Йиринг — яллиғланган жойда тўпланадиган суюқлик (экссудат); лейкоцитлар (оқ қон таначалари), моноцитлар, нейтрофиллар, оқсиллар, шунингдек, тўқималарнинг парчаланиш маҳсулотларидан иборат. Йиринглатувчи микроблар (стафилококклар, стрептококклар, гонококклар), шунингдек, баъзи кимёвий моддалар яллиғлантирган тўқималарда ҳосил бўлади. Йирингнинг ранги уни ҳосил қилган микроб турига боғлиқ; сариқ йиринг — стафилококк, яшил йиринг кўплаб парчаланган лейкоцитлар, ифлос қўнғир йиринг — чиритувчи микроблар, бадбўй йиринг — чиритувчи микрофлора ва парчаланган тўқималар борлигини билдиради. Йирингнинг қуюқ-суюқлиги (консистенсияси) унинг пайдо бўлиш муддатига ҳам боғлиқ. Масалан янги ҳосил бўлган йиринг суюқ, вақти анча ўтган йиринг қуюқ бўлади. Йиринг бойлаган жой теварак-атрофидаги тўқима ва аъзолардан парда билан ажралган бўлса, абссесс деб аталади. Йирингдан қонга заҳарли моддалар ўтади, шунинг учун бирор жойда йиринг пайдо бўлса, дарҳол уни йўқотиш чорасини кўриш лозим[1]. Йиринг оқсилга бой бўлган нозик суюқликдан ва тананинг иммунитет реакциясидан келиб чиққан ўлик лейкоцитлардан (асосан нейтрофиллардан) иборат[2]. Инфексия пайтида Т-ёрдамчи ҳужайралар ситокинларни чиқаради, бу эса нейтрофилларни кемотаксис орқали инфексия жойини излаш учун қўзғатади. У ерда нейтрофиллар гранулаларни чиқаради, улар бактерияларни йўқ қилади. Бактериялар лейкоцидинлар деб аталадиган токсинларни чиқариб, иммунитетга қарши турадилар[3]. Йиринг одатда оқ-сариқ рангда бўлса-да, маълум шароитдан кейин рангнинг ўзгариши кузатилиши мумкин. Йиринг баъзан яшил рангга эга бўлади, чунки миелопероксидаза, баъзи турдаги оқ қон ҳужайралари томонидан ишлаб чиқарилган кучли яшил антибактериал оқсил мавжуд. Яшил, ёмон ҳидли йиринг Псеудомонас аэругиноса нинг айрим инфексияларида учрайди. Яшил ранг у ишлаб чиқарадиган бактериал пигмент пиёсиянин натижасидир. Жигарнинг амёба хўппозлари жигарранг йиринг ҳосил қилади, бу эса „ҳамси пастаси“га ўхшайди. Анаэроб инфексиялардан келиб чиққан йиринг кўпинча ёмон ҳидга эга бўлиши мумкин[4].

Манбалар

  1. ↑ ЎзМЕ. Биринчи жилд. Тошкент, 2000-йил
  2. ↑ Барер, М.Р. „Тҳе натурал ҳисторй оф инфеcтион“, . Медиcал Миcробиологй. Элсевиэр, 2012 — 168–173-бет. ДОИ:10.1016/б978-0-7020-4089-4.00029-9. ИСБН 978-0-7020-4089-4. 
  3. ↑ Мадиган, Мичаэл Т. анд Мартин, Жоҳн М. Броcк Биологй оф Миcроорганисмс 11тҳ эд. Пеарсон Прентиcе Ҳалл. УС. 2006: 734
  4. ↑ Орал анд махиллофаcиал инфеcтионс, 4, Пҳиладелпҳиа: W.Б. Саундерс, 2002. ИСБН 978-0721692715.