Ziyosfera

Modullilik

Умуман олганда, модуллик тизим компонентларини ажратиш ва қайта бирлаштириш даражасидир, кўпинча фойдаланишнинг мослашувчанлиги ва хилма-хиллиги.[1] Модуллик тушунчаси асосан тизимни турли даражаларга бўлиш орқали мураккабликни камайтириш учун ишлатилади. ўзаро боғлиқлик ва мустақиллик ва „ҳар бир қисмнинг мураккаблигини абстраксия ва интерфейс орқасида яшириш“.[2] Бироқ, модуллилик тушунчаси бир нечтагача кенгайтирилиши мумкин фанлар, уларнинг ҳар бири о'зига хос нуансларга эга. Ушбу нуансларга қарамай, модулли тизимларга тегишли изчил мавзуларни аниқлаш мумкин.[3]

Cомпосабилитй функционал дастурлаш тамойилларидан биридир. Бу функционал дастурларни модулли қилади. [4]

Контекст нуанслари

"Модуларлик" сўзининг маъноси контекстга қараб бироз фарқ қилиши мумкин. Қуйида фан, технология, саноат ва маданиятнинг бир қанча соҳаларида модулликнинг контекстли мисоллари келтирилган:

Фан

  • Биологияда модуллик организмлар ёки метаболик йўллар модуллардан иборат эканлигини тан олади.
  • Экологияда модуллилик асосий омил сифатида қаралади – хилма-хиллик ва фикр-мулоҳазалар билан бир қаторда бардошлиликни қўллаб-қувватлашда.
  • Табиатда модуллилик асал уясидаги олти бурчакли ҳужайралар каби каттароқ композицияларни ҳосил қилиш учун стандартлаштирилган бирликларни бирлаштириб, ҳужайрали организмнинг қурилишини англатиши мумкин.
  • Когнитив фанда онгнинг модуллиги ғояси ақлнинг мустақил, ёпиқ, соҳага хос қайта ишлаш модулларидан ташкил топганлигини таъкидлайди.
  • Мураккаб тармоқларни ўрганишда модуллик тармоқнинг гуруҳлар ёки жамоаларга бўлиниш сифатини ўлчайдиган фойда функсияси ҳисобланади.

Технология

  • модулли дастурлашда модуллилик дастурий таъминот пакети қисмларини қисмларга бўлиш ва ўзаро боғланишини билдиради.
  • Дастурий таъминот дизайнида модуллик „дастурий таъминот дизайни“нинг мантиқий бўлинишини назарда тутади, бу мураккаб дастурий таъминотни амалга ошириш ва техник хизмат кўрсатиш мақсадида бошқариш имконини беради. Бўлимга бўлиш мантиғи тегишли функцияларга, амалга ошириш масалаларига, маълумотлар ҳаволаларига ёки бошқа мезонларга асосланиши мумкин.
  • ўзини ўзи қайта конфигурация қилувчи модулли роботикада модуллилик робот тизимининг қўйилган вазифани бажариш учун автоматик равишда турли морфологияларга эришиш қобилиятини англатади.

Саноат

  • модулли конструксияда модуллар ўрнатишдан олдин оммавий равишда ишлаб чиқариладиган ортиқча лойиҳа компонентлари тўпламидир. Қурилишни саноатлаштиришда қурилиш компонентлари кўпинча модулларга жойлаштирилади.[5]
  • саноат дизайнида модуллилик кичикроқ қуйи тизимларни бирлаштириб, каттароқ тизимларни қурадиган муҳандислик техникасига ишора қилади.
  • Ишлаб чиқаришда модуллилик одатда модулли дизайн ни назарда тутади, яъни обектни ишлаб чиқаришда алмаштириладиган қисмлар ёки вариантлардан фойдаланиш ёки модулли компонентларни лойиҳалаш ва ишлаб чиқариш.
  • Ташкилот дизайнида Ричард Л.Дафт ва Ари Й.Люин (1993) „модулли ташкилот“ деб номланган парадигмани аниқладилар, унинг асоси сифатида доимий ўзгаришларда мослашувчан таълим ташкилотларига бўлган эҳтиёж ва эҳтиёж бор эди. ўз муаммоларини мувофиқлаштирилган ўз-ўзини ташкил қилиш жараёнлари орқали ҳал қилиш. Ушбу модулли ташкилот марказлашмаган қарорлар қабул қилиш, текисроқ иэрархиялар, бирликларнинг о'зини о'зи ташкил этиш билан тавсифланади.[6]

Маданият

  • „Янги оммавий ахборот воситаларининг тили“да муаллиф Лев Манович янги медиа модуллардан ёки умумий медиа обектининг ўзини ўзи таъминловчи қисмларидан ташкил топганлиги тамойилини муҳокама қилади.
  • замонавий санъат ва архитектурада модуллик каттароқ композицияларни яратиш учун стандартлаштирилган бирликларни бирлаштириш ва/ёки модулдан стандартлаштирилган бирлик сифатида фойдаланиш орқали объектни қуришни назарда тутиши мумкин. ўлчов ва мутаносиблик.
  • модулли санъатда модуллик деганда ишни унинг қисмларини қайта созлаш, қўшиш ва/ёки олиб ташлаш орқали ўзгартириш имконияти тушунилади.

Турли тадқиқот йўналишларида модуллик

Технология ва бошқарувда модуллик

модуллик атамаси технологик ва ташкилий тизимларни ўрганишда кенг қўлланилади. Маҳсулот тизимлари „модулли“ деб ҳисобланади, масалан, улар турли хил конфигурацияларда аралаштирилиши ва мос келиши мумкин бўлган бир қанча компонентларга ажралиши мумкин.[7][8] Компонентлар манбаларни (масалан, энергия ёки маълумот) улаш, ўзаро таъсир қилиш ёки алмашиш имкониятига эга. қандайдир тарзда, стандартлаштирилган интерфейсга риоя қилиш орқали. Ҳар бир компонент чамбарчас боғланган тизимдаги бошқа алоҳида компонентлар билан махсус (ва кўпинча фақат) ишлашга мўлжалланган маҳкам интеграцияланган маҳсулотдан фарқли ўлароқ, модулли маҳсулотлар „бўш боғланган“ бўлган компонентлар тизимидир.[9]

Лев Манович „Янги оммавий ахборот воситаларининг тили“ асарида бешта „янги оммавий ахборот воситаларининг тамойиллари“ни таклиф қилади, улар „мутлақ қонунлар сифатида эмас, балки компютерлаштирилган маданиятнинг умумий тенденциялари“ сифатида тушунилади.[10] Бешта тамойил сонли кўриниш, модуллик, автоматлаштириш, ўзгарувчанлик ва транскодлашдир. Янги медиа ичидаги модуллик янги медиа обектини тўлдириш учун мустақил равишда ёки синхронлашда биргаликда ҳаракат қила оладиган бир нечта алоҳида ўзини ўзи этарли модуллардан ташкил топган янги медиани ифодалайди. Пҳотошоп да модуллилик қатламларда кўпроқ намоён бўлади; битта тасвир кўплаб қатламлардан иборат бўлиши мумкин, уларнинг ҳар бири бутунлай мустақил ва алоҳида обект сифатида кўриб чиқилиши мумкин. Веб-сайтларни модулли деб таърифлаш мумкин, уларнинг тузилиши веб-сайт тузилишини сақлаб қолган ҳолда уларнинг таркибини ўзгартириш, олиб ташлаш ёки таҳрирлаш имконини берадиган форматда шаклланади . Бунинг сабаби шундаки, веб-сайт таркиби веб-сайтга алоҳида ишлайди ва сайт тузилишини аниқламайди. Мановичнинг таъкидлашича, бутун Wеб модулли тузилишга эга бўлиб, мустақил сайтлар ва саҳифалардан ташкил топган ва ҳар бир веб-саҳифанинг ўзи мустақил равишда ўзгартирилиши мумкин бўлган элементлар ва кодлардан иборат.[11]

Ташкилий тизимлар чамбарчас интеграциялашган, иэрархик тузилмалар ўрнига эркин боғланган шаклларни алмаштира бошлаганда тобора модулли бўлиб қолади.[12] Масалан, агар фирма ички ишлаб чиқаришдан кўра пудратчи ишлаб чиқаришдан фойдаланса, у мустақилроқ бўлган ташкилий компонентдан фойдаланади. Бундай имкониятларни ўзимизда яратиш: фирма турли функцияларни бажарадиган шартнома ишлаб чиқарувчилари ўртасида алмашиши мумкин ва шартнома ишлаб чиқарувчиси ҳам худди шундай тарзда турли фирмалар учун ишлаши мумкин.[12] Муайян саноатдаги фирмалар бир вақтлар ўзларида амалга оширилган фаолиятлар учун фирма чегараларидан ташқарида жойлашган ташкилий компонентлар билан бўшашмасдан боғланишни алмаштира бошлаганларида, бутун ишлаб чиқариш тизими (кўплаб фирмаларни қамраб олиши мумкин).) тобора модулли бўлади. Фирмаларнинг ўзлари кўпроқ ихтисослашган таркибий қисмларга айланади. Бўшашмасдан боғланган тузилмалардан фойдаланиш фирмаларга кўлам ва миқёсда кўпроқ мослашувчанликка эришиш имконини беради.[12] Бу технологик артефактларни ишлаб чиқариш усули билан боғлиқ бўлган ишлаб чиқариш жараёнларидаги модулликка мос келади. . Бу артефактнинг барча қиймат занжиридан иборат бўлиб, артефактни лойиҳалашдан тортиб ишлаб чиқариш ва тарқатиш босқичларигача. Ишлаб чиқаришда модуллилик кўпинча дизайн модулларининг ортиши билан боғлиқ.[13] Фирма осонгина ўзгариши мумкин билан солиштирганда, ушбу фаолиятнинг турли провайдерлари ўртасида (масалан, турли шартнома ишлаб чиқарувчилари ёки иттифоқ ҳамкорлари ўртасида). уйдаги барча фаолият учун имкониятларни яратиш, шу билан бозорнинг турли эҳтиёжларига тезроқ жавоб бериш. Бироқ, бу мослашувчанлик ютуқлари нарх билан бирга келади. Шу сабабли, ташкилот ушбу шаклларнинг ҳар бири билан эришилиши мумкин бўлган мослашувчанлик ютуқларини ва ҳар қандай йўқотишларни баҳолаши керак.

Фирмалар ичидаги модуллаштириш иэрархик бошқарувнинг анъанавий шаклини ажратишга олиб келади.[14][15][16] Мураккабликни камайтириш учун фирма нисбатан кичик автоном ташкилий бирликларга (модулларга) ажратилган. Модуллаштириш бир тузилишга олиб келади, унда модуллар кучли ўзаро боғлиқ вазифаларни бирлаштиради, модуллар орасидаги ўзаро боғлиқлик эса заифдир. Шу муносабат билан, модулли ташкилий шаклларнинг тарқалишига кўпчилик йирик фирмаларнинг қайта муҳандислик, қайта йўналтириш ва қайта қуриш бўйича кенг кўламли саъй-ҳаракатлари ёрдам берди. Ушбу ҳаракатлар одатда жараёнга кучли йўналтиришни ўз ичига олади: бизнеснинг тўлиқ хизмат кўрсатиш жараёни қисман жараёнларга бўлинади, кейинчалик улар ташкилий бўлинмалар (модуллар) ичидаги ўзаро фаолият гуруҳлар томонидан автоном тарзда ҳал қилиниши мумкин. Модулларни мувофиқлаштириш кўпинча ички бозор механизмларидан фойдаланиш, хусусан, фойда марказини амалга ошириш орқали амалга оширилади. Умуман олганда, модуллаштириш ўзгарувчан умумий ёки бозор шароитларига янада мослашувчан ва тезроқ жавоб беришга имкон беради. Юқоридаги принципларга асосланиб, ташкилотларни модуллаштиришнинг кўплаб муқобил шакллари (тижорат ёки нотижорат) мумкин.[13][17] Бироқ, модуллаштириш мустақил ва мустақил эмас. ташкилий концепция, балки бошқа ташкилий тушунчаларнинг ажралмас қисми бўлган бир нечта асосий ғоялардан иборат. Ушбу марказий ғояларни ҳар бир фирмада топиш мумкин. Шунга кўра, фирмани „модулли“ ёки „модулли эмас“ деб тавсифлаш мантиқий эмас, чунки фирмалар ҳар доим маълум даражада модулли бўлади.

Кириш тизимлари ёки „доменга хос ҳисоблаш механизмлари“ (масалан, оғзаки тилни идрок этиш қобилияти) вертикал қобилиятлар деб аталади ва Жерри Фодорга кўра, улар модулли бўлиб, улар бир қатор хусусиятларга эга бўлиб, Фодор таъкидлаганидек, модулликни ташкил қилади. Фодорнинг модулларни тавсифловчи хусусиятлар рўйхати қуйидагиларни ўз ичига олади:

  1. Доменга хос (модуллар фақат маълум бир синфнинг киришларига жавоб беради ва шунинг учун „вертикал факултет турлари“ (Фодор, 1996 [1983]: 37)
  2. Туғма равишда аниқланган (тузилма ўзига хос ва о'рганиш жараёни томонидан шакллантирилмаган)
  3. Йиғилмаган (модуллар кўпроқ элементар кичик жараёнлар захирасидан йиғилмаган, балки уларнинг виртуал архитектура хариталари бевосита нейрон амалга оширишда)
  4. Неврологик боғланган (модуллар қўзғалувчан нейрон механизмлар эмас, балки ўзига хос, маҳаллийлаштирилган ва пухта тузилган нейрон тизимлар билан боғланган)
  5. Автоном (бошқа модуллардан мустақил модуллар)

Фодор бу расмий таъриф ёки модуллик учун зарур бўлган хусусиятларнинг ҳар томонлама рўйхати деб баҳслашмайди. У фақат юқоридаги баъзи хусусиятлар билан тавсифланган когнитив тизимлар, эҳтимол, уларнинг барчаси билан тавсифланади ва бундай тизимларни модулли деб ҳисоблайди. Шунингдек, у характеристикалар ҳаммаси ёки ҳеч нарса эмас, балки ҳар бир хусусият маълум даражада намоён бўлиши мумкинлигини таъкидлайди ва модулликнинг ўзи ҳам дихотомияли тузилма эмас – нимадир кўпроқ ёки камроқ модулли бўлиши мумкин: "Бир. Шундай қилиб, модуллилик тушунчаси даражаларни тан олиши керак, деб кутиш керак эди "(Фодор, 1996). [1983]:37).

Шуниси эътиборга лойиқки, Фодорнинг „йиғилмаган“ хусусияти модулли тизимлар иэрархик тарзда жойлаштирилганлиги кўринадиган бошқа соҳаларда модулликдан кескин фарқ қилади (яъни модулларнинг ўзи модуллардан иборат, улар ўз навбатида модуллардан иборат ва ҳоказо). Бироқ, Макс Cолтҳеартнинг таъкидлашича, Фодорнинг йиғилмаган хусусиятга содиқлиги заиф кўринади,[18] ва бошқа олимлар (масалан, Блок[19]) Фодор модулларини янада нозик модулларга ажратиш мумкинлигини таклиф қилди. Масалан, Фодор оғзаки ва ёзма тил учун алоҳида модулларни ажраца-да, Блоcк оғзаки тил модулини фонетик таҳлил ва лексик шакллар учун модулларга ажратиши мумкин:[18] „Декомпозиция“ Агар барча компонентлар ибтидоий процессор бўлса, тўхтайди – чунки ибтидоий процессорнинг ишлашини кейинчалик қисмларга ажратиб бўлмайди. субоперациялар"[20]

Фодорнинг модуллик бўйича иши энг кенг қамровли ишлардан бири бўлса-да, психологияда модуллилик бўйича бошқа фанлар бўйича модуллилик билан симметриясини эътиборга олиш керак. Мисол учун, Фодор модул сифатида когнитив киритиш тизимларига эътибор қаратган бўлса, Cолтҳеарт когнитив модулларнинг кўп турлари бўлиши мумкинлигини таклиф қилади ва масалан, билим модуллари ва қайта ишлаш модулларини ажратади. Биринчиси, бошқа билимлар мажмуасидан мустақил бўлган билимлар мажмуаси бўлса, иккинчиси бошқа бундай тизимлардан мустақил ақлий ахборотни қайта ишлаш тизимидир.

Бироқ, неврологлар тўплаган маълумотлар, дастлаб Жерри Фодор томонидан таклиф қилинган модуллик назарияси каби аниқ ва аниқ ташкилий тизимга ишора қилмаган. Умумий нақшлар мавжуд бўлса-да, у анча тартибсиз ва одамдан одамга фарқ қилиши кўрсатилган; нейроимагинг ва лезён тадқиқотлари аралашмаси орқали маълум функцияларни бажарадиган маълум ҳудудлар ва бу функцияларни бажармайдиган бошқа ҳудудлар мавжудлиги кўрсатилган.[21]

Биологияда модуллик

Баъзи бошқа фанларда бўлгани каби, модуллик атамаси биологияда ҳам бир неча усулда қўлланилиши мумкин. Масалан, бу ноаниқ тузилишга эга бўлган организмларга тегишли бўлиши мумкин, уларда турли хил мураккабликдаги модуллар (масалан, барглар, новдалар) уларнинг сони ёки жойлашиши бўйича қатъий чекловларсиз йиғилиши мумкин. бентик зоналарнинг кўпгина ўсимликлари ва сессил (ҳаракациз) умуртқасизларлари модулликнинг бу турини кўрсатади (аксинча, бошқа кўплаб организмлар олдиндан белгиланган аниқ тузилишга эга. эмбрионогенезда).[22] Бу атама биологияда ҳам кенгроқ маънода гомологик тузилмаларнинг шахслар орасида қайта ишлатилишига ишора қилиш учун ишлатилган. ва турлари. Ҳатто ушбу сўнгги тоифада ҳам модулни қандай қабул қилишда фарқлар бўлиши мумкин. Масалан, эволюцион биологлар модулга бутун организмнинг морфологик компоненти (кичик бирлиги) сифатида эътибор қаратишлари мумкин, ривожланиш биологилар модул атамасидан баъзи бир бирикмаларга мурожаат қилишлари мумкин. функцияни бажариш учун бирлаштирилган тарзда ҳаракат қила оладиган қуйи даражадаги компонентлар (масалан, генлар).[23] Биринчисида модул асосий компонент сифатида қабул қилинади, иккинчисида эса асосий эътибор модулга коллектив сифатида қаратилади.

Биология олимлари модулни тавсифлаши керак бўлган хусусиятлар рўйхатини тақдим этдилар (худди Фодор Тҳе Модуларитй оф Минд[24]). Масалан, Рудй Рафф[25] ривожланиш модуллари эга бўлиши керак бўлган қуйидаги хусусиятлар рўйхатини тақдим этади:

  1. дискрет генетик спецификация
  2. иэрархик ташкилот
  3. бошқа модуллар билан ўзаро алоқалар
  4. ривожланаётган организмдаги маълум бир жисмоний жойлашув
  5. ривожланиш ва эволюцион вақт миқёсида ўзгаришларни бошдан кечириш қобилияти

Раффнинг фикрига кўра, ривожланиш модуллари „бошланғич тузилмалар эмас, балки маҳаллийлаштирилган жараёнларни (морфогенетик соҳаларда бўлгани каби) ифодаловчи динамик обектлардир“… (… орган рудиментлари каби)".[25]:326 Бироқ, Болкер мавҳумроқ бўлган ва шунинг учун бир нечта ўрганиш даражасига кўпроқ мос келадиган хусусиятларнинг аниқ рўйхатини тузишга ҳаракат қилади. биологияда. У шундай деб таъкидлайди:

  1. Модул – бу ташқи интеграциядан кўра кўпроқ ички интеграция билан тавсифланган биологик обект (тузилма, жараён ёки йўл).
  2. Модуллар биологик шахслардир[26][27], уларни атроф-муҳит ёки контекстдан ажратиб кўрсатиш мумкин ва уларнинг хатти-ҳаракати ёки функцияси шунчаки арифметик йиғиндини эмас, балки уларнинг қисмлари интеграциясини акс эттиради. Яъни, умуман олганда, модул унинг таркибий қисмлари ажратилган тақдирда бажаролмайдиган вазифаларни бажариши мумкин.
  3. Ички интеграцияга қўшимча равишда, модуллар ташқи уланишга эга, аммо улар қандайдир тарзда ўзаро алоқада бўлган бошқа обектлардан ҳам ажратилиши мумкин.

Бошқа фанлар олимлари учун алоҳида қизиқиш уйғотиши керак бўлган биологияда модуллик бўйича яна бир тадқиқот оқими Гüнтер Вагнер ва Ли Алтенбергдир. Алтенбергнинг иши,[28] Вагнер иши,[29] ва уларнинг биргаликдаги ёзишлари[30] табиий танланиш модулли организмларнинг пайдо бўлишига қандай олиб келиши мумкинлигини ва модулликнинг эволюциядаги ролини ўрганади. Алтенберг ва Вагнернинг иши модуллик эволюциянинг натижаси эканлигини ва эволюцияни осонлаштиришини кўрсатади – бу ғоя технологик ва ташкилий соҳаларда модуллик устида ишлашга сезиларли ўхшашдир.

Санъатда модуллик

Тасвирий санъатда модуллардан фойдаланиш турли маданиятларда узоқ вақтдан бери мавжуд. Юнон-рим антик даврининг классик архитектурасида модул бинонинг элементларини пропорсиялаш учун стандартлаштирилган ўлчов бирлиги сифатида ишлатилган. Одатда модул классик устуннинг пастки шафтининг ярми диаметри сифатида ўрнатилди; классик тизим синтаксисидаги барча бошқа компонентлар ушбу модулнинг каср ёки каррали шаклида ифодаланган. Анъанавий япон қурилишида хона ўлчамлари кўпинча татами деб номланган стандарт гуруч тўшакларининг комбинацияси билан аниқланган; тўшакнинг стандарт ўлчами тахминан 3 футдан 6 футга тенг бўлиб, бу ётган одамнинг умумий нисбатларига яқинроқдир. Шундай қилиб, модул нафақат уч ўлчовли вертикал элементлардан фойдаланиш учун пропорционал қурилма, балки икки ўлчовли режалаштириш воситасига ҳам айланади.

Ўлчов воситаси сифатида модуллик биноларнинг айрим турларига хосдир; масалан, ғишт конструкцияси ўз табиатига кўра модулдир, чунки ғиштнинг собит ўлчамлари, албатта, асл бирликнинг кўпайтмаси бўлган ўлчамларни беради. Девор ва сиртларни ҳосил қилиш учун ғиштларни бир-бирига ёпиштириш, шунингдек, модулликнинг иккинчи таърифини акс эттиради: яъни каттароқ композицияларни ҳосил қилиш учун бир-бирига жисмонан боғланган стандартлаштирилган бирликлардан фойдаланиш.

20-асрда модернизм ва илғор қурилиш техникаси пайдо бўлиши билан бу сўнгги таъриф модулликни композицион атрибутдан ўзига хос мавзули ташвишга айлантиради. модулли конструктивизм мактаби 1950-йилларда бетонга қуйма такрорланувчи бирликлардан ҳайкалтарошлик ва меъморий хусусиятлар яратувчи ҳайкалтарошлар тўгараги орасида ривожланади. Ўн йил ўтгач, модуллик ўзига хос бадиий мавзуга айланади, чунки бир нечта муҳим Минималист рассомлар буни асосий мавзу сифатида қабул қилишади. Модулли бино саноат ишлаб чиқариш модели ва илғор архитектура тадқиқотлари обекти сифатида худди шу даврдан бошлаб ривожланади.

Модуллилик МодулАрт тарафдорлари орасида яна қизиқиш уйғотди, бу модулли санъат шакли бўлиб, унинг таркибий қисмлари жисмоний жиҳатдан қайта конфигурация қилиниши, олиб ташланиши ва/ёки қўшилиши мумкин. 1950-йиллардан бошлаб МодулАрт-да бир нечта изоляция қилинган тажрибалардан сўнг,[31]

Модадаги модуллик

Модадаги модуллик – бу элементларни қўшиш ва олиб ташлаш ёки силуэтни ўзгартириш, одатда фермуарлар, илгаклар ва кўзларни ёпиш ёки бошқа маҳкамлаш орқали кийимларни созлаш қобилияти. Тарих давомида у ҳатто 17-асрда мавжуд бўлган кийимларни тикишда ишлатилган. Сўнгги йилларда тобора кўпайиб бораётган мода дизайнерлари – айниқса секин ёки барқарор модага эътибор қаратганлар – бу концепция билан тажриба ўтказмоқда. Ҳауте Cоутуре соҳасида Ёҳжи Ямамото ва Ҳусайн Чалаян диққатга сазовор мисоллардир, иккинчиси, айниқса модулли кийимлар яратиш технологиясидан фойдалангани учун.

Финляндия ва АҚШда олиб борилган тадқиқотлар истеъмолчиларнинг модулли модага ижобий муносабатини кўрсатмоқда,[32] Шунга қарамай, концепция ҳали уни асосий модага айлантирмаган. Модулли модада ҳозирги асосий эътибор истеъмолчиларни биргаликда лойиҳалаш ва мослаштириш омилларига қаратилган бўлиб, унинг мақсади мижозлар эҳтиёжлари ва истакларининг тез ўзгаришига қарши курашиш, шунингдек, кийим-кечакларнинг ҳаёт айланишини ошириш орқали барқарорликни таъминлашдир.[33] Бу Ҳарвей Проббер томонидан ихтиро қилинганидан кейин 1940-йилларда пайдо бўлган, 1970-йилларда такомиллаштирилган ва 2010 ва 2020-йилларда оммавий истеъмолчилик даражасига етган.[34]

Америка тадқиқотларида модуллик

Жон Блернинг Модулли Америка асарида,[35] у америкаликлар Европадан (асосан Англия ва Франсия) мерос бўлиб қолган ижтимоий тузилмаларни алмаштира бошлагани сари, улар таълим, мусиқа ва архитектура каби турли соҳаларда модулликка нисбатан ўзига хос Америка тенденциясини ривожлантирганини таъкидлайди.

Блернинг таъкидлашича, „модул“ сўзи биринчи марта ХВИ-ХВИИ асрларда пайдо бўлганида, у „модел“ га жуда яқин маънони англатган. Бу кичик ҳажмдаги вакиллик ёки мисолни назарда тутган. Ўн саккизинчи ва ўн тўққизинчи асрларга келиб, бу сўз белгиланган нисбатлар ва нисбатларнинг стандарт ўлчовини англатади. Мисол учун, архитектурада устуннинг нисбатларини модулларда кўрсатиш мумкин (яъни, „ўн тўрт модул баландлиги пойдеворда ўлчанган диаметрдан этти марта тенг“[35]:2) ва шу тариқа исталган ўлчамга кўпайтирилиб, керакли нисбатларни сақлаб қолади.

Бироқ, Америкада бу сўзнинг маъноси ва қўлланилиши сезиларли даражада ўзгарди: "1930-йилларда архитектура терминологиясидан бошлаб, янги эътибор модуллар нуқтаи назаридан субкомпонентлар сифатида ишлаб чиқилган ҳар қандай обект ёки тизимга қаратилди. Иккинчи жаҳон урушидан кейин иловалар мебелга кенгайди. , ҳи-фи ускуналари, компютер дастурлари ва бошқа модулли конструкциялар эквивалент бўлиш учун мўлжалланган мустақил бирликлардан ташкил топган ҳар қандай яхлитликни англатади. тизимнинг қисмлари, шунинг учун биз „тизимли эквивалент“ деб айтишимиз мумкин.

Блер модулли тизимни „бутунлардан кўра қисмларга кўпроқ аҳамият берадиган тизим“ деб таърифлайди. Қисмлар эквивалент ва шунинг учун бир ёки бир нечта маънода ўзаро алмашинадиган ва/ёки кüмüлатиф ва/ёки рекомбинацияланувчи сифатида тушунилади" (125-бет). Блер таълим (коллеж ўқув дастури), саноат (модулли маҳсулотларни йиғиш), архитектура (осмонўпар бинолар), мусиқа (блюзлар ва жазз) ва бошқаларда модулли тузилмаларнинг пайдо бўлишини тасвирлайди. Ўзининг якуний бобида Блер америкаликлар пайдо бўлган турли соҳаларда кўпроқ модулли тузилмаларга интилишларига нима сабаб бўлаётгани ҳақида қатъий фикр билдирмайди; лекин у қайсидир маънода Американинг либерал индивидуализм мафкураси ва антииэрархик ташкилотга устунлик бериш билан боғлиқ бўлиши мумкинлигини тахмин қилади.

Мувофиқ мавзулар

Модулликдан фойдаланишни фанлар бўйича таққослаш бир нечта мавзуларни очиб беради:

Психология ва биологияни ўрганишда намоён бўладиган мавзулардан бири туғма равишда белгиланади. Туғма равишда кўрсатилган (бу ерда ишлатилганидек) модулнинг мақсади ёки тузилиши қандайдир биологик мандат билан олдиндан белгиланганлигини билдиради.

Доменнинг ўзига хослиги, модуллар фақат маълум бир синф маълумотларига жавоб беради (ёки фақат маълум бир синф функцияларини бажаради) психология ва биологияни аниқ қамраб олган мавзу бўлиб, у технологик ва ташкилий тизимларни ҳам қамраб олади, деб баҳслашиш мумкин. . Доменнинг ўзига хослиги охирги фанларда функсиянинг ихтисослашуви сифатида кўрилади.

Иэрархик тарзда жойлаштирилган кўпчилик фанларда такрорланадиган мавзу. Гарчи дастлаб Жерри Фодор томонидан рад этилган бўлса-да, бошқа психологлар буни қабул қилишди ва бу биологияда модулликдан фойдаланишда (масалан, организмнинг ҳар бир модули нозик модулларга ажралиши мумкин), ижтимоий жараёнлар ва артефактларда (масалан, биз осмонўпар бинони қават блоклари, битта қават, қават элементлари ва ҳоказолар нуқтаи назаридан тасаввур қилишимиз мумкин), математика. (масалан, 6-модулни 1, 2 ва 3-модулларга бўлиш мумкин) ва технологик ва ташкилий тизимлар (масалан, ташкилот бўлинмалардан иборат бўлиши мумкин, улар жамоалардан иборат бўлиши мумкин, улар шахслардан иборат). реф>Счиллинг, МА 2002. Кўп фанларда модуллик. Гарудда, Р., Ланглоис, Р. ва Кумарасвами, А. (таҳрирлар) Модулли даврда бошқариш: архитектура, тармоқлар ва ташкилотлар. Оксфорд, Англия: Блаcкwелл Публишерс, 203–214-бетлар</реф>

„Ташқи интеграциядан кўра ички кўпроқ“ бу математикадан ташқари ҳар бир фанда пайдо бўлган мавзу. Кўпинча автономия деб аталадиган ушбу мавзу модуллар ўртасида ўзаро таъсир ёки интеграция бўлиши мумкинлигини тан олди, лекин кўпроқ ўзаро таъсир ва интеграция модул ичида содир бўлади. Ушбу мавзу „ахборот инкапсуляцияси“ билан чамбарчас боғлиқ бўлиб, у ҳам психология, ҳам технология тадқиқотларида аниқ намоён бўлади.

„Яқин парчаланиш“ (Симон томонидан аталган, 1962) барча фанларда намоён бўлади, лекин бир неча даражаларда намоён бўлади. Масалан, психология ва биологияда бу фақат битта модулни бошқасидан ажратиш қобилиятига ишора қилиши мумкин (модул чегараларини тан олиш). Ижтимоий артефактлар, математика ва технологик ёки ташкилий тизимларнинг бир нечтасида бу компонентларни бир-биридан ажратиш қобилиятини англатади. Бир қатор фанларда бу парчаланиш тизимнинг (ёки жараённинг) мураккаблигини камайтиришга ҳам имкон беради. Бу Давид Марр[36] психологик жараёнлар ҳақида, у „ҳар қандай катта ҳисоблаш кичик, деярли мустақил, ихтисослашган кичик жараёнлар тўпламига бўлиниши керак“ деб таъкидлайди. Мураккабликни камайтириш, шунингдек, математикада то'ққизтадан чиқаришнинг аниқ мақсадидир.

Ўрнини босиш ва рекомбинация бир-бири билан чамбарчас боғлиқ бўлган конструкциялардир. Биринчиси, Жон Блернинг „тизимли эквивалентлиги“ даги каби бир компонентни бошқасига алмаштириш қобилиятига ишора қилади, иккинчиси эса тизимнинг ноаниқ шаклига ва компонентнинг ноаниқ ишлатилишига ишора қилиши мумкин. Масалан, АҚСҲ коллежлари ўқув дастурларида ҳар бир курс кредит тизими билан тузилган бўлиб, у бир хил алоқа соатлари сонини ва тахминан бир хил таълим мазмунини таъминлайди ва бу ўринбосарликни таъминлайди. Ўз ўрнини босиш қобилиятига кўра, ҳар бир талаба ўз ўқув дастурларини яратиши мумкин (ўқув дастурининг тизим сифатида рекомбинацияси) ва ҳар бир курс турли хил талабалар ўқув дастурлари билан рекомбинация қилиниши мумкин (компонентнинг бир нечта тизимлар ичида рекомбинацияси). Ҳар иккала ўринбосарлик ва рекомбинативлик Блернинг ижтимоий жараёнлари ва артефактларида дарҳол тан олинади ва Гаруд ва Кумарасвамининг[37] Технологик тизимларда алмаштириш иқтисодлари муҳокамаси.[38]

Блернинг тизимли эквивалентлиги, шунингдек, ўринбосарлик ва „модул гомолог сифатида“ ўртасидаги муносабатни кўрсатади. Блернинг тизимли эквивалентлиги бир нечта модулларнинг тизим ичида тахминан бир хил функцияни бажариш қобилиятини англатади, биологияда модул ҳомолог сифатида турли хил организмларда тахминан бир хил шакл ёки функцияни алмашадиган турли модулларга ишора қилади. Модулнинг ҳомолог сифатидаги экстремал қисми математикада топилади, бу ерда (энг оддий ҳолатда) модуллар маълум бир рақамни қайта ишлатишга ишора қилади ва шунинг учун ҳар бир модул айнан ўхшашдир.[38]

Математикадан бошқа барча фанларда модуллар ўзига хос тарзда ҳар хил бўлиши мумкинлигига урғу берилган. Фодорнинг модулли когнитив тизимни муҳокама қилишда ҳар бир модул ўзига хос вазифани бажаради. Биологияда ҳатто гомологик деб ҳисобланган модуллар ҳам шакли ва функцияси жиҳатидан бир оз фарқ қилиши мумкин (масалан, китнинг қаноти ва одам қўли). Блернинг китобида у жазз мусиқаси бир хил асосий қоидаларга мос келадиган таркибий қисмлардан иборат бўлиши мумкин бўлса-да, бу компонентлар сезиларли даражада фарқланишини таъкидлайди. Худди шундай технология ва ташкилотни ўрганишда модулли тизимлар жуда ўхшаш (бир-бирининг устига қўйилиши мумкин бўлган жавонларда бўлгани каби) ёки жуда бошқача (ҳар бир компонент ўзига хос функцияларни бажарадиган стерео тизимда бўлгани каби) модуллардан иборат бўлиши мумкин. орасидаги ҳар қандай бирикма.[38]

1-жадвал: Модулликдан фанлар бўйича фойдаланиш[38]
Концепция Технология ва ташкилотлар Психология Биология Америка тадқиқотлари Математика
Доменга хос Х Х Х
Туғма равишда белгиланган Х Х
Иэрархик тарзда жойлаштирилган Х Х Х Х Х
Ташқи интеграцияга қараганда кўпроқ ички интеграция (маҳаллий жараёнлар ва автономия) Х Х Х Х
Ахборот билан қопланган Х Х
Декомпозицияга яқин Х Х Х Х Х
Рекомбинация қобилияти Х Х Х Х
Кенгайтириш қобилияти Х Х Х Х
Модул гомолог сифатида Х Х Х Х

Шунингдек қаранг

Адабиётлар

  1. ↑ { {Cите wеб |урл=ҳттпс://www.мерриам-wебстер.cом/диcтионарй/модуларитй |титле=модулар |wорк=Мерриам-Wебстер |публишер=Мерриам-Wебстер, Инc |дате=17-май 2018-йил |аccесс-дате=18-май 2018-йил}}
  2. ↑ {{Китобдан иқтибос |чаптер-урл=ҳттпс://боокс.гоогле.cом/боокс?ид=оаБОуо4мИд8C&пг=ПА63 |боб=3-боб: Модуллик нима? |титле=Дизайн қоидалари: Модуллик кучи |муаллиф=Балдвин, CЙ |муаллиф2=Кларк, КБ |нашриёт=МИТ Пресс |саҳифалар=63–92 |йил=2000 |исбн=9780262024662 |кириш санаси=18-май 2018-йил} }
  3. ↑ {{{титле}}}. ИСБН 9781405141949. 
  4. ↑ Андоза:Китобга иқтибос келтиринг
  5. ↑ Андоза:Журналдан иқтибос
  6. ↑ Андоза:Журнални келтириш
  7. ↑ Счиллинг, МА 2000. „ Умумий модулли тизимлар назариясига ва уни фирмалараро маҳсулот модуллигига татбиқ этишга“. Аcадемй оф Манагемент Ревиэw, жилд 25:312–334.
  8. ↑ Балдwин, CЙ & Cларк, КБ 2000. Дизайн қоидалари, 1-жилд: Модуллик кучи , Кембриж, Массачусец: МИТ Пресс.
  9. ↑ Ортон, Ж. & Wеиcк, К. 1990. „Бўшашган тизимлар: қайта концепциялаш“. Аcадемй оф Манагемент Ревиэw, 15:203–223.
  10. ↑ Манович. , Ж. 2001. Янги ОАВ тили. Кембриж, МА: МИТ Пресс.
  11. ↑ Бредли Дилгер, шарҳ. „Янги оммавий ахборот воситалари тили“ (Каирос: ҳттп://энглиш.тту.эду/каирос/7.1/ревиэwс/дилгер/ (Wайбаcк Мачине сайтида 2018-11-18 санасида архивланган)).
  12. ↑ 12,0 12,1 12,2 Счиллинг, МА & Стеэнсма, К. 2001. „Модулли ташкилий тизимлардан фойдаланиш Шакллар: саноат даражасидаги таҳлил“. Аcадемй оф Манагемент Жоурнал, 44: 1149–1169.
  13. ↑ 13,0 13,1 Костакис, Василис (2019). "“Рақамли инқилоб”дан қандай фойда олиш мумкин? Модуллик ва умумийлик". Ҳалдускултуур: Эстония ма'мурий маданият ва рақамли журнал. Бошқарув. дои:10.32994/ҳк.в20и1.228. ИССН 1736-6089. ҳттп://ҳалдускултуур.эу/жоурнал/индех.пҳп/ҲКАC/артиcле/виэw/228. 
  14. ↑ Милес РЕ, Сноw, CC, Матҳеwс, ЖА, Милес, Г., & Cолеман, ҲЖ „ Билимлар асрида ташкил этиш – Ҳужайра шаклини олдиндан билиш“. Аcадемй оф Манагемент Эхеcутиве 11(4):7–20.
  15. ↑ Зенгер, ТР & Ҳестерлй, WС Поwеред_Инcентивес_анд_Молеcулар_Униц/линкс/0046351дда904б2cc4000000/Ташкилотларни-ажратиш-Селеcтиве-Интервентион-Ҳигҳ-Поwеред-Инcентивес-анд-Молеcулар-Униц.пдф „Тҳе-Селеcтиве-Инcентивес-анд-Молеcулар-Униц.пдф; Юқори қувватли рағбатлантириш ва молекуляр бирликлар“. Организатион Сcиэнcе 8:209–222.
  16. ↑ Кунтз, Л. & Вера, А. 2007. „Модулли ташкилот ва шифохона фаолияти“. Соғлиқни сақлаш хизматларини бошқариш бўйича тадқиқотлар, 20(1): 48–58.
  17. ↑ Аас, Тор Ҳелге; Педерсен, Пер Эгил (2013). Ихтисослашган давлат хизмати учун компонентлаштиришнинг фойдалилиги провайдерлар. дои:10.1108/МСҚ-10-2012-0138. 
  18. ↑ 18,0 18,1 Cолтҳеарт, М. 1999. „Модулярлик ва идрок“. Трендс ин Cогнитиве Сcиэнcес, 3(3):115–120.
  19. ↑ Блок, Н. 1995. „Ақл миянинг дастурий таъминоти сифатида“, Смит, Э. ва Ошерсон, Д. (Эдс) Фикрлаш: Когнитив фанга таклиф, Кембриж, Массачусец: МИТ Пресс.
  20. ↑ Манба хатоси: Инвалид <реф> таг; но техт wас провидед фор рефс намед Блок, Н 1995
  21. ↑ Спунт, РП & Адолпҳс, Р., (2017). „Доменнинг ўзига хослигига янги қараш: ижтимоий неврологиядан тушунчалар“. Табиат шарҳлари: Нейрология. дои:10.1038/нрн.2017.76
  22. ↑ Эндрюс, Ж. 1998. Бактериялар модулли организмлар сифатида. Микробиологиянинг йиллик шарҳи, 52:105–126.
  23. ↑ Болкер, ЖА. 2000. „Ривожланишдаги модуллик ва нима учун бу Эво-Дево учун муҳим“ ". Америcан Зоологист, 40: 770–776.
  24. ↑ Фодор, Ж. 1983. Тҳе Модуларитй оф Минд. Кембриж, Массачусец: МИТ Пресс.
  25. ↑ 25,0 25,1 Рафф, РА 1996. Ҳаёт шакли. Чиcаго: Чиcаго Университй Пресс.
  26. ↑ Ҳулл, ДЛ 1980. Индивидуаллик ва танлов. Экология ва систематиканинг йиллик шарҳи, 11:311–332
  27. ↑ Ротҳ, ВЛ 1991. Гомология ва иэрархиялар: ҳал қилинган муаммолар ва ҳал қилинмаган. Жоурнал оф Эволутионарй Биологй, 4:167–194
  28. ↑ Алтенберг, Л. 1995. „Геном ўсиши ва генотип эволюцияси- фенотип харитаси“. Эволюция ва биоҳисоблаш: эволюциянинг ҳисоблаш моделлари, эд. Wолфганг Банзҳаф ва Франк Ҳ. Ээcкман. Информатика фанидан маъруза матнлари жилд. 899. Спрингер-Верлаг, 205–259-бетлар.
  29. ↑ Вагнер, Г. 1996. „Гомологлар, табиий турлар ва модуллик эволюцияси“. Америка зоологи, 36:36–43.
  30. ↑ Вагнер, Г. ва Алтенберг, Л. 1996а. Перспектив: мураккаб мослашувлар ва эволюция эволюцияси. Эволутион, 50:967–976.
  31. ↑ Эътиборлиси, 1950 ва 1960-йилларда Митзи Cунлиффе томонидан яратилган кубик ҳайкаллар ва ҳайкалтарош Норман Карлберг томонидан 1970-йиллар ва ундан кейинги йиллардаги нашрлар. /реф> 1990-йиллардан бери бир қанча рассомлар бор санъатнинг бу мослашувчан, созланиши ва биргаликда яратувчи шаклини ўрганди.<реф>Қаранг: „Модулистлар ва уларнинг асарлари“ МодулАрт.
  32. ↑ „О'згартириладиган мода: ҳеч қачон бо'лмаган энг катта барқарор кийим тенденцияси Wас“ (эн-УС). Тҳе Фашион Студиэс Жоурнал. Қаралди: 2020-йил 21-декабр.
  33. ↑ Андоза:Журналдан иқтибос /реф>

    Маҳсулот дизайнидаги модуллик

    Модуллик – бу архитектура ва саноатда тўлиқ қўлланилган тушунчадир. Ички дизайнда модуллик иқтисодий жиҳатдан фойдали бўлган мослаштирилган маҳсулотларга эришиш учун ишлатилади. Масалан, ИКЕА нинг созланиши мумкин бўлган баъзи ижодлари ва асосан юқори даражадаги юқори харажатли концепцияларни ўз ичига олади. Ички дизайндаги модуллик ёки „фойдаланишдаги модуллик“, фойдаланувчининг ўзига хос эҳтиёжларига мос келадиган ва улар билан бир вақтда ўсиб борувчи артефакт яратиш учун модулларнинг комбинацияси ва қайта конфигурацияси имкониятларини англатади. 3Д босиб чиқариш технологиясининг эволюцияси мослаштирилган мебелларни амалга оширишга имкон берди. Об’эктлар прототипланиши, бўш жойга қараб ўзгартирилиши ва фойдаланувчиларнинг эҳтиёжларига қараб созланиши мумкин. Дизайнерлар 3Д босиб чиқариш технологиясидан фойдаланган ҳолда интернет орқали ўз модулларини прототип кўрсатишлари мумкин. Диванлар кенг тарқалган буюм бўлиб, уларда усмонлидан тортиб то тўшакгача бўлган модулли хизматлар, шунингдек алмаштириладиган мато ва тўқимачилик маҳсулотлари мавжуд.<реф наме="Манн 2022">„Шаҳарда янги модулли диван бор ва у Канадада ишлаб чиқарилган“ (2022-йил 1-апрел). Қаралди: 2022-йил 20-октябр.

  34. ↑ „О'н йилликлар давомида диван тенденциялари“ (2022-йил 30-сентябр). Қаралди: 2022-йил 20-октябр.
  35. ↑ 35,0 35,1 Блаир, ЖГ 1988. Модулли Америка: Америка йўлининг пайдо бўлиши бўйича маданиятлараро истиқболлар. Ню-Ёрк: Греэнwоод Пресс.
  36. ↑ Марр, Д. 1982. Висион иқтибосида тўғри тасвирланган. WҲ Фреэман, п. 325.
  37. ↑ Гаруд, Р. ва Кумарасwамй, А. 1995. „Ўрнини босиш иқтисодига эришиш учун технологик ва ташкилий дизайнлар“ да яхши тасвирланган. Стратегиc Манагемент Жоурнал, 16:93–110.
  38. ↑ 38,0 38,1 38,2 38,3 Счиллинг рухсати билан мослаштирилган, МА 2002. „Кўп фанларда модуллик“. Гаруд, Р., Ланглоис, Р. ва Кумарасвами, А. (таҳрирлар) Модулли даврда бошқарув: архитектура, тармоқлар ва ташкилотлар. Оксфорд, Англия: Блаcкwелл Публишерс, 203–214-бетлар

Тадқиқот мақолалари

  1. Р. Пҳукан, Д. Нам, Д. Донг ва Р. Бургос, „Уч фазали АC-ДC интерлеавед конверторлари учун модулли 2 босқичли ЛCЛC филтри учун дизайн мулоҳазалари“, 2022 ИЭЭЭ Транспортатион Элеcтрифиcатион Cонференcе & Эхпо (ИТЕC) , Анахайм, CА, АҚШ, 2022, бет. 517-522. дои: 10.1109/ИТЕC53557.2022.9813883
  2. С. Оҳн ва бошқалар., „А $Н$-Параллел модулли уч фазали АC-ДC конверторлари учун кенгайтириладиган филтр топологияси, бирлаштирилган индукторларни тартибга солиш орқали“, „ИЭЭЭ Трансаcтионс он Поwер Элеcтрониcс“'да, жилд. 37, йўқ. 11, 13358-13367-бет, 2022 йил ноябр. дои: 10.1109/ТПЕЛ.2022.3179396
  3. Р. Пҳукан ва бошқалар., „Модулли интерлеавед АC-ДC конверторлари учун билвосита боғланган филтрли қурилиш блокининг дизайни“, „ИЭЭЭ Трансаcтионс он Поwер Элеcтрониcс“', жилд. 37, йўқ. 11, 13343-13357-бет, 2022 йил ноябр. дои: 10.1109/ТПЕЛ.2022.3179346
  4. Р. Пҳукан, С. Оҳн, Д. Донг, Р. Бургос, Г. Мондал ва С. Ниэлебоcк, „Тўлиқ СиC асосидаги тармоққа боғланган уч фазали конверторлар учун модулли ўзгарувчан ток филтри қурилиш блокларини баҳолаш“, 2020 ИЭЭЭ Энергй Конвертация конгресси ва кўргазмаси (ЭCCЕ), Детройт, МИ, АҚСҲ, 2020, 1835-1841 йиллар. дои: 10.1109/ЭCCЕ44975.2020.9236265
  5. С. Оҳн ва бошқалар., „Модулли тўлиқ СиC АC-ДC конверторлари учун модулли филтр қурилиш блоки, бирлаштирилган индукторлар тартибида“, 2020 ИЭЭЭ энергия конвертацияси ва кўргазмаси, Детроит , МИ, АҚШ, 2020, 4130-4136-бетлар. дои: 10.1109/ЭCCЕ44975.2020.9236309
  6. Р. Пҳукан, С. Оҳн, Д. Донг, Р. Бургос, Г. Мондал ва С. Ниэлебоcк, „Уч даражали тармоққа боғланган конверторлар учун юқори даражада интеграцияланган модулли филтрли қурилиш блокини лойиҳалаш ва оптималлаштириш“, 2020 ИЭЭЭ Энергия конвертацияси конгресси ва кўргазмаси (ЭCCЕ), Детройт, МИ, АҚШ, 2020, 4949-4956-бетлар. дои: 10.1109/ЭCCЕ44975.2020.9235895
"https://new.ziyosfera.uz/ziyo/Modullilik" dan olindi