Mary Ayubiy
Mary Ayubiy — afgʻonistonlik kinorejissyor va jurnalist[1]. Tolibon hamda Afgʻonistondagi urush harakatlari bilan bogʻliq tajribasi tufayli ommaviy axborot vositalari va kino orqali Tolibonning zoʻravon harakatlari hamda ayollar huquqlari bilan bogʻliq masalalarni hujjatlashtiradi[2]. Hozirda Los-Anjelesda yashaydi va yangi hujjatli film ustida tadqiqot olib borib, faoliyatini davom ettirmoqda[2].
| Mary Ayubiy | |
|---|---|
| Fayl:Mary Ayubi.jpg | |
| Fuqaroligi |
 Afgʻoniston |
| Kasbi | jurnalist, kinorejissyor |
Faoliyati
Mary Ayubiy 2002-yilda AINA tashkiloti tomonidan kinorejissyorlik boʻyicha tayyorlangan. Bir yillik dasturda ishtirok etib, natijada „Shadows“ va „Afghanistan Unveiled“ kabi bir nechta filmlar yaratilgan[2].
Ushbu ikki hujjatli film Afgʻonistonda ayollarga nisbatan sodir etilayotgan zoʻravonliklar haqida butun dunyoda xabardorlikni oshirishga xizmat qilgan. Bu filmlar Mary Ayubiy hayotini tubdan oʻzgartirib, uni Afgʻonistonda ayollar huquqlari harakatining muhim shaxslaridan biriga aylantirgan.
Hujjatli filmlardagi, ayniqsa „Shadows“dagi keskin sahnalar sababli, Mary Ayubiy Tolibon tomonidan tahdidlarga uchragan va natijada oʻz mamlakatini tark etib, Los-Anjelesga koʻchib oʻtishga majbur boʻlgan[2].
Kinodagi faoliyati
„Afghanistan Unveiled“
Ushbu film Tolibon harakatlari taʼsirida aziyat chekayotgan Afgʻoniston ayollarining qiyinchiliklarini yoritishda muhim ahamiyatga ega boʻlgan[3]. Hujjatli film Kobulda Tolibon qulaganidan keyingi davrda ayollar huquqlari va erkinliklariga eʼtibor qaratadi.
Filmning asosiy maqsadi — Tolibon tomonidan zoʻravonlik nishoniga aylangan ayollarni eʼtirof etish, ularga oʻz hikoyalarini aytib berish imkonini yaratish va butun Afgʻoniston boʻylab ayollar hayotidagi qiyinchiliklar haqida xabardorlikni oshirishdir.
AINA tomonidan tayyorlangan ayollar Afgʻoniston boʻylab sayohat qilib, Tolibon taʼsiridan zarar koʻrgan ayollarning hikoyalarini tinglagan va yetkazgan. Qirgʻin va zoʻravonlik tahdidlari haqidagi hikoyalar orqali ayollar mavjud huquqsizlik va Tolibon bilan bogʻliq dahshatli tajribalarni bayon qilgan[3].
„Shadows“
„Shadows“ — Mary Ayubiy yanada faol ishtirok etgan ikkinchi hujjatli film boʻlib, „Afghanistan Unveiled“ filmiga davomi sifatida yaratilgan[4].
Bu film Afgʻonistonda Tolibon bilan bogʻliq zoʻravonliklardan aziyat chekayotgan ayollar haqida yana koʻplab hikoyalarni bayon qiladi. Hujjatli filmda oʻgʻirlash va jinsiy zoʻravonlik kabi dahshatli voqealar keng yoritilgan.
Ushbu hujjatli filmlar orqali maqsad — Afgʻonistonda ayollar huquqlari va ularga boʻlgan munosabat masalasida ijobiy oʻzgarishlarga erishishdir[4].
Yutuqlari va mukofotlari
„Afghanistan Unveiled“ — 2005-yilda Emmy mukofotiga nomzod boʻlgan[5].
„Afghanistan Unveiled“ Berlin, Femme Totale, Kopengagen va boshqa bir qator kinofestivallarda namoyish etilgan, bu esa hujjatli filmlarda ishtirok etgan ayollarning yutuqlarini koʻrsatadi.
Mary Ayubiy shuningdek Villa Aurorada (Los-Anjeles) grant oluvchi hisoblanadi, bu unga Afgʻonistondagi zoʻravonlik va ayollar huquqlarining yetishmasligi bilan bogʻliq hujjatli filmlar ustida tadqiqot olib borish va ishlashni davom ettirish imkonini beradi.
Manbalar
- ↑ USC Libraries and Villa Aurora. Shadows: A Screening and Discussion with Filmmaker Mary Amin Ayubi (2007): n. pag. Web. 5 Oct. 2015. <http://www.villa-aurora.org/tl_files/_stipendiaten/attachments/e10ca-mary-ayubi.pdf (Wayback Machine saytida 2016-03-04 sanasida arxivlangan)
- ↑ 2,0 2,1 2,2 2,3 USC Libraries and Villa Aurora. Shadows: A Screening and Discussion with Filmmaker Mary Amin Ayubi (2007): n. pag. Web. 5 Oct. 2015.<http://www.villa-aurora.org/tl_files/_stipendiaten/attachments/e10ca-mary-ayubi.pdf (Wayback Machine saytida 2016-03-04 sanasida arxivlangan)>
- ↑ 3,0 3,1 Kumar, Deepa. "Book and Film Reviews." JSTOR. Johns Hopkins University Press, 2005. Web. 05 Oct. 2015. <https://www.jstor.org/stable/pdf/4317166.pdf?acceptTC=true>.
- ↑ 4,0 4,1 Kridle, Cindy. "Afghanistan Unveilied." Woman Make Movies (2003): n. pag. Web. 5 Oct. 2015. <http://www.wmm.com/filmcatalog/press/afunve_presskit.pdf (Wayback Machine saytida 2016-03-05 sanasida arxivlangan)>.
- ↑ "Visual Communication Institute." AINA. Ed. AINA. N.p., 18 June 2011. Web. 5 Oct. 2015. <„Help Aina“. 2016-yil 3-martda asl nusxadan arxivlangan. Qaraldi: 2016-yil 13-noyabr.>.