'' (L.) Mill.
* ''Rapuntium kohautianum'' C.Presl
* ''Rapuntium krebsianum'' C.Presl
* ''Rapuntium procumbens'' (J.Forbes) C.Presl </div>
  
</div>
|}
'''''Lobelia erinus''''' ('''qirrali lobeliya''', '''bogʻ lobeliyasi''' yoki '''lobeliya''') — [[Afrika]]ning janubida oʻsuvchi Campanulaceae [[Oila (biologiya)|oilasiga mansub]] [[Gulli oʻsimliklar|gulli oʻsimlik]] [[Tur (biologiya)|turi]].

== Tavsif ==
Bu balandligi 8-15 sm gacha oʻsadigan oʻsimlik. Bazal [[barg]]lari oval, uzunligi 10&nbsp;mm va kengligi 4–8&nbsp;mm, cheti tishli. Poyasida balandroq barglari ingichka, baʼzan esa tishsiz.

[[Gul]]lari yovvoyi oʻsimliklarda koʻkdan binafsha ranggacha boʻlib, gullari 8–20&nbsp;mm besh boʻlakli. Gullari [[Roʻvak|roʻvak toʻgullarda]] ochiladi. Gullari ikki jinsli uzunligi 1 santimetrgacha boʻlgan zigomorf. Beshta sepals birlashtirilgan. Gultojning rangi oq, koʻk, binafsha, pushti yoki qizil rangga qarab oʻzgaradi va markaz sariq yoki oq rangga ega. Beshta stamens uzunligi 3 dan 7 millimetrgacha<ref>Erich Oberdorfer : Plant sociology excursion flora for Germany and adjacent areas.</ref>.

Meva 5–8&nbsp;mm gacha boʻlgan koʻplab mayda urugʻlarni oʻz ichiga olgan [[koʻsak]]dir<ref name="rhs">Huxley, A., ed. (1992).</ref><ref name="pza">PlantZAfrica: [http://www.plantzafrica.com/plantklm/lobelia.htm ''Lobelia''] {{Webarxiv|url=https://web.archive.org/web/20121006050757/http://plantzafrica.com/plantklm/lobelia.htm |date=2012-10-06 }}</ref>.

== Diapazon ==
Tarqaish maydoni Afrikaning janubidan boshlanib, [[Malavi]], [[Mozambik]], [[Zambiya]] va [[Zimbabve]]dan janubga [[Botsvana]], [[Namibiya]], [[Esvatini]], [[Lesoto]] va Janubiy Afrika provinsiyalarigacha choʻzilgan.

== Oʻstirish va foydalanish ==
''Lobelia erinus'' — bogʻlarda oʻstirish uchun juda mashhur oʻsimlik. [[Moʻtadil iqlim|Moʻtadil]] zonalarda u [[Hardiness (plants)|yarim chidamli]] bir [[Bir yillik oʻsimliklar|yillik]] oʻsimlik sifatida oʻstiriladi. Bahorda issiqxonaga shisha ostiga ekiladi, soʻngra barcha sovuq xavfi oʻtib ketganda keyin yerga koʻchirilgan. Oʻsimlik koʻchatlarini may yoki iyun oylarida sotib olish mumkin<ref>{{Kitob manbasi|title=RHS A-Z encyclopedia of garden plants|url=https://archive.org/details/azencyclopediaof0000unse|year=2008|publisher=Dorling Kindersley|location=United Kingdom|isbn=978-1405332965|pages=1136}}</ref>.

=== Turlari ===
Oq, pushti, toʻq qizil („qizil“), ochdan toʻq koʻkgacha binafsha rang, koʻpincha oq dogʻli gul ranglarining koʻplab [[nav]]lari tanlab olingan. Eng yaxshi maʼlum boʻlgan navlarga „Blue Moon“, „Gracilis“, „Crystal Palace“<ref>{{Veb manbasi |sarlavha=Plant of the week: ''Lobelia erinus'' 'Crystal Palaceʼ |url=http://www.plantoftheweek.org/week490.shtml |qaralgan sana=2022-11-02 |arxivsana=2022-11-02 |arxivurl=https://web.archive.org/web/20221102152612/http://www.plantoftheweek.org/week490.shtml }}</ref>, „Sapphire“, „Rosamund“ va „Riviera Rose“ kiradi<ref name="rhs">Huxley, A., ed. (1992).</ref>.

[[Birlashgan Qirollik|Buyuk Britaniyada]] quyidagi navlar Qirollik bogʻdorchilik jamiyatining Bogʻdagi xizmatlari uchun mukofotiga sazovor boʻlgan<ref>{{Veb manbasi|url=https://www.rhs.org.uk/plants/pdfs/agm-lists/agm-ornamentals.pdf|sarlavha=AGM Plants - Ornamental|sana=2017-yil iyul|nashriyot=Royal Horticultural Society|ish=www.rhs.org|qaralgan sana=25-mart 2018-yil}}</ref>:
 Cambridge Blue
Cascade Series
Colour Cascade
Crystal Palace
Mrs Clibran
Purple Star
Regatta Midnight Blue
Regatta Sky Blue
String of Pearl’s
Watterfall Blue

== Galereya ==
<gallery>
Fayl:Lobelia erinus 0.02.jpg|{{center|'Cambridge Blue'}}
Fayl:Curtis's botanical magazine (No. 514) (8413247595).jpg|{{center|Illustration}}
Fayl: Lobelia erinus1.jpg|{{center|'Riviera Rose'}}
Fayl:Lobelia 026.jpg|{{center|'Sapphire'}}
</gallery>

== Manbalar ==
{{manbalar}}

 {{Turkumsiz|date=Aprel 2024}}