Prussiya litvaliklari sahifasining manbasini koʻrish

'''Prussiya litvaliklari''' ('''Letuvininki'''<ref>{{veb manbasi |url=http://russian7.ru/2014/09/chto-sluchilos-s-vostochnojj-prussiejj/ |title=Что случилось с Восточной Пруссией {{!}} Русская семерка<!-- Заголовок добавлен ботом --> |access-date=15-oktabr 2014-yil |archive-date=22-oktabr 2014-yil |archive-url=https://web.archive.org/web/20141022023945/http://russian7.ru/2014/09/chto-sluchilos-s-vostochnojj-prussiejj/ |deadlink=no }}</ref>, {{lang-lt|Lietuvninkai}}, '''Kichik''' {{lang-lt|Mažlietuviai}}) — [[1945|1945-yilgacha]] Sharqiy Prussiyaning shimoli va sharqida — Kichik Litvada (hozirda Rossiyaning [[Kaliningrad viloyati|Kaliningrad viloyatining]] sharqiy qismi va Litvaning Klaypeda viloyati) istiqomat qilgan litvaliklarning maxsus guruhi<ref>{{veb manbasi | title= Vācu gars un «mazlietuviešu» sīkstums | author= Anita Rozentāle | work= Zemgales Ziņas | url= http://www.zz.lv/portals/dzivesprieks/raksts.html?xml_id=41341 | accessdate= 23-dekabr 2012-yil | language= lv }}{{Deadlink|date=may 2022 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>.

1871-yilda Germaniya birlashganidan keyin germanlashtirishning kuchayishi, assimilyatsiya qilish, mahalliy Litva taʼlimini soddalashtirish va XIX asr oxiri XX asr boshlarida Sharqiy Prussiyaning german tilida soʻzlashuvchi shaharlarida kichik litvaliklarning ozod qilinishi tufayli, Kichik litvaliklar soni tez kamayib borardi. [[1890|1890-yilgi german aholisini roʻyxatga olish maʼlumotlariga koʻra,]] ularning soni 121 000 edi. Kichik litvaliklarning buzilgan huquqlarini tilshunos Georg Zauervayn faol himoya qildi.
[[Fayl:Image-Prussia_ethnicity.JPG|thumb|250x250px| XV asr boshida Sharqiy Prussiyaning kichik litvaliklarining yashash joyi. ]]
Ko[[1890|ʻ]]pgina boshqa [[Litvalar|litvaliklardan]], asosan katoliklardan farqli o[[1890|ʻ]]laroq, Kichik litvaliklar XVI asrdan beri asosan [[Lyuterchilik|lyuteranlar]] bo[[1890|ʻ]]lgan. XX asrning boshlarida Kichik litvaliklarning bir qismi litvaliklarning qolgan qismiga (Katta Litva litvaliklari) qarshi chiqqan, ularni jemaytlar deb atashgan. Ular [[Litva tili]] uchun boshqa orfografiya va gotik shriftdan foydalanganlar<ref>Zinkevičius Z. Lietuvių kalbos dialektologija. Vilnius, 1994, s. 27-28 (Dialektologiya litovskogo yazika)</ref>, moddiy madaniyatda [[Nemislar|nemislarga]] yaqin bo[[1890|ʻ]]lib, faol german vatanparvarlari edilar<ref name="Pocyte">{{статья |ссылка=http://www.ku.lt/sociologija/files/2001_nr.1-2.77-89.pdf |заглавие=Mažosios ir Didžiosios Lietuvos integracijos problema XIX a. - XX a. pradžioje |издание=Sociologija. Mintis ir veiksmas. |том=1—2 |страницы=77—89 |issn=1392-3358 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20120225082708/http://www.ku.lt/sociologija/files/2001_nr.1-2.77-89.pdf |archivedate=25-fevral 2012-yil |язык=lt |автор=Pocytė, S. |год=2001}}</ref>.

[[1945|1945-yilda]] Sharqiy Prussiyaning qolgan aholisi bilan birga ular Germaniyaning Sovet bosib olgan hududiga majburan deportatsiya qilingan, u yerda ular nemislar bilan sezilarli darajada assimilyatsiya bo[[1890|ʻ]]lgan, ularning baʼzilari [[Litva|Litvaning]] sobiq Klaypeda viloyatida istiqomat qilishadi.

== Yana qarang ==
* [[Prussiya latviyaliklar]]
== Manbalar ==
{{manbalar}}
<references group="" responsive="1"></references>
== Adabiyotlar ==
* Прусские литовцы // Энциклопедический словарь Брокгауза и Ефрона : в 86 т. (82 т. и 4 доп.). — СПб., 1890—1907.
== Havolalar ==
* [http://etno.bobrodobro.ru/1758 Проблема появления литовцев в Восточной Пруссии] {{Webarxiv|url=https://web.archive.org/web/20190215113043/http://etno.bobrodobro.ru/1758 |date=2019-02-15 }}
* [http://gauss.suub.uni-bremen.de/suub/hist/index.jsp?id=Kt.+I-896 Карта языков Восточной Пруссии в 1900 году] [http://gauss.suub.uni-bremen.de/suub/hist/servlet/servlet.hmap?id=245837&blatt=0 большая] {{ref-de}} 
* [http://annaberger-annalen.de/jahrbuch/1994/Annaberg%20Nr.2%20Kap4.pdf Christoph Kairies. Das Litauertum in Ostpreußen südlich des Memelstromes im jahre 1921] {{ref-de}}
* [http://www.online-ofb.de/memelland Online heritage book Memelland] {{ref-de}}
* {{статья |заглавие=Didžiosios ir Mažosios Lietuvos studentai Karaliaučiaus universitete (450-osioms metinėms) |номер=27—28 |ссылка=http://www.mazoji-lietuva.lt/article.php?article=41 |accessdate=7-sentabr 2007-yil |archiveurl=https://web.archive.org/web/20070927224606/http://www.mazoji-lietuva.lt/article.php?article=41 |archivedate=27-sentabr 2007-yil |deadlink=yes |язык=lt |автор=Algirdas, Matulevičius |число=30 |месяц=6 |год=1994}}
* [http://www.lithuaniaminor.org/publications.html Publications Funded by the Foundation of Lithuania Minor] {{Webarxiv|url=https://web.archive.org/web/20160303175604/http://www.lithuaniaminor.org/publications.html |date=2016-03-03 }} 
* [http://lietuvos.istorija.net/kleinlitauen/verweise.htm Kleinlitauen] {{Webarxiv|url=https://web.archive.org/web/20170907152920/http://lietuvos.istorija.net/kleinlitauen/verweise.htm |date=7-sentabr 2017-yil }} {{ref-de}}
* [http://www.hab.de/ausstellung/postille/expo-34.htm Bilingual Chantbook of 1667] {{Webarxiv|url=https://web.archive.org/web/20120220024553/http://www.hab.de/ausstellung/postille/expo-34.htm |date=20-fevral 2012-yil }} {{ref-de}}
* [http://www.hab.de/ausstellung/postille/expo-32.htm Bilingual Bible of 1727] {{Webarxiv|url=https://web.archive.org/web/20120207062648/http://www.hab.de/ausstellung/postille/expo-32.htm |date=7-fevral 2012-yil }} {{ref-de}}
[[Turkum:Sharqiy Prussiya Tarixi]]
[[Turkum:Balts]]
[[Turkum: Litvaliklar]]
[[Turkum:Germaniya Xalqlari]]
[[Turkum: Litva Xalqlari]]