Kontent qismiga oʻtish

Muhammad Hikam Shayx Abdurahmon

ZiyoSfera, erkin ensiklopediya
Muhammad Hikam Shayx Abdurahmon
Tavalludi 1920-yillar
Vafoti 2014-yil 11-may
Fuqaroligi Gʻarbiy Somali Ozodlik Fronti
Jang/urush 1964-yilgi Efiopiya–Somali chegara urushi
Efiopiya fuqarolar urushi
Ogaden urushi

Shayx Muhammad Hikom Shayx Abdirahmon (somalicha: Sheikh Maxamed Xikaam Sheekh Cabdiraxmaan) — Efiopiyaning Somali mintaqasidan chiqqan somalilik ulamo. U taxminan 1920-yillarda Babile tumanida (hozir Oromiya mintaqasi tarkibiga kiradi), tarixiy Harar shahridan sharqqa taxminan 76 km masofada tugʻilgan. U 1960-yillarda qabila hukmronligi kuchli, qonunsizlik avj olgan Somali mintaqasida islom olimi, jamoa oqsoqoli, islohotchi, shoir, ozodlik kurashchisi va mohir tinchlik muzokarachisi bo‘lgan. U 1940–1950-yillarda Oromiya mintaqasining Belbeleyti hududida Shayx Abdivali Gurgure nomli mashhur shayxdan islom ilmini oʻrgangan[1].

U Efiopiyadagi Somali mintaqasining Nogob zonasidan, xususan, Malayko hududidan edi. U Malayko atrofidagi hududlar rahbarligida ustunlik qilgan qabila boshliqlarining toʻrtinchi avlodidan bo‘lgan. Shayx Muhammad qabilaviy nizolardagi vositachiligi hamda Ogaden mintaqasidagi qabila mojarolarida tinchlik oʻrnatish borasidagi tengsiz mahorati bilan tanilgan jamoat arbobi edi. U imperator Hayle Selassiye va polkovnik Mengistu kuchlariga qarshi urushda qatnashgan. Keyinchalik 1978-yilda Somaliga qochib oʻtgan va Janubiy Somalining Quyi Shabelle hududida, Shabelle daryosining sharqiy tomonida, Barawe shahridan gʻarbga 45 km uzoqlikdagi joyga joylashgan. U siyosiy qarashlari va faoliyati sababli turli paytlarda Ogadendagi Selassiye harbiylari hamda general Siad Barre boshchiligidagi Somali harbiy hukumati tomonidan hibsga olingan[2][3].

Barre bilan Ogaden mintaqasidagi urush va u buyurgan hibslar masalasida kelisha olmagach, u siyosatdan hamda Gʻarbiy Somali ozodlik Fronti (WSLF)dagi rolidan chekingan. Janubiy Somalida Sablaale yaqinida, Shabelle daryosi qirgʻogʻining sharqiy tomonida dehqonchilik va qishloq xoʻjaligi ishlab chiqarishi bilan shugʻullana boshlagan. Katta oilasining koʻplab aʼzolari va farzandlari hanuz Farjannodagi fermer xoʻjaliklarida yashaydi. U 1960-yillarda Malayko shaharchasining, shuningdek 1990-yillarda Nogob zonasidagi Dar-Esalaamning shaharlashuvi ortidagi asosiy kuch bo‘lgan. 2014-yil 11-mayda Jigjigada vafot etgan[4].

Manbalar

  1. ↑ Aisha Abdirahman
  2. ↑ Sh Abdiwahab Sh Abdirahman, Kismayo, Southern Somalia.
  3. ↑ Mohamed Nur Sh Mohamed
  4. ↑ Sheikh Abdiwahab Sheikh Abdirahman