Постворта (лотинча: Постворта) — Рим афсонасидаги тош, иккита ҳамроҳдан бири (бошқа маълумотга кўра — опа-сингиллар) ва маъбуда-болани дунёга келтирувчи Карментанинг ёрдамчилари ҳисобланади. Постворта ўтмишда юз берган барча воқеаларни кўра олади, деб ишонилган[1][2][3][4].

Мифология

Постворта (ёки Постверта (Постверта)) ўтмишда Рим маъбудаси ҳисобланган. У ва Поррима ёки Прорса номи билан ҳам таниқли бўлган синглиси Антеворта, ўтмишдаги ва келажакдаги воқеаларни бошқаришган. Улар Провиденияга таъсир этиб, келажакни ижобий қилишлари мумкинлигига ишонишган. Овиднинг сўзларига кўра, опа-сингилларни Постверта ва Поррима деб аташган, аммо Гай Юлий Гигин уларни Постворта ва Антеворта деб атаган: бу номлар уларнинг фазилатларига боғлиқ бўлиб, одамларнинг тақдири устидан ҳокимиятга эга бўлган Парок — худоларни тавсифлаган.[5] Поствортага келсак, лотин префиксида кўрсатилганидек, Пост, инсоннинг ўтмишдаги барча воқеаларни кўриш ва шу асосда келажакни белгилаш қобилиятини ифодалайди.[6]

Постворта ва Антеворта Римда иккита қурбонгоҳи мавжуд бўлиб, ҳомиладор аёлларга ёрдам бериш, уларни туғиш пайтидаги хавфлардан ҳимоя қилиш учун тайинланган.[7] Бу маъбудалар аёл туғилишининг муваффақиятли натижаси учун мас’ул бўлган Карментанинг ҳамроҳлари (ёки опа-сингиллари) ва ёрдамчилари сифатида тасвирланган. Агар Антеворта ҳомиладор аёлга таъсир ўтказишга қодир бўлиб, болани табиий ҳолатда туғилишига кўмак берса, Постворта эса бўлажак чақалоқ тос суяги билан жойлашган аёлга туғишда ёрдам беради, деб ҳисобланган.[7] Постворта туғруқ пайтида оғриқни енгиллаштирса, Антеворта эса бола туғилгунга қадар саломатликни тиклайди. Туғиш пайтида жараёнга раҳбар бўлиши учун Карментани чақирувчи ибодатлар ўқилган.[8] Афсонага кўра, агар бола тос суяги билан туғилаётган бўлса — Постворта, унинг синглиси Антеворта эса бола табиий ҳолатда туғилганда чақирилган.

Баъзан Постворта ва Антеворта — улар хизмат қилган маъбуда Кармента шарафига[1] Авл Геллий.[2] Кармента деб аталган. Эҳтимол, дастлаб улар Карментага бўлиқ бўлиб, унинг икки юзли томони бўлишган, бунинг натижасида Кармента ўтмиш ва келажак ҳақида огоҳ бўларди, шунингдек, улар икки юзли Янус каби икки томондан тасвирлашган.

Манбалар

  1. ↑ 1,0 1,1 Авл Геллий. Аттические ночи, ХВИ: 16.
  2. ↑ 2,0 2,1 Овидий. Фасты, И: 633.
  3. ↑ Гонорат. Комм. к Энеиде Вергилия, ВИИИ: 339.
  4. ↑ Макробий. Сатурналии, И: 7.
  5. ↑ Курт Латте. Рöмисче Религионсгесчичте. — Мüнчен, 1960. — п. 136—137.
  6. ↑ Овидий. Фасты, И: 633—634.
  7. ↑ 7,0 7,1 Авл Геллий. Ноcтес Аттиcаэ, ХВИ: 16 / процитировано М. Т. Варроном.
  8. ↑ Марк Теренций Варрон. Ссылка на Аттические ночи Авла Геллия, ХВИ: 16.

Ҳаволалар

  • Кондрашов А. Қадимги Юнонистон ва Рим афсоналари ва афсоналари: Энциклопедия. — М.: РИПОЛ классик, 2005. — 768 п.
  • Кармента // Мифологик энциклопедия.