Petropavl: Versiyalar orasidagi farq
Avtomatik translit va nom yoʻnaltirishi: Petropavl | Oʻzbekiston Milliy Ensiklopediyasi (OʻZME) loyihasidan 100% asl holatida import qilindi. | ||
{{Bilgiquti aholi punkti | |||
| oʻzbekcha nomi = | |||
| mavqe = shahar | |||
| mamlakat = Qozogʻiston | |||
| mintaqa turi = viloyat | |||
| mintaqa = Shimoliy Qozog'iston viloyati | |||
| jadvalda mintaqa = Shimoliy Qozog'iston viloyati | |||
| tuman turi = | |||
| tuman = | |||
| jadvalda tuman = | |||
| jamoat turi = | |||
| jamoat = | |||
| jadvalda jamoat = | |||
|nomi=Petropavl|asl nomi={{lang-kk|Петропавл}}| qaram = | |||
| gerb =Seal Petropavl.png | |||
| bayroq = | |||
|lat_dir =N |lat_deg =54 |lat_min =51 |lat_sec =44 | |||
|lon_dir =E |lon_deg =69 |lon_min =08 |lon_sec =27 | |||
|UTM 54.8623, 69.1410 | |||
|CoordAddon = |type:city(203400)_region:KZ | |||
| CoordScale = | |||
| mamlakat xaritasi oʻlchami = 301 | |||
| mintaqa xaritasi oʻlchami = | |||
| tuman xaritasi oʻlchami = | |||
| mamlakat xaritasi = | |||
| mintaqa xaritasi = | |||
| tuman xaritasi = | |||
| ichki bolinishi = | |||
| rahbar turi = Akim | |||
| rahbar = Zakaryanov Toʻlegen Qabiqenovich | |||
| asos solingan = 1752 | |||
| ilk eslatilishi = | |||
| avvalgi nomlari =Petropavlovsk | |||
| qachondan beri = 1807 | |||
| maydon = 451,6 | |||
| balandlik turi = | |||
| AP markazi balandligi = | |||
| iqlim = | |||
| rasmiy til = qozoqcha | |||
| aholi = 208 362<ref>[http://www.stat.kz/publishing/Pages/Demografia_2012.aspx Demografia_2012]</ref> | |||
| sanalgan yil = 2012 | |||
| zichlik = | |||
| aglomeratsiya = | |||
| milliy tarkib = [[ruslar]] 66,27 % <br /> [[qozoqlar]] 21,42 % <br /> [[tatarlar]] 3,75 % <br /> [[olmonlar]] 1,59 % <br /> | |||
| konfessiyaviy tarkib = | |||
| etnoxronim = | |||
| vaqt mintaqasi = +6 | |||
| DST = | |||
| telefon kodi = +7 7152<ref>[http://kazindex.ru/15/index.html Shimoliy Qozogʻiston viloyatining telefon kodlari]</ref> | |||
| pochta indeksi = 150000<ref>[http://kazindex.ru/15/0.html Pochtovie indeksi Kazaxstana]</ref> | |||
| pochta indekslari = | |||
| avtomobil kodi = T, 15 | |||
| identifikator turi = | |||
| raqamli identifikator = | |||
| sayt = http://kz.sko.kz/ | |||
| Commons turkumi = | |||
}} | |||
'''Petropavl''' ({{lang-kz|Петропавл}}) — [[Qozogʻiston|Qozogʻistondagi]] shahar ([[1807-yil]]dan). [[Shimoliy Qozogʻiston viloyati]]ning maʼmuriy markazi. Gʻarbiy Sibir tekisligining janubi-gʻarbiy qismida va Ishim daryosi oʻng sohilida joylashgan. Temir yoʻl tuguni. Aholisi 204,8 ming kishi ([[2011]]-yil 1-iyun).Shaharda Pedagogika instituti, drama teatri, oʻlkashunoslik muzeyi mavjud. Petropavlga [[1752-yil]]da asos solingan.<ref>[[OʻzME]]. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil</ref> | |||
== Aholisi == | |||
Shaharning aholisi 204,8 ming kishi (2011-yilgi 1-iyun). Shahar aholisining yarmidan koʻpisini ruslar tashkil etadi. Milliy tarkibi esa quyidagi jadvalda keltirilgan. (1-yanvar 2010-yilgi)<ref name="Stat2010">[http://www.stat.kz/publishing/DocLib4/2010/Demografiya/Bull_Hsany2010.rar Agentstvo Respubliki Kazaxstan po statistike. Chislennost naseleniya Respubliki Kazaxstan po oblastyam, gorodam i rayonam, polu i otdelnim vozrastnim gruppam, otdelnim etnosam na nachalo 2010 goda]{{Deadlink|date=March 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref><ref name="пер.2010">{{Veb manbasi |sarlavha=Natsionalniy sostav naseleniya Kazaxstana po perepisi 2009 |url=http://pop-stat.mashke.org/kazakhstan-ethnic2010.htm |qaralgan sana=2012-10-01 |arxivsana=2013-02-12 |arxivurl=https://web.archive.org/web/20130212024927/http://pop-stat.mashke.org/kazakhstan-ethnic2010.htm }}</ref>: | |||
* [[ruslar]] — 129 301 kishi (66,2 %) | |||
* [[qozoqlar]] — 41 800 kishi (22 %) | |||
* [[tatarlar]] — 7 320 kishi (3,75 %) | |||
* [[ukrainlar]] — 5 785 kishi (2,97 %) | |||
* [[olmonlar]] — 3 111 kishi (1,59 %) | |||
* [[beloruslar]] — 1 283 kishi (0,66 %) | |||
* [[polyaklar]] — 900 kishi (0,46 %) | |||
* [[armanlar]] — 737 kishi | |||
* [[tojiklar]] — 629 kishi | |||
* [[ozarbayjonlar]] — 624 kishi | |||
* [[oʻzbeklar]] — 600 kishi | |||
* boshqalari — 3019 kishi | |||
* Jami — 195 109 kishi. | |||
== Iqtisodi == | |||
[[Fayl:Petropavl mosque.jpg|thumb|left|Petropavl maschidi]] | |||
Hozirgi kunda Petropavl Qozogʻistondagi yirik ishlab chiqarish markazlarining biriga aylandi. Shaharda 174 korxonalar faoliyat yuritmoqda. Shuningdek yirik korxonalarga „Evraziya“, „Vita“, „Molochniy soyuz“ AL-lari, non kombinati, liker-araq zavodi, „Sultan“, „Tonus“ v.b. kiradi. Shahar iqtisodining 10 % kichik biznes tashkil qiladi. | |||
== Sanoati == | |||
Mashinasozlik va metallsozlik rivojlangan. Kichik litrajli dvigatellar, mashinasozlik, turli mexanizmlar, izolyasiya materiallari zavodlari, goʻsht kombinati bor. Tikuvchilik buyumlari, poyabzal, qurilish materiallari ishlab chiqariladi. | |||
== Iqlimi == | |||
Shahar iqlimi keskin kontinental. Qishi qahraton sovuq va uzoq (5 oy davomida), yomgʻir kam yogʻadi, yozi issiq, yomgʻir kam yogʻadi. | |||
{{Joy iqlimi | |||
| Uzunlik = | |||
| Joylashuv oʻrni = | |||
| Joy_ot = Petropavl | |||
| Manba = [http://www.retscreen.net/ru/home.php NASA. База данных RETScreen]<!--Для просмотра климатических данных необходимо установить программные средства RETScreen, войти в RETScreen и открыть базу климатических данных--> | |||
| Yan_oʻr = -18,6 | Yan_oʻr_yogʻin = | |||
| Fev_oʻr = -14,9 | Fev_oʻr_yogʻin = | |||
| Mar_oʻr = -8,0 | Mar_oʻr_yogʻin = | |||
| Apr_oʻr = 3,6 | Apr_oʻr_yogʻin = | |||
| May_oʻr = 12,7 | May_oʻr_yogʻin = | |||
| Iyn_oʻr = 18,4 | Iyn_oʻr_yogʻin = | |||
| Iyl_oʻr = 24,8 | Iyl_oʻr_yogʻin = | |||
| Avg_oʻr = 16,7 | Avg_oʻr_yogʻin = | |||
| Sen_oʻr = 10,6 | Sen_oʻr_yogʻin = | |||
| Okt_oʻr = 3,5 | Okt_oʻr_yogʻin = | |||
| Noy_oʻr = -8,0 | Noy_oʻr_yogʻin = | |||
| Dek_oʻr = -13,6 | Dek_oʻr_yogʻin = | |||
| Yil_oʻr = 2,2 | Yil_oʻr_yogʻin = | |||
| Yan_oʻr_min = | Yan_oʻr_maks = | |||
| Fev_oʻr_min = | Fev_oʻr_maks = | |||
| Mar_oʻr_min = | Mar_oʻr_maks = | |||
| Apr_oʻr_min = | Apr_oʻr_maks = | |||
| May_oʻr_min = | May_oʻr_maks = | |||
| Iyn_oʻr_min = | Iyn_oʻr_maks = | |||
| Iyl_oʻr_min = | Iyl_oʻr_maks = | |||
| Avg_oʻr_min = | Avg_oʻr_maks = | |||
| Sen_oʻr_min = | Sen_oʻr_maks = | |||
| Okt_oʻr_min = | Okt_oʻr_maks = | |||
| Noy_oʻr_min = | Noy_oʻr_maks = | |||
| Dek_oʻr_min = | Dek_oʻr_maks = | |||
| Yil_oʻr_min = | Yil_oʻr_maks = | |||
| Yan_m_maks = | Yan_m_min = | |||
| Fev_m_maks = | Fev_m_min = | |||
| Mar_m_maks = | Mar_m_min = | |||
| Apr_m_maks = | Apr_m_min = | |||
| May_m_maks = | May_m_min = | |||
| Iyn_m_maks = | Iyn_m_min = | |||
| Iyl_m_maks = | Iyl_m_min = | |||
| Avg_m_maks = | Avg_m_min = | |||
| Sen_m_maks = | Sen_m_min = | |||
| Okt_m_maks = | Okt_m_min = | |||
| Noy_m_maks = | Noy_m_min = | |||
| Dek_m_maks = | Dek_m_min = | |||
| Yil_m_maks = | Yil_m_min = | |||
}} | |||
== Madaniyati == | |||
=== Teatrlar === | |||
* S. Muqanov nomidagi Shimoliy Qozogʻiston viloyatining qozoq sozli-daram teatri | |||
* Shimoliy Qozogʻiston viloyatining qoʻgʻirchoq teatri | |||
* Shimoliy Qozogʻiston viloyati N. Pogodin nomli rus drama teatri | |||
=== Muzeylar === | |||
* Shimoliy Qozogʻiston viloyati tarixiy-davlat noma mezeyi | |||
* Viloayt tasviriy sanʼat muzeyi | |||
* „Abilay xonning rezidensiyasi“ muzey kompleksi | |||
=== Kutubxonalar === | |||
* Gʻ. Musirepov nomidagi viloyat bolalar-yoshoʻspirimlar kutubxonasi | |||
* I. Shuxov nomli shahar kutubxonasi | |||
* S. Muqanov nomli Shimoliy Qozogʻiston viloyati ilmiy kutubxonasi | |||
== Hamdoʻst shaharlar == | |||
* {{RUS}} [[Omsk]] | |||
* {{RUS}} [[Chelyabinsk]] | |||
* {{RUS}} [[Novosibirsk]] | |||
* {{RUS}} [[Yekaterinburg]] | |||
== Manbalar == | |||
{{Manbalar}} | |||
== Havolalar == | |||
* [https://web.archive.org/web/20130923035708/http://www.petropavl.sko.kz/ Rasmiy sayti] | |||
{{OʻzME}} | |||
{{Shimoliy Qozogʻiston viloyati}} | |||
{{Qozogʻiston shaharlari}} | |||
[[Turkum:Qozogʻiston shaharlari]] | |||
$2, $3 dagi (joriy) koʻrinishi
Petropavl qozoqcha: Петропавл | |
|---|---|
| shahar | |
| 54°51′44″N 69°08′27″E / 54.86222°N 69.14083°E | |
| Mamlakat | Qozogʻiston |
| viloyat | Shimoliy Qozog'iston viloyati |
| Hukumat | |
| • Akim | Zakaryanov Toʻlegen Qabiqenovich |
| Asos solingan | 1752 |
| Avvalgi nomlari | Petropavlovsk |
| Qachondan beri shahar | 1807 |
| Maydon | 4,516 km2 (1,744 kv mi) |
| Rasmiy til(lar)i | qozoqcha |
| Aholisi (2012) |
208 362[1] |
| Milliy tarkib |
ruslar 66,27 % qozoqlar 21,42 % tatarlar 3,75 % olmonlar 1,59 % |
| Vaqt mintaqasi | UTC+6 |
| Telefon kodi | +7 7152[2] |
| Pochta indeks(lar)i | 150000[3] |
| Avtomobil kodi | T, 15 |
|
| |
Petropavl (qozoqcha: Петропавл) — Qozogʻistondagi shahar (1807-yildan). Shimoliy Qozogʻiston viloyatining maʼmuriy markazi. Gʻarbiy Sibir tekisligining janubi-gʻarbiy qismida va Ishim daryosi oʻng sohilida joylashgan. Temir yoʻl tuguni. Aholisi 204,8 ming kishi (2011-yil 1-iyun).Shaharda Pedagogika instituti, drama teatri, oʻlkashunoslik muzeyi mavjud. Petropavlga 1752-yilda asos solingan.[4]
Aholisi
[tahrir | manbasini tahrirlash]Shaharning aholisi 204,8 ming kishi (2011-yilgi 1-iyun). Shahar aholisining yarmidan koʻpisini ruslar tashkil etadi. Milliy tarkibi esa quyidagi jadvalda keltirilgan. (1-yanvar 2010-yilgi)[5][6]:
- ruslar — 129 301 kishi (66,2 %)
- qozoqlar — 41 800 kishi (22 %)
- tatarlar — 7 320 kishi (3,75 %)
- ukrainlar — 5 785 kishi (2,97 %)
- olmonlar — 3 111 kishi (1,59 %)
- beloruslar — 1 283 kishi (0,66 %)
- polyaklar — 900 kishi (0,46 %)
- armanlar — 737 kishi
- tojiklar — 629 kishi
- ozarbayjonlar — 624 kishi
- oʻzbeklar — 600 kishi
- boshqalari — 3019 kishi
- Jami — 195 109 kishi.
Iqtisodi
[tahrir | manbasini tahrirlash]
Hozirgi kunda Petropavl Qozogʻistondagi yirik ishlab chiqarish markazlarining biriga aylandi. Shaharda 174 korxonalar faoliyat yuritmoqda. Shuningdek yirik korxonalarga „Evraziya“, „Vita“, „Molochniy soyuz“ AL-lari, non kombinati, liker-araq zavodi, „Sultan“, „Tonus“ v.b. kiradi. Shahar iqtisodining 10 % kichik biznes tashkil qiladi.
Sanoati
[tahrir | manbasini tahrirlash]Mashinasozlik va metallsozlik rivojlangan. Kichik litrajli dvigatellar, mashinasozlik, turli mexanizmlar, izolyasiya materiallari zavodlari, goʻsht kombinati bor. Tikuvchilik buyumlari, poyabzal, qurilish materiallari ishlab chiqariladi.
Iqlimi
[tahrir | manbasini tahrirlash]Shahar iqlimi keskin kontinental. Qishi qahraton sovuq va uzoq (5 oy davomida), yomgʻir kam yogʻadi, yozi issiq, yomgʻir kam yogʻadi.
| Petropavl iqlimi | |||||||||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Koʻrsatkich | Yan | Fev | Mart | Apr | May | Iyun | Iyul | Avg | Sen | Okt | Noy | Dek | Yil |
| Oʻrtacha harorat, °C | −18,6 | −14,9 | −8,0 | 3,6 | 12,7 | 18,4 | 24,8 | 16,7 | 10,6 | 3,5 | −8,0 | −13,6 | 2,2 |
| Manba: NASA. База данных RETScreen | |||||||||||||
Madaniyati
[tahrir | manbasini tahrirlash]Teatrlar
[tahrir | manbasini tahrirlash]- S. Muqanov nomidagi Shimoliy Qozogʻiston viloyatining qozoq sozli-daram teatri
- Shimoliy Qozogʻiston viloyatining qoʻgʻirchoq teatri
- Shimoliy Qozogʻiston viloyati N. Pogodin nomli rus drama teatri
Muzeylar
[tahrir | manbasini tahrirlash]- Shimoliy Qozogʻiston viloyati tarixiy-davlat noma mezeyi
- Viloayt tasviriy sanʼat muzeyi
- „Abilay xonning rezidensiyasi“ muzey kompleksi
Kutubxonalar
[tahrir | manbasini tahrirlash]- Gʻ. Musirepov nomidagi viloyat bolalar-yoshoʻspirimlar kutubxonasi
- I. Shuxov nomli shahar kutubxonasi
- S. Muqanov nomli Shimoliy Qozogʻiston viloyati ilmiy kutubxonasi
Hamdoʻst shaharlar
[tahrir | manbasini tahrirlash]Manbalar
[tahrir | manbasini tahrirlash]- ↑ Demografia_2012
- ↑ Shimoliy Qozogʻiston viloyatining telefon kodlari
- ↑ Pochtovie indeksi Kazaxstana
- ↑ OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil
- ↑ Agentstvo Respubliki Kazaxstan po statistike. Chislennost naseleniya Respubliki Kazaxstan po oblastyam, gorodam i rayonam, polu i otdelnim vozrastnim gruppam, otdelnim etnosam na nachalo 2010 goda[sayt ishlamaydi]
- ↑ „Natsionalniy sostav naseleniya Kazaxstana po perepisi 2009“. 2013-yil 12-fevralda asl nusxadan arxivlangan. Qaraldi: 2012-yil 1-oktyabr.
Havolalar
[tahrir | manbasini tahrirlash]| Ushbu maqolada Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi (2000-2005) maʼlumotlaridan foydalanilgan. |