Muhammad ibn Vosiy al-Azdiy sahifasining manbasini koʻrish

'''Muhammad Ibn Vosiy Al-Azdiy''' (vafoti 744 yoki 751) – [[Ulamo|islomshunos]], [[Hadis|hadisshunos]] olim, [[qozi]] va askar. [[zohid|Zohidligi]] bilan mashhur boʻlgan. Uning: „Men unda [[Alloh|Allohni]] koʻrmasdan biror narsani koʻrmadim“, degan gapi keyingi [[so‘fiylar]] tomonidan koʻp muhokama qilingan. [[Umaviylar|Umaviylarning]] Movarounnahrni fath etishida [[Qutayba ibn Muslim]] (vafoti 715) qoʻl ostida jang qilgan, keyinchalik qozi boʻlgan.

Bir rivoyatga koʻra, bir musulmon tushida [[Malik ibn Dinor]] va Ibn Vosiyni [[Jannat|Jannatga]] kirayotganini koʻrgan. U Malikka koʻproq hurmat koʻrsatilganini va birinchi boʻlib kirishga ruxsat berilganini payqagan. Musulmon Ibn Vosiyni oliyjanobroq deb bilgani uchun buning sababini soʻraganda, unga shunday javob berilgan: „Bu toʻgʻri, lekin Muhammad ibn Vosiyning ikkita kiyimi bor edi, Malikning esa faqat bitta. Malikka afzallik berilishining sababi ana shunda“<ref name="nicholby2">Nicholson, Reynold A. „The Mystics of Islam“, 1914. p. 26</ref>.

== Ibn Vosiy haqida yoki unga taalluqli gaplar ==
Qutayba ibn Muslim u haqida: „Muhammad ibn Vosiyning barmogʻi jangda osmonga ishora qilishi men uchun yuz ming nomdor qilich va kuchli yosh askarlardan koʻra sevimliroqdir“, dedi<ref>Hujwiri, 91-2; Abu Nu`aym, II. 345-57; [[Ghaya]], II. 274; Mashahir, 151</ref>. Abu Homid [[Gʻazzoliy|al-Gʻazzoliy]] (vafoti 1111) ham oʻz asarlarida uni qayd etgan: „Agar kishi oʻzini sust va tejamkorlik va oʻz-oʻzini tarbiyalashdan jirkanch deb bilsa, uning ishtiyoqini yuqishi uchun bunday ishlarda mohir boʻlgan kishi bilan birga boʻlsin“. Bir avliyo: „Oʻz-oʻzini tarbiyalashda iliq boʻlsam, Muhammad ibn Vosiyga qarasam, uni koʻrish hech boʻlmaganda bir hafta ishtiyoqimni qaytadan uygʻotadi“, der edi<ref>Al-Ghazali, ''The Alchemy of Happiness'', Ch.6</ref>. Muhammad ibn Vosiy aytdilar; „Bu dunyoda faqat uchta narsani tilayman; qiyshiq boʻlsam, meni toʻgʻrilab qoʻyadigan birodar; roʻzgʻor, buning uchun tilanchilik qilishim shart emas; jamoat namozi, men gʻaflatdan xalos boʻldim va bu mening foydamga yozildi“<ref>Al-Ghazali’s ''Ihyaʼ Ulum al-Din''</ref>.

== Manbalar ==
{{Manbalar}}
[[Turkum:8-asr arab shaxslari]]
[[Turkum:Tugʻilgan yili nomaʼlum boʻlgan kishilar]]
[[Turkum:8-asrda vafot etganlar]]