Amanat partiyasi
Аманат партияси (2022-йилгача „Нур Отан“) — Қозоғистонда ҳокимиятдаги энг йирик ва ҳукмрон сиёсий партиядир. Партия раиси Ерлан Жакановили Қошанов. Партия 1999-йилда Президент Нурсултон Назарбоев ташаббуси билан „Отан“ партияси номи билан ташкил этилган[1].
Номланиши
2006-йил 22-декабрда бўлиб ўтган „Отан“ партиясининг 10-сессиясида „Отан“ Республика сиёсий партиясини „Нур Отан“ Халқ демократик партиясига ўзгартириш тўғрисидаги таклиф қабул қилинди ва унга ўзгартиш ва қўшимчалар киритиш тўғрисида қарор қабул қилинди. „Отан“ РСП Низомига ўзгартириш билан тўлдиришлар ҳақида қонун чиқаради. Номдаги „Нур“ Қозоғистоннинг амалдаги президенти Нурсултон Назарбоевга ишорадир.
2022-йилнинг 1-мартида Президент Қосим-Жомарт Тоқаев йирик ҳукумат ислоҳотлари билан бирга партия номини ҳам ўзгартиришни таклиф қилганида, партияни „Аманат“ деб номлашни таклиф қилган эди.
Тарихи
1998 -йил 21-октабрда Қозоғистон Республикасида „Президентликка номзод Нурсултон Абишули Назарбоевни қўллаб-қувватлаш жамоат штаби“ жамоат ҳаракати рўйхатга олинган. Сайловолди ташвиқоти жараёнида штаб сиёсий партиялар ва ҳаракатлар билан ҳамкорликда иш олиб борди. Штаб иши билан машҳур давлат ва сиёсий арбоблар- Терешченко С.А, Дунаэв Г. И., Такуов Х.СҲ фаол иштирок этди. Айнан ўша пайтда ижтимоий ҳаракатни сиёсий партияга айлантириш ғояси туғилган эди[2].
1999-йил 19-октабрда йиғилиш бўлиб,Жамоат штабини Республика „Отан“ сиёсий партиясига ўзгартириш тўғрисида қарор қабул қилинди.1999-йил 12-февралда партия Қозоғистон Республикаси қонунчилигига мувофиқ рўйхатга олинган. Бу кун мустақил Қозоғистоннинг янги тарихида партия ўз фаолиятини бошлаган давр ҳисобланади
Республика „Отан“ сиёсий партияси аъзоси Нурсултон Назарбоевнинг 1999-йил 22-февралдаги ҳисоб китоби партия архивида эҳтиёткорлик билан сақланади
1999-йил 1-мартда партиянинг 1-таъсис сессияси бўлиб ўтди, унда Қозоғистон Республикаси Президенти Нурсултон Абишули Назарбоев бир овоздан партия раиси, сиёсий кенгаш,Марказий тафтиш комиссияси таркиби этиб сайланди ва яна тасдиқланди, партия Устави қабул қилинди. Шу билан бирга, қурултой делегатлари тарихий „Отан“ республика сиёсий партияси Қозоғистон Халқ бирлиги партиясини Қозоғистон Демократик партияси, Қозоғистон Либерал ҳаракати ва „Қозоғистон-2030“ ҳаракати." партиялари билан бирлаштириш тўғрисида қарор қабул қилдилар.
2002-йил 9-ноябрда „Отан“ республика сиёсий партиясининг Олмаота шаҳрида бўлиб ўтган навбатдан ташқари ИВ қурултойида Қозоғистон Халқ Кооператив партияси ва Республика Меҳнат Сиёсий партиясининг „Отан“ РСПга қўшилиши тўғрисида қарор қабул қилинди
2006-йил 4-июлда Остона шаҳрида Республика „Отан“ сиёсий партиясининг навбатдан ташқари ИХ қурултойи бўлиб ўтди ва „Отан“ РСП сафига қўшилиш тўғрисида қарор қабул қилинди.
Партиянинг Х қурултойида кўпчилик овоз билан Қозоғистоннинг етакчи сиёсий кучини „Нур Отан“ Халқ демократик партиясига ўзгартириш тўғрисида қарор қабул қилинди.
2008-йил 17-январда Президент — Партия етакчиси Н. А. Назарбоевнинг раис раислигида „Нур Отан“ ХДП Сиёсий кенгашининг кенгайтирилган йиғилиши бўлиб ўтди ва партиянинг Халқ платформасини амалга ошириш дастури қабул қилинди.
2008-йил 15-май куни „Жас Отан“ ёшлар қанотининг 1-сессияси бўлиб ўтди.
2009- йил 9-январ куни партия марказий аппаратида Партия назорати қўмитасининг биринчи ташкилий йиғилиши бўлиб ўтди
2013-йил 18-октабрда „Нур Отан“ Халқ демократик партияси „Нур Отан“ партиясига ўзгартирилди. Шу куни партиянинг янги Доктринаси қабул қилинди.
2022 -йил 1-март куни Президент Қосим-Жомарт Тоқаев сиёсий партия номини „Аманат“га ўзгартиришни таклиф қилди. Ўша йилнинг 26-апрелида у партиядан чиқди ва раислик Ерлан Қошановга топширилди.
Конгресслар
| Конгресс | Сана | Жой | ||
|---|---|---|---|---|
| „Нур Отан“ партиясининг 1-Бирлашма қурултойи: | 1999-йил 1-март. Вакиллар бир овоздан Нурсултон Назарбоевни партиянинг биринчи раиси этиб сайладилар. | Олмаота | ||
| „Нур Отан“ партиясининг навбатдан ташқари ИИ қурултойи: | 1999-йил 18-август. | Олмаота | ||
| „Нур Отан“ партиясининг ИИИ қурултойи: | 2001-йил 20-апрел. | Олмаота | ||
| „Нур Отан“ партиясининг ИВ қурултойи: | 2002-йил 9-ноябр. | Олмаота | ||
| „Нур Отан“ партиясининг В қурултойи: | 2003-йил 12-июл. | Олмаота | ||
| „Нур Отан“ партиясининг ВИ қурултойи: | 2004-йил 12-март. | Остона | ||
| „Нур Отан“ партиясининг ВИИ қурултойи: | 2004-йил июн. | Остона | ||
| „Нур Отан“ партиясининг ВИИ қурултойи: | 2004-йил 18-июл. | Остона | ||
| „Нур Отан“ партиясининг ВИИИ қурултойи: | 9-сентабр. | Олмаота | ||
| „Нур Отан“ партиясининг ИХ қурултойи: | 2006-йил 4-июл. — „Нур Отан“ ва „ Республика Асар“ партияларининг бирлашиши (200 минг аъзо). | Остона | ||
| 2006-йил 22-декабрда Қозоғистон фуқаролик партияси (130-150 минг аъзо) „Отан“ партиясига қўшилди. | ||||
| „Нур Отан“ партиясининг Х қурултойи: | 2006-йил 22-декабр. | Остона | ||
| „Нур Отан“ партиясининг ХИ қурултойи | 2007-йил 4-июл. | Остона | ||
| „Нур Отан“ партиясининг ХИИ қурултойи: | 2009-йил 15-июн. | Остона | ||
| „Нур Отан“ партиясининг ХИВ қурултойи: | 2011-йил 25-ноябр. | Остона | ||
| „Нур Отан“ партиясининг навбатдан ташқари ХВ қурултойи: | 2013-йил 18-октабр. | Остона | ||
| „Нур Отан“ партиясининг ХВИ қурултойи: | 2015-йил 11-март. | Остона | ||
| „Нур Отан“ партиясининг ХВИИ қурултойи: | 2016-йил 29-март. | Остона | ||
| „Нур Отан“ партиясининг ХВИИИ қурултойи: | 2019-йил 27-феврал. | Остона | ||
| „Нур Отан“ партиясининг ХИХ қурултойи: | 2019-йил 23-апрел. | Нур-Султон | ||
| „Нур Отан“ партиясининг ХХ қурултойи: | 2020-йил 25-ноябр | Нур-Султон | ||
| „Нур Отан“ партиясининг ХХИ қурултойи: | 2022-йил 28-январ. Қосим-Жомарт Тоқаев партия раислигига сайланди, низомга ўзгартиришлар киритди ва янги сиёсий кенгаш таркибини тасдиқлади. | Нур-Султон | ||
Бошқаруви
Партия раиси
- Ерлан Жаканулй Кошанов, 2022-йил 26-апрел
- Қосим-Жомарт Кемелули Токаэв 2022-йил 28-январ — 26-апрел 2022-йил
- Нурсултон Абишули Назарбоев
„Нур Отан“ партияси раисининг биринчи ўринбосари
- Сергей Александрович Терешченко (1999-йил март — 2002-йил ноябр. г)
- Амангелди Динули Ермегияэв (2002-йил октабр — 2004-йил март. г)
- Бакитжан Турсинович Жумагулов (2005 — 2008) ва бошқалар.)
- Дархан Аманули Калетаэв (2008-2009). ва бошқалар.)
- Нурлан Зайроллаулй Нигматулин (2009-йил 19-ноябр — 2012-йил 24-сентабр. г)
- Бакитжан Абдирулй Сагинтаэв (2012-йил сентябр- 2013-йил январ. г)
- Бауржан Қидиргалиули Байбек (2013-йил январ- 2015-йил 9-август. г)
- Асқар Исабекули Мирзахметов (2015-йил 8-август- 2016-йил 6-май. г)
- Мухтор Абрарович Кул-Муҳаммед (2016-йил 6-май — 2018-йил 1-феврал. г)
- Маулен Сагатҳанулй Ашимбаэв (2018-йил 1-феврал. г)
- Бауржан Қидиргалиули Байбек
2022-йилдан буён мас’ул котиб
- Асхат Раздиқули Оралов
Танқид
Қозоғистон мухолифати „Нур Отан“ партиясини Назарбоев шахсини бўрттириб кўрсатувчи псевдодемократик ва тоталитар ёки авторитар партия деб билади.ЙХҲТ каби халқаро ташкилотлар маъмурий ресурслардан фойдаланиш ва сайловларда сохталаштиришни қоралайди. Партиянинг биринчи ўринбосари Бауржан Байбекнинг сувни тежаш ташаббуси салбий баҳоланди ва ижтимоий тармоқларда кўплаб тушкунликка тушган суратлар эълон қилинди."Нур Отан" партияси туман бўлимининг янги биноси қурилиши учун ўқитувчилардан пул ундириш ташаббуси кўплаб муҳокамаларга сабаб бўлди.[3]
Манбалар
- ↑ „Касым-Жомарт Токаев: Я поддерживаю переименование партии в «Аманат»“. Казинформ (2022-йил 1-март). 2022-йил 1-мартда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2022-йил 1-март.
- ↑ „Партия «Нұр Отан» и Коммунистическая партия Китая подписали Протокол о межпартийном сотрудничестве“. 2015-йил 22-сентябрда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2015-йил 18-сентябр.
- ↑ ҳттпс://рус.азаттйқ.орг/а/шймкент-учителя-поборй/25258358.ҳтмл
Ҳаволалар
- Расмий веб-сайт (Wайбаcк Мачине сайтида 2014-12-20 санасида архивланган)