Pipe Dreams sahifasining manbasini koʻrish

{{Kitob
| Nomi                          = Pipe Dreams: Water and Empire in Central Asia's Aral Sea Basin
| Original nomi                 = 
| Rasm                          = 
| Imzo                          = 
| Muallif                       = [[Maya K. Peterson]]
| Janr                          = [[tarix]]<br/>[[antropologiya]]
| Til                           = [[Ingliz tili|ingliz]]
| Original nashr qilingan yili  = 2019
| Tarjimon                      = 
| Bezalishi                     = 
| Seriya                        = 
| Nashriyot                     = [[Kembrij universiteti nashriyoti]]
| Nashr qilingan yili           = 
| Betlari                       = 399
| Keyingisi                     = 
| isbn                          = {{ISBN|978-1-108-47547-1}} (qattiq muqova) <br /> {{ISBN|978-1-108-46854-1}} (yumshoq muqova)
| Lib =
}}
„'''Pipe Dreams: Water and Empire in Central Asia's Aral Sea Basin'''“ ({{tarjima|Xom xayollar: Markaziy Osiyoning Orol dengizi havzasida suv va imperiya}}) — [[AQSh|amerikalik]] tarixchi [[Maya K. Peterson]] qalamiga mansub kitob. Ilk bor 2019-yil [[Kembrij universiteti nashriyoti]]da chop etilgan. Kitobda Markaziy Osiyoda [[Rossiya imperiyasi]] hamda [[Sovet Ittifoqi]] davrida amalga oshirilgan va taklif qilingan yirik suv loyihalari haqida soʻz boradi. Kitob tanqidchilar olqishiga sazovor boʻldi va Markaziy Osiyo ekologik tarixi boʻyicha muhim asar oʻlaroq baholandi.

Kitob Peterson [[Garvard universiteti]]da yozgan [[PhD]] dissertatsiyasiga tayanadi<ref name="Pianciola">{{jurnal manbasi |last1=Pianciola |first1=Niccolò |title=Pipe Dreams. Water and Empire in Central Asia’s Aral Sea Basin: Maya K. Peterson, Cambridge & New York, NY: Cambridge University Press, 2019, xxii + 399pp., £90.00 h/b. |journal=Europe-Asia Studies |date=26-noyabr 2021-yil |volume=73 |issue=10 |pages=1981–1982 |doi=10.1080/09668136.2021.1977040 |language=inglizcha}}</ref>. Kitob muallifning Rossiya, AQSh hamda Markaziy Osiyo mamlakatlaridagi arxivlarda olib borgan tadqiqotlari mahsulidir. „Pipe Dreams“ Peterson 2021-yil kutilmaganda vafot etishidan oldin yozgan yagona kitobidir.

==Boʻlimlari==
Kitobda Markaziy Osiyoda irrigatsiya loyihalarining tarixiy rivojlanishi xronologik tartibda koʻrib chiqiladi<ref name="Pianciola"/>. Birinchi bobda [[Rossiya imperiyasi|chor tuzumi]] [[Oʻrta Osiyoning Rossiya imperiyasi tomonidan bosib olinishi|Turkistonni bosib olganidan]] keyingi yillardagi irrigatsiya rejalari muhokama qilinadi. Ayni boʻlimda Markaziy Osiyoda suvdan foydalanish odatlari haqida ham qisqacha soʻz yuritiladi. Ikkinchi bobda XIX asr oxiridagi hodisalar hamda [[Nikolay Konstantinovich]] kabi eʼtiborga molik shaxslar va ularning Markaziy Osiyodagi sugʻorish loyihalari haqida hikoya qilinadi. Uchinchi bob chor Rossiyasi [[Birinchi jahon urushi]]dan oldin sugʻorish imkoniyatlarini kengaytirish uchun olib borgan kurashlarga bagʻishlangan. Toʻrtinchi bobda [[Yettisuv]]dagi Chuy daryosi loyihasi va 1916-yilgi [[Oʻrta Osiyo qoʻzgʻoloni]] haqida soʻz boradi. Beshinchi bobda bolsheviklarning urushdan keyingi davrdagi irrigatsiya tashabbuslari koʻrib chiqiladi. Oltinchi bobda XX asrning 30-yillarida amalga oshirilgan sovetlarning besh yillik rejalari va yirik irrigatsiya loyihalari, jumladan, [[Vaxsh daryosi]]dagi irrigatsiya loyihasi va [[Katta Fargʻona kanali]] haqida soʻz boradi. Nihoyat, epilog ushbu tarixiy voqealarni [[Orol dengizi]] inqirozi bilan bogʻlaydi.

==Kutib olinishi==
„Pipe Dreams“ taqrizchilar tomonidan yuqori baholandi. Xususan, Petersonning bir necha mamlakatda joylashgan arxivlarda izlanish olib borib, mukammal asar yozgani olqishlandi<ref>{{jurnal manbasi |last1=Bonier |first1=Catherine |title=Pipe Dreams: Water and Empire in Central Asia’s Aral Sea Basin. By Maya K. Peterson. Cambridge: Cambridge University Press, 2019. xxii + 399 pp. Illustrations, maps, notes, glossary, bibliography, and index. Cloth 520.00, e-book $96.00. |journal=Environmental History |date=1-iyul 2020-yil |volume=25 |issue=3 |pages=558–559 |doi=10.1093/envhis/emaa008 |language=inglizcha}}</ref>. [[Indiana universiteti]] professori Marianne Kamp asarni „hayratlanarli darajada tez surʼatli, koʻp qirrali hamda xush koʻrib oʻqishga loyiq“ deya tasvirladi<ref name="Kamp">{{jurnal manbasi |last1=Kamp |first1=Marianne |title=Pipe Dreams: Water and Empire in Central Asia's Aral Sea Basin by Maya K. Peterson |journal=Technology and Culture |date=oktabr 2022-yil |volume=63 |issue=4 |pages=1185–1186 |doi=10.1353/tech.2022.0164 |language=inglizcha}}</ref>. [[Merilend universiteti]] professori Sarah Cameron esa „Umuman olganda, kitob Rossiya va Sovet Ittifoqining atrof-muhit tarixiga yirik qoʻshimcha“ boʻlganini xulosa qildi<ref name="Cameron">{{jurnal manbasi |last1=Cameron |first1=Sarah |title=Pipe dreams: Water and empire in Central Asia's Aral Sea basin: by Maya K. Peterson, New York, Cambridge University Press, 2019, xxii + 400 pp., US$90.00, ISBN 988-1-1084-7547-1 |journal=Central Asian Survey |date=2-yanvar 2021-yil |volume=40 |issue=1 |pages=136–138 |doi=10.1080/02634937.2020.1852692 |language=inglizcha}}</ref>. Dublin universitet kollejii xodimi [[Jeniffer Keating]] oʻzining „[[On Arid Ground]]“ kitobida asarni „mukammal monografiya“ deya baholadi<ref name="Keating">{{cite book |last1=Keating |first1=Jennifer |title=On Arid Ground: Political Ecologies of Empire in Russian Central Asia |date=2022 |publisher=Oxford University Press |location=Oxford, New York |isbn=978-0-192-85525-1 |page=27 |langauge=inglizcha}}</ref>.

== Manbalar ==
{{manbalar|2}}

== Havolalar ==
* [https://www.cambridge.org/core/books/pipe-dreams/EDBEF6C32CA25A6076C00FE9ECC112BB# „Pipe Dreams“ Kembridj universiteti nashriyoti saytida] {{ref-en}}

[[Turkum:Markaziy Osiyo boʻyicha kitoblar]]
[[Turkum:Tarix boʻyicha kitoblar]]