Samarqanddagi ShHT sammiti (2022) sahifasining manbasini koʻrish

{{Bilgiquti sammit
| sammit_nomi = Samarqanddagi Shanxay Hamkorlik Tashkiloti sammiti (2022)
| tasvir =Shanghai Cooperation Organization member states Summit gets underway in Samarkand 02.jpg
| tavsif =2022-yilgi sammit ishtirokchilari 
| davlat ={{UZB}}
| sana = 15–16-sentyabr [[2022-yil]] 
| shior =
| joylar =«Buyuk ipak yoʻli» turistik zonasi<br/>Kongresslar markazi
| shaharlar =[[Samarqand]]
| ishtirokchilar ={{UZB}}<br/>
{{RUS}}<br/>
{{CHN}}<br/>
{{IND}}<br/>
{{PAK}}<br/>
{{KAZ}}<br/>
{{KGZ}}<br/>
{{TJK}}<br/>
{{BLR}}<br/>
{{IRN}}<br/>
{{TUR}}<br/>
{{AZE}}<br/>
{{TKM}}<br/>
{{ARM}}<br/>{{MNG}}  
| rais = [[Shavkat Mirziyoyev]]
| keyingi =[[Dehlidagi ShHT sammiti (2023)|Dehli 2023]]
| avvalgi =[[Dushanbedagi ShHT sammiti (2021)|Dushanbe 2021]]
| vebsayti =http://sectsco.org/
}}
'''Shanxay Hamkorlik Tashkilotining Samarqand sammiti''' — [[2022-yil]]ning 15–16-sentyabr kunlari tashkilotga aʼzo davlat rahbarlarining [[Samarqand]]da boʻlib oʻtgan sammiti<ref>https://sco-summit2022.uz/uz-Latn/documents</ref><ref>https://kun.uz/ru/news/2019/01/09/samarkand-podgotovyat-k-sammitu-shos-v-2022-godu</ref>. Ushbu sammit [[Shanxay hamkorlik tashkiloti|tashkilot]] qayta tashkil qilingandan beri tartib boʻyicha [[Shanxay hamkorlik tashkiloti#Tarixi|22-yigʻilish]] boʻldi. 

== Tarixi ==
[[Fayl:SHHT_president.jpg|thumb|250px|Prezidentlar]]
[[Shanxay hamkorlik tashkiloti|ShHT]]ning [[Samarqand]] sammiti Oʻzbekistonda oʻtkazilgan bu kabi tadbirlarning toʻrtinchisi boʻldi. Bundan avvalgilari 2004-, 2010- va 2016-yillarda Toshkentda boʻlib oʻtgan. [[Samarqand]] sammit mezbonligini qabul qilgan 15-shahar boʻldi<ref>{{veb manbasi |url=https://kun.uz/83705309 |sarlavha=ШҲТ саммити муносабати билан Самарқанддаги ОТМларда ўқиш кечроқ бошланади |familiya= |ism= |muallif= |muallif-havola= |sana=17.08.2022 |yil= |muharrir= |vebsayt= |nashriyot= |joylashuv= |sahifalar= |til= |format= |qaralgan sana= |url-status= |arxiv-url= |arxiv-sana= |iqtibos= |ref=}}</ref>. Har yili bir marta [[Shanxay hamkorlik tashkiloti|ShHT]]ga aʼzo davlatlar rahbarlari yigʻilishi oʻtkazilib kelinadi. Lekin pandemiya sababli 2020- va 2021-yillardagi sammitlar onlayn tarzda boʻlgan edi. 15-16-sentyabr kunlari prezidentlar [[Samarqand]] sammitida uch yil deganda ilk marta yuzma-yuz koʻrishishdi va unda 40 dan ortiq hujjat imzolandi. Yakunda Samarqand deklaratsiyasi qabul qilindi va tashkilot raisi maqomi Oʻzbekistondan ilk marta Hindistonga oʻtdi<ref name="sammit"/>.

== Sammitga tayyorgarlik ==
Invetitsiyalar davlat qoʻmitasi raisining birinchi oʻrinbosari Laziz Qudratov Xalqaro press-klub yigʻilishida ShHTning 2022-yilgi sammiti Samarqand shahrida oʻtkazilishi haqida aytib, shunday degan edi:
{{Quote|1=Samarqandni qayta qurish boʻyicha katta dastur qabul qilingan. Shahar 2022-yilda ShHT sammitini qabul qiladi. Ushbu tadbirda 20 ga yaqin prezident va rahbarlar ishtirok etadi. Buning barchasi yangi infrastruktura obyektlari va mehmonxonalar qurishni taqozo etadi.|5=Laziz Qudratov}}

„Samarkand City“ turistik zonasi va sammit oʻtkaziladigan obyektlarni joylashtirish boʻyicha Samarqand shahar bosh rejasi kontseptsiyasini ishlab chiqish bilan „China Construction Engineering Design Group Corporation Ltd.“ arxitektura-loyiha kompaniyasi shugʻullangan<ref>{{veb manbasi |url=https://kun.uz/ru/news/2019/01/09/samarkand-podgotovyat-k-sammitu-shos-v-2022-godu |sarlavha=Самарканд подготовят к саммиту ШОС в 2022 году |familiya= |ism= |muallif= |muallif-havola= |sana=09.01.2019 |yil= |muharrir= |vebsayt=[[Kun.uz]] |nashriyot= |joylashuv= |sahifalar= |til= |format= |qaralgan sana= |url-status= |arxiv-url= |arxiv-sana= |iqtibos= |ref=}}</ref>. Sammitga tayyorgarlik doirasida Samarqandda yangi aeroport, 8 ta yangi mehmonxona va Xalqaro turizm markazi qurildi<ref name="tayyor">{{veb manbasi |url=https://kun.uz/uz/news/2022/09/12/prezident-maqolasi-tadbirga-tayyor-shahar-va-maxsus-avtoraqamlar-shht-kundaligi|sarlavha=Prezident maqolasi, tadbirga tayyor shahar va maxsus avtoraqamlar - ShHT kundaligi|familiya= |ism= |muallif= |muallif-havola= |sana=12.09.22 |yil= |muharrir= |vebsayt=[[Kun.uz]] |nashriyot= |joylashuv= |sahifalar= |til=oʻzbekcha |format= |qaralgan sana=12.09.22 |url-status= |arxiv-url= |arxiv-sana= |iqtibos= |ref=}}</ref>.

Sammit Samarqand tumani va [[Toyloq tumani]] oʻrtasida joylashgan sayyohlik markazida boʻlib oʻtdi<ref name="sammit">{{veb manbasi |url= https://kun.uz/uz/83705309|sarlavha=ShHT sammiti munosabati bilan Samarqanddagi OTMlarda o‘qish kechroq boshlanadi |familiya= |ism= |muallif= |muallif-havola= |sana=17.08.2022 |yil= |muharrir= |vebsayt= |nashriyot=[[Kun.uz]] |joylashuv= |sahifalar= |til= |format= |qaralgan sana= |url-status= |arxiv-url= |arxiv-sana= |iqtibos= |ref=}}</ref>.

=== Avtoraqamlar ===
Sammitda xizmat qiluvchi avtomobillar uchun vaqtinchalik SSS va SSP [[Oʻzbekiston avtomobil raqamlari indeksi|seriyali maxsus avtoraqamlar]] joriy etilib, ushbu avtoraqamlaridagi avtomobilning qaysi hududga mansubligini bildiruvchi raqamlar oʻrniga [[Shanxay hamkorlik tashkiloti|ShHT]] emblemasi tushirilgan<ref>[https://m.kun.uz/news/2022/09/12/prezident-maqolasi-tadbirga-tayyor-shahar-va-maxsus-avtoraqamlar-shht-kundaligi Президент мақоласи, тадбирга тайёр шаҳар ва махсус авторақамлар — ШҲТ кундалиги]</ref>. Shuningdek, ShHTning inglizcha qisqartmasi boʻlmish — SCO seriyali, koʻk fonli avtoraqamlar ham chiqarildi<ref name="sammit"/>. Davlat rahbarlari harakatlanadigan avtomobillar uchun esa SCO VIP seriyali, yashil fonli avtoraqamlar chiqarildi.

== Qatnashchilar ==
[[File:Shanghai Cooperation Organization member states Summit gets underway in Samarkand 02.jpg|thumb|270px|2022-yilgi sammitda ishtirok etgan davlat va tashkilot rahbarlari.]]
[[File:SCO meeting (2022-09-16).jpg|thumb|270px|ShHTga aʼzo davlatlar rahbarlari.]]
{| class="wikitable"
|+ Davlat rahbarlari:
|-
! FISh 
! Lavozim
! Davlat
|-
|[[Shavkat Mirziyoyev]] ||prezident||{{UZB}}
|-
| [[Vladimir Putin]]<ref>https://kun.uz/uz/news/2022/09/06/putin-samarqanddagi-shht-sammitida-ishtirok-etadi</ref> ||prezident|| {{RUS}}
|-
| [[Xi Jinping|Si Tszinpin]]||rais||{{CHN}}
|-
| [[Narendra Modi]]  ||bosh vazir|| {{IND}}
|-
| Shahboz Sharif ||bosh vazir|| {{PAK}}
|-
| [[Qasim-Jomart Toqayev|Qosim-Joʻmart Toʻqayev]]  ||prezident|| {{KAZ}}
|-
| [[Sadir Japarov]]  ||prezident|| {{KGZ}}
|-
| [[Imomali Rahmon]] ||prezident|| {{TJK}}
|-
| [[Aleksandr Lukashenko]] ||prezident|| {{BLR}}
|-
| [[Ibrohim Raisiy]]  ||prezident|| {{IRN}}
|-
| [[Uxnaagiyn Xurelsux]] ||prezident|| {{MNG}}  
|-
| [[Recep Tayyip Erdoğan|Rajab Toyyib Erdoʻgʻan]]<ref name="turk">{{Veb manbasi|url=https://kun.uz/uz/news/2022/08/26/rajab-erdoganning-samarqandga-kelishi-tasdiqlandi|sarlavha=Rajab Erdo‘g‘anning Samarqandga kelishi tasdiqlandi|vebsayt=[[Kun.uz]]|sana=26.08.22}}</ref> ||prezident|| {{TUR}}
|-
| [[Ilhom Aliyev]] ||prezident|| {{AZE}}
|-
| [[Serdar Berdimuhamedov]]<ref name="turk"></ref> ||prezident|| {{TKM}}
|}

=== Xalqaro tashkilotlar ===
* [[File:Flag of the United Nations.svg|20px]] [[Birlashgan millatlar tashkiloti|BMT]] 
* BMTning Osiyo va Tinch okeani uchun iqtisodiy va ijtimoiy komissiyasi;
* [[UNESCO|YuNeSKO]];
* [[File:Flag of the CIS.svg|20px]] [[Mustaqil davlatlar hamdoʻstligi|MDH]];
* [[File:Flag of the Collective Security Treaty Organization.svg|20px]] Kollektiv xavfsizlik shartnomasi tashkiloti ([[Kollektiv xavfsizlik shartnomasi tashkiloti|KXShT]]);
* [[File:Flag of the Eurasian Economic Union.svg|20px]] [[Yevrosiyo iqtisodiy ittifoqi|Yevroosiyo iqtisodiy kengashi]];
* [[File:Conference on Interaction and Confidence-Building Measures in Asia logo.svg|20px]] Osiyoda hamkorlik va ishonch choralari boʻyicha kengash;
* [[Iqtisodiy hamkorlik tashkiloti]];
* Arab davlatlari ligasi<ref>{{veb manbasi |url=https://kun.uz/uz/news/2022/09/10/shht-samarqand-sammitiga-keladigan-xalqaro-tashkilotlar-malum-boldi |sarlavha=ShHT Samarqand sammitiga keladigan xalqaro tashkilotlar ma’lum bo‘ldi |familiya= |ism= |muallif= |muallif-havola= |sana= |yil= |muharrir= |vebsayt= |nashriyot= |joylashuv= |sahifalar= |til= |format= |qaralgan sana= |url-status= |arxiv-url= |arxiv-sana= |iqtibos= |ref=}}</ref>.

=== Qatnashmaganlar ===
Ushbu sammitda [[Afgʻoniston]] vakillari qatnashmayotgani haqida ShHTning Oʻzbekistondan milliy koordinatori Rahmatulla Nurimbetov jurnalistlarga quyidagilarni maʼlum qildi:
{{Quote|1=Samarqanddagi sammitda Afg‘oniston vakili bo‘lmaydi. Shanhay hamkorlik tashkiloti bu davlat bilan vaqtincha aloqada emas<ref>{{veb manbasi |url=https://kun.uz/uz/news/2022/09/15/afgoniston-shht-sammitida-nima-sababdan-ishtirok-etmasligi-malum-boldi|sarlavha=Afg‘oniston ShHT sammitida nima sababdan ishtirok etmasligi ma’lum bo‘ldi}}</ref>.|5=R. Nurimbetov}}

Shuningdek, «Sputnik Armaniston» 13-sentyabrga oʻtar kechasi Armaniston va [[Ozarbayjon]] chegaradagi vaziyat keskinlashgani tufayli Armaniston bosh vaziri Nikol Pashinyan ShHTning 15-16-sentyabr kunlari Samarqandda boʻlib oʻtadigan sammitida qatnashmasligi haqida xabar berdi<ref>{{veb manbasi|url=https://kun.uz/uz/news/2022/09/14/pashinyan-shhtning-samarqanddagi-sammitida-qatnashmasligi-malum-qilindi| sarlavha=Pashinyan Samarqandga kelmaydi }}</ref><ref>{{yangiliklar manbasi |title=Pashinyan Samarqandga kelmaydi |url=https://kun.uz/uz/news/2022/09/14/pashinyan-shhtning-samarqanddagi-sammitida-qatnashmasligi-malum-qilindi |accessdate=15-sentyabr 2022-yil |date=14.09.2022}}</ref><ref>{{yangiliklar manbasi |title=Арманистонда намойиш: Пашинянга импичмент талаб қилинмоқда |url=https://sputniknews-uz.com/20220914/armanistonda-namoyish-pashinyanga-impichment-talab-qilinmoqda-28075924.html |accessdate=15-sentyabr 2022-yil |date=09/14/2022}}</ref>.

== Sammitga tashriflar ==
{| class="wikitable"
|+
! colspan="3" |ShHtning Samarqand sammitiga tashriflar jadvali
|-
|'''Tashrif sanasi'''
|'''Davlat rahbari'''
|'''Kutib oldi'''
|-
|14.09.2022
|{{flagicon|Mongolia}} [[Uxnaagiyn Xurelsux]]
|{{flagicon|Uzbekistan}} [[Abdulla Aripov]]
|-
|14.09.2022
|[[Fayl:Flag_of_the_United_Nations.svg|23px]] [[Rosemary DiCarlo]]
|?
|-
|14.09.2022
|{{flagicon|Iran}} [[Ibrohim Raisiy]]
|?
|-
|14.09.2022
|{{flagicon|China}} [[Xi Jinping]]
|{{flagicon|Uzbekistan}} [[Shavkat Mirziyoyev]]
|-
|14.09.2022
|{{flagicon|Kyrgyzstan}} [[Sadir Japarov]]
|{{flagicon|Uzbekistan}} [[Abdulla Aripov]]
|-
|15.09.2022
|{{flagicon|Tajikistan}} [[Emomali Rahmon]]
|{{flagicon|Uzbekistan}} [[Abdulla Aripov]]
|-
|15.09.2022
|{{flagicon|Turkmenistan}} [[Serdar Berdimuhamedov]]
|{{flagicon|Uzbekistan}} [[Abdulla Aripov]]
|-
|15.09.2022
|{{flagicon|Russia}} [[Vladimir Putin]]
|{{flagicon|Uzbekistan}} [[Abdulla Aripov]]
|-
|15.09.2022
|{{flagicon|Pakistan}} [[Shahboz Sharif]]
|{{flagicon|Uzbekistan}} [[Abdulla Aripov]]
|-
|15.09.2022
|{{flagicon|Belarus}} [[Aleksandr Lukashenko]]
|{{flagicon|Uzbekistan}} [[Abdulla Aripov]]
|-
|15.09.2022
|{{flagicon|Azerbaijan}} [[Ilhom Aliyev]]
|{{flagicon|Uzbekistan}} [[Abdulla Aripov]]
|-
|15.09.2022
|{{flagicon|Turkey}} [[Recep Tayyip Erdoğan]]
|{{flagicon|Uzbekistan}} [[Abdulla Aripov]]
|}
=== Hazrati Xizr majmuasida ziyorat ===
==== Lukoshenko ====
Belarus prezidentiga ushbu majmua tarixi tanishtirildi<ref>{{YouTube|https://www.youtube.com/watch?v=yRPozEncJBc|Видеоролик|logo=1}}</ref>.

=== Kechki tadbirlar ===
Davlat rahbarlari Kongress markazi yonidagi maydonda daraxt ekish marosimida qatnashdilar<ref>{{YouTube|https://www.youtube.com/watch?v=0GXq3amTjI0|Видеоролик|logo=1}}</ref>. Davlat rahbarlari «Boqiy shahar» majmuasida sayr qilishdi<ref>{{YouTube|https://www.youtube.com/watch?v=nsdMFcwWnx4|Видеоролик|logo=1}}</ref>.

== Rahbarlar uchrashuvi ==
=== Mirziyoyev va Xurelsux ===
14-sentyabr kuni Shavkat Mirziyoyev Samarqandda ShHTning navbatdagi sammitida ishtirok etish uchun kelgan Moʻgʻuliston prezidenti Uxnaagiyn Xurelsux bilan uchrashuv oʻtkazdi. Uchrashuv yakunida ikki mamlakat oʻrtasidagi oʻzaro manfaatli hamkorlikni kengaytirish boʻyicha «yoʻl xaritasi»ni qabul qilishga kelishib olindi<ref>{{veb manbasi |url=https://kun.uz/uz/news/2022/09/14/shavkat-mirziyoyev-shht-sammiti-doirasida-moguliston-prezidentini-qabul-qildi |sarlavha=Shavkat Mirziyoyev ShHT sammiti doirasida Mo‘g‘uliston prezidentini qabul qildi |familiya= |ism= |muallif= |muallif-havola= |sana= |yil= |muharrir= |vebsayt= |nashriyot= |joylashuv= |sahifalar= |til=oʻzbekcha |format= |qaralgan sana=15.09.22 |url-status= |arxiv-url= |arxiv-sana= |iqtibos= |ref=}}</ref>.
==== Mirziyoyev va DiKarlo ====
Shuningdek, shu kuni Shavkat Mirziyoyev ShHTning sammitida ishtirok etish uchun Samarqandga kelgan BMT bosh kotibining siyosiy masalalar va tinchlikni barpo etish boʻyicha oʻrinbosari Rozmari DiKarlo bilan uchrashdi.

Rozmari DiKarlo Mirziyoyevga BMT bosh kotibi Antoniu Guterrishning salomini yetkazdi va u 2022-2026 yillarda Yangi Oʻzbekistonni rivojlantirish strategiyasi doirasida amalga oshirilayotgan islohotlarni qoʻllab-quvvatlashini bildirib oʻtdi. 
Uchrashuv soʻngida tomonlar Orol dengizi halokati oqibatlarini kamaytirish, Afgʻonistonda tinchlik oʻrnatish, Markaziy Osiyoda barqaror taraqqiyotni ilgari surish va oʻzaro bogʻliqlikni mustahkamlash borasidagi hamkorlikni mustahkamlashga kelishib oldilar<ref>{{veb manbasi |url=https://kun.uz/uz/news/2022/09/14/shavkat-mirziyoyev-bmt-bosh-kotibi-orinbosarini-qabul-qildi |sarlavha=Shavkat Mirziyoyev BMT bosh kotibi o‘rinbosarini qabul qildi |familiya= |ism= |muallif= |muallif-havola= |sana= |yil= |muharrir= |vebsayt= |nashriyot= |joylashuv= |sahifalar= |til= |format= |qaralgan sana= |url-status= |arxiv-url= |arxiv-sana= |iqtibos= |ref=}}</ref>.

=== Mirziyoyev va Raisiy ===

Samarqanddagi Kongress markazida  prezidenti Shavkat Mirziyoyev va Oʻzbekistonga rasmiy tashrif bilan kelgan Eron Islom Respublikasi prezidenti Ibrohim Raisiyning uchrashuvi boʻlib oʻtdi. Uchrashuvda prezidentlar ikki tomonlama aloqalarni mustahkamlash, siyosiy, savdo-iqtisodiy, investitsiyaviy, transport-logistika va madaniy-gumanitar sohalarda amaliy hamkorlikni kengaytirish masalalarini muhokama qildilar. Afgʻoniston masalasi boʻyicha ham fikr almashildi. Ibrohim Raisiy Oʻzbekiston prezidentini oʻzi uchun qulay vaqtda javob tashrifi bilan Eronga borishga taklif etdi. Uchrashuv yakunida 18 ta hujjat imzolandi. Oʻzbekiston prezidenti Shavkat Mirziyoyev va Eron prezidenti Ibrohim Raisiy Qoʻshma bayonot imzoladi<ref>{{veb manbasi |url=https://kun.uz/uz/news/2022/09/14/ozbekiston-va-eron-prezidentlari-ikki-tomonlama-hamkorlik-masalalarini-korib-chiqdi |sarlavha=O‘zbekiston va Eron o‘rtasida salmoqli hujjatlar to‘plami imzolandi |familiya= |ism= |muallif= |muallif-havola= |sana= |yil= |muharrir= |vebsayt= |nashriyot= |joylashuv= |sahifalar= |til= |format= |qaralgan sana= |url-status= |arxiv-url= |arxiv-sana= |iqtibos= |ref=}}</ref>.

Muzokaralar yakunida ikki tomonlama imzolangan bitim va memorandumlardi:

*Ishbilarmonlik va ilmiy doiralar vakillari hamda sayyohlik guruhlari uchun viza tartibotlarini soddalashtirish toʻgʻrisida bitim;
*Diplomatik pasportlar egalarini viza talablaridan ikki tomonlama ozod etish toʻgʻrisida bitim;
*2022-2025 yillarda turizm sohasidagi hamkorlik dasturi;
*Fan, texnika va innovatsiya sohalarida oʻzaro anglashuv toʻgʻrisida memorandum;
*Bojxona chegarasi orqali tovarlar va transport vositalarining harakati toʻgʻrisida elektron bojxona axborotini almashish toʻgʻrisida memorandum;
*E-TIRga oid elektron axborotni almashish toʻgʻrisida memorandum;
*Fan, tadqiqotlar, ta’lim va texnologiyalar sohalarida hamkorlik toʻgʻrisida memorandum;
*qishloq xoʻjaligi vazirliklari oʻrtasidagi bitim;
*Sogʻliqni saqlash, davolash, ilmiy tadqiqotlar oʻtkazish, ta’lim, farmatsevtika va tibbiy uskunalar sohasidagi hamkorlik toʻgʻrisida memorandum;
*Sport sohasidagi hamkorlik toʻgʻrisida memorandum;
*Neft, gaz va neft-kimyo tarmoqlaridagi hamkorlik toʻgʻrisida memorandum;
*«Chobahor» porti orqali xalqaro yuk tashishlar va tranzitni amalga oshirish toʻgʻrisida memorandum;
*2022-2024 yillarda tashqi ishlar vazirliklari oʻrtasidagi hamkorlik dasturi;
*Bandlik va mehnat munosabatlari masalalari boʻyicha memorandum.

=== Mirziyoyev va Jingping ===

15-sentyabr kuni Kongress markazida Oʻzbekiston prezidenti Shavkat Mirziyoyev va Xitoy raisi Si Jinpingning uchrashuvi boʻlib oʻtdi<ref>{{veb manbasi |url=https://kun.uz/uz/news/2022/09/15/ozbekiston-va-xitoy-15-mlrd-dollarlik-kelishuvlar-imzoladi |sarlavha=O‘zbekiston va Xitoy 15 mlrd dollarlik kelishuvlar imzoladi |familiya= |ism= |muallif= |muallif-havola= |sana= |yil= |muharrir= |vebsayt= |nashriyot= |joylashuv= |sahifalar= |til= |format= |qaralgan sana=15.09.22 |url-status= |arxiv-url= |arxiv-sana= |iqtibos= |ref=}}</ref>. Mintaqa taraqqiyoti va transport jihatidan oʻzaro bogʻliqligi uchun strategik ahamiyatga ega “Xitoy – Qirgʻiziston –Oʻzbekiston” temiryoʻli qurilishini boshlash toʻgʻrisida kelishuvga erishilgani qayd etildi. Gumanitar hamkorlik, sogʻliqni saqlash, vaksinalar ishlab chiqarish, fan, taʼlim va madaniyat sohalaridagi qoʻshma dasturlarni kengaytirish masalalariga ham toʻxtalib oʻtildi. 2023-yilda oʻzaro doʻstlik va anglashuvni yanada mustahkamlashga xizmat qiladigan «Oʻzbekiston va Xitoy xalqlari madaniyati va sanʼati yili»ni oʻtkazishga kelishib olindi. Uchrashuv yakunida umumiy qiymati 15 mlrd dollarlik loyihalarni amalga oshirish boʻyicha kelishuvlar imzolandi. Muzokaralar yakunida Si Jinping Oʻzbekiston prezidenti Shavkat Mirziyoyevni javob tashrifi bilan Xitoyga borishga taklif etdi.

Shundan soʻng Xitoy raisi Si Jinpingga Oʻzbekistonning oliy davlat mukofoti — [[Oliy darajali doʻstlik ordeni|«Oliy Darajali Doʻstlik» ordenini]] topshirish marosimi boʻlib oʻtdi. Xitoy raisi ushbu ordeniga sazovor boʻlgan birinchi xorijiy davlat rahbari boʻldi.

Ushbu tadbirlar tugagach ikki rahbar Samarqanddagi «Buyuk ipak yoʻli» xalqaro turizm markazi bogʻida birgalikda daraxt ekishdi<ref>{{veb manbasi |url=https://kun.uz/uz/news/2022/09/15/shavkat-mirziyoyev-va-si-jinping-birgalikda-daraxt-ekdi |sarlavha=Shavkat Mirziyoyev va Si Jinping birgalikda daraxt ekdi |familiya= |ism= |muallif= |muallif-havola= |sana= |yil= |muharrir= |vebsayt= |nashriyot= |joylashuv= |sahifalar= |til= |format= |qaralgan sana=15.09.22 |url-status= |arxiv-url= |arxiv-sana= |iqtibos= |ref=}}</ref>.

=== Mirziyoyev va Sharif ===
Oʻzbekiston prezidenti Shavkat Mirziyoyev ShHT sammitida ishtirok etish uchun Samarqandga kelgan Pokiston bosh vaziri Shahboz Sharif bilan uchrashuv oʻtkazdi. Shahboz Sharif samimiy qabul tashakkur izhor etdi<ref>{{veb manbasi |url=https://president.uz/uz/lists/view/5526 |sarlavha=Ўзбекистон ва Покистон етакчилари икки томонлама шерикликни янада кенгайтириш масалаларини муҳокама қилдилар |familiya= |ism= |muallif= |muallif-havola= |sana= |yil= |muharrir= |vebsayt= |nashriyot= |joylashuv= |sahifalar= |til= |format= |qaralgan sana=15.09.22 |url-status= |arxiv-url= |arxiv-sana= |iqtibos= |ref=}}</ref>. 

Raxbarlar ikki tomonlama savdo-iqtisodiy, investitsiyaviy va transport-tranzit sohasidagi hamkorlik,   logistika sohasidagi hamkorlikni kengaytirish masalalariga eʼtibor qaratishdi. Transafgʻon temir yoʻli loyihasini tezlashtirish, savdo uchun toʻsiqlarni bartaraf etish, tovarlarni oʻzaro yetkazib berish masalalarini batafsil koʻrib chiqildi.
=== Mirziyoyev va Aliyev ===
15-sentyabr kuni prezidenti Shavkat Mirziyoyev ShHT sammitida faxriy mehmon sifatida ishtirok etish uchun Samarqandga kelgan Ozarboyjon prezidenti [[Ilhom Aliyev]] bilan uchrashuv oʻtkazdi. Uchrashuvda Oʻzbekiston-Ozarboyjon strategik sheriklik va amaliy hamkorlik munosabatlarini yanada mustahkamlash asosiy vazifalari batafsil koʻrib chiqildi. Samarqanddagi Turkiy davlatlar tashkiloti sammiti kun tartibi kelishib olindi<ref>{{veb manbasi |url=https://president.uz/uz/lists/view/5527 |sarlavha=Ўзбекистон ва Озарбайжон Президентлари амалий ҳамкорликни кенгайтириш борасидаги вазифалар ижросини муҳокама қилдилар |familiya= |ism= |muallif= |muallif-havola= |sana= |yil= |muharrir= |vebsayt= |nashriyot= |joylashuv= |sahifalar= |til= |format= |qaralgan sana=15.09.22 |url-status= |arxiv-url= |arxiv-sana= |iqtibos= |ref=}}</ref>.
=== Mirziyoyev va Rahmon ===
15-sentyabr kuni Shavkat Mirziyoyev Tojikiston prezidenti Imomali Rahmon bilan muzokara oʻtkazdi. Prezidentlar ikki mamlakat oʻrtasidagi doʻstlik va yaxshi qoʻshnichilik, strategik sheriklik va ittifoqchilik munosabatlari izchil kengayib, mustahkamlanayotganini qayd etishdi. Davlat rahbarlari mamlakatlar va butun mintaqa manfaatlariga javob beruvchi loyiha — «Yavon» GESni barpo etish boʻyicha ishlar boshlangani muhim ahamiyat kasb etishini takidlashdi, dolzarb xalqaro va mintaqaviy masalalar yuzasidan ham fikr almashishdi<ref>{{veb manbasi |url=https://kun.uz/uz/news/2022/09/15/shavkat-mirziyoyev-va-imomali-rahmon-yavan-gesni-qurish-masalasini-korib-chiqdi |sarlavha=Shavkat Mirziyoyev va Imomali Rahmon Yavon GESni qurish masalasini ko‘rib chiqdi |familiya= |ism= |muallif= |muallif-havola= |sana= |yil= |muharrir= |vebsayt= |nashriyot= |joylashuv= |sahifalar= |til= |format= |qaralgan sana= 15.09.22|url-status= |arxiv-url= |arxiv-sana= |iqtibos= |ref=}}</ref>.
=== Mirziyoyev va Lukashenko ===
Oʻzbekiston prezidenti  15-sentyabr kuni ShHT sammitida ishtirok etish uchun Samarqandga kelgan Belarus prezidenti Aleksandr Lukashenko bilan ham uchrashuv oʻtkazdi. Eʼtiborlisi Lukoshenko ushbu uchrashuvga galustuk taqmagan holda keldi. Lukoshenko Belarusni ushbu nufuzli xalqaro tuzilmaga qabul qilish tartibotini boshlash masalasini qoʻllab-quvvatlagani uchun Mirziyoyevga minnatdorlik bildirdi.

Tomonlar ikki mamlakatda savdo uylari va logistika markazlari tarmogʻini kengaytirish, oziq-ovqatni tezlashtirilgan tarzda yetkazib berish boʻyicha «Agroekspress» loyihasini ishga tushirish, tovarlar kelib chiqishini sertifikatlashtirish boʻyicha elektron tizimni joriy qilishga kelishib oldilar.

Oʻzbekiston va Belarus rahbarlari mashinasozlik, agrosanoat, kimyo, farmatsevtika va elektrotexnika tarmoqlarida sanoat kooperatsiyasi boʻyicha oʻzaro manfaatli sheriklikni ilgari surish zarurligini qayd etib, davlatlar hududlari salohiyatidan samarali foydalanish muhimligi taʼkidladilar. Mirziyoyev Oʻzbekistonda ikkinchi hududlararo forumni oʻtkazishni taklif qildi<ref>{{veb manbasi |url=https://kun.uz/uz/news/2022/09/15/ozbekiston-va-belarus-yetakchilari-agroekspress-loyihasini-ishga-tushirishga-kelishib-oldi |sarlavha=O‘zbekiston va Belarus yetakchilari «Agroekspress» loyihasini ishga tushirishga kelishib oldi |familiya= |ism= |muallif= |muallif-havola= |sana= |yil= |muharrir= |vebsayt= |nashriyot= |joylashuv= |sahifalar= |til= |format= |qaralgan sana=15.09.22 |url-status= |arxiv-url= |arxiv-sana= |iqtibos= |ref=}}</ref>.

=== Mirziyoyev va Berdimuhamedov ===
15-sentyabr kuni prezidenti Shavkat Mirziyoyev  ShHT sammiti faxriy mehmoni sifatida Samarqandga kelgan Turkmaniston prezidenti Serdar Berdimuhamedov bilan uchrashuv oʻtkazdi. Turkmaniston prezidenti Oʻzbekistonda unga koʻrsatilgan mehmondoʻstlik uchun Mirziyoyevga minnatdorchilik bildirdi. Turkmaniston milliy kengashi xalq maslahati raisi [[Gurbanguli Berdimuhamedov]]ning salomini yetkazdi<ref>{{veb manbasi |url=https://kun.uz/uz/news/2022/09/15/shavkat-mirziyoyev-serdar-berdimuhamedov-bilan-uchrashuv-otkazdi |sarlavha=Shavkat Mirziyoyev Serdar Berdimuhamedov bilan uchrashuv o‘tkazdi |familiya= |ism= |muallif= |muallif-havola= |sana= |yil= |muharrir= |vebsayt= |nashriyot= |joylashuv= |sahifalar= |til= |format= |qaralgan sana=15.09.22 |url-status= |arxiv-url= |arxiv-sana= |iqtibos= |ref=}}</ref>.

15-sentyabr kuni Shavkat Mirziyoyev ShHT sammitida ishtirok etish uchun amaliy tashrif bilan mamlakatga kelgan  Qirgʻiziston prezidenti [[Sadir Japarov]] bilan uchrashuv oʻtkazdi.
Japarov Mirziyoyevga mehmondoʻstlik uchun minnatdorlik bildirdi.

Butun Markaziy Osiyo mintaqasi rivojiga xizmat qiladigan «Xitoy-Qirgʻiziston-Oʻzbekiston» temiryoʻli va «Qambarota-1» GESi qurilishini tez fursatda boshlash muhimligiga eʼtibor qaratilib, oliy darajadagi muloqotlar rejasi va xalqaro ahamiyatga molik dolzarb masalalar yuzasidan fikr almashildi<ref>{{veb manbasi |url= https://kun.uz/uz/news/2022/09/15/ozbekiston-va-qirgiziston-prezidentlari-temiryol-va-qambarota-1-ges-qurilishini-muhokama-qildi|sarlavha= O‘zbekiston va Qirg‘iziston prezidentlari temiryo‘l va Qambarota-1 GES qurilishini muhokama qildi|familiya= |ism= |muallif= |muallif-havola= |sana= |yil= |muharrir= |vebsayt= |nashriyot= |joylashuv= |sahifalar= |til= |format= |qaralgan sana= |url-status= |arxiv-url= |arxiv-sana= |iqtibos= |ref=}}</ref>.

=== Mirziyoyev va Putin ===
[[15-sentyabr]] kuni prezidenti Shavkat Mirziyoyev va ShHT sammitida ishtirok etish uchun Samarqandga tashrif buyurgan Rossiya Federatsiyasi prezidenti [[Vladimir Putin]] bilan muzokara oʻtkazdi<ref>{{veb manbasi |url=https://kun.uz/uz/news/2022/09/15/ozbekiston-va-rossiya-munosabatlari-keng-qamrovli-strategik-sheriklik-darajasiga-kotarildi |sarlavha=O‘zbekiston va Rossiya munosabatlari keng qamrovli strategik sheriklik darajasiga ko‘tarildi |familiya= |ism= |muallif= |muallif-havola= |sana= |yil= |muharrir= |vebsayt= |nashriyot= |joylashuv= |sahifalar= |til= |format= |qaralgan sana=15.09.22 |url-status= |arxiv-url= |arxiv-sana= |iqtibos= |ref=}}</ref>.

Raxbarlar elektronika, farmatsevtika, toʻqimachilik va tikuv-trikotaj sanoatida industrial-texnologik sheriklikni rivojlantirish boʻyicha kompleks harakatlar rejasini qabul qilishga, Oʻzbekiston hududlarida qoʻshma sanoat parklarini tashkil etish, joriy yil oktyabr oyida Oʻzbekiston va Rossiya hududlarining navbatdagi forumini oʻtkazishga kelishib oldilar. Ushbu tashrif doirasida mashinasozlik, kimyo, neft-kimyo va geologiya sohalari boʻyicha 4,6 milliard dollarlik yangi investitsiya bitimlari imzolanishi qayd etildi.

Oʻzbekiston prezidenti matbuot kotibi [[Sherzod Asadov]]ning maʼlum qilishiga koʻra, Shavkat Mirziyoyev va Vladimir Putin Oʻzbekiston bilan Rossiya oʻrtasida keng qamrovli strategik sheriklik toʻgʻrisidagi deklaratsiyani imzoladilar.

Putin Oʻzbekiston rahbari Shavkat Mirziyoyevni Rossiyaning [[Aleksandr Nevskiy ordeni (Rossiya)|«Aleksandr Nevskiy» ordeni]] bilan taqdirladi<ref>{{veb manbasi |url=https://kun.uz/uz/news/2022/09/15/shavkat-mirziyoyev-sammit-doirasida-putin-bilan-uchrashdi |sarlavha=Shavkat Mirziyoyev sammit doirasida Putin bilan uchrashdi |familiya= |ism= |muallif= |muallif-havola= |sana= |yil= |muharrir= |vebsayt= |nashriyot= |joylashuv= |sahifalar= |til= |format= |qaralgan sana=15.09.22 |url-status= |arxiv-url= |arxiv-sana= |iqtibos= |ref=}}</ref>.

=== Mirziyoyev va Erdoʻgʻon ===
16-sentyabr kuni ShHTning Samarqand sammiti doirasida prezidenti Shavkat Mirziyoyev Turkiya prezidenti Rajab Toyyib Erdoʻgʻan bilan uchrashdi. Uchrashuvda Samarqandda oʻtkazilishi rejalashtirilgan Turkiy davlatlar tashkiloti sammitining rejasi koʻrib chiqildi. Qishloq xoʻjaligi, toʻqimachilik va charm sanoati, elektrotexnika, transport, innovatsiyalar, yuqori texnologiyalar, turizm va madaniyat sohalarida yangi qoʻshma loyihalarni amalga oshirishga kelishib olindi<ref>{{veb manbasi |url=https://kun.uz/uz/news/2022/09/16/ozbekiston-va-turkiya-prezidentlari-samarqandda-uchrashuv-otkazdi |sarlavha=O‘zbekiston va Turkiya prezidentlari Samarqandda uchrashuv o‘tkazdi |familiya= |ism= |muallif= |muallif-havola= |sana= |yil= |muharrir= |vebsayt= |nashriyot= |joylashuv= |sahifalar= |til= |format= |qaralgan sana=16.09.22 |url-status= |arxiv-url= |arxiv-sana= |iqtibos= |ref=}}</ref>.
=== Mirziyoyev va Modi ===


[[File:Prime Minister Shri Narendra Modi met H. E. Mr. Shavkat Mirziyoyev, President of Uzbekistan on sidelines of the SCO Summit in Samarkand on 16 September 2022.jpg|thumb|280px|Uchrashuvdan lavha]]

16-sentyabr kuni Samarqandda prezident Shavkat Mirziyoyev ShHT sammitida Hindiston bosh vaziri Narendra Modi bilan uchrashuv oʻtkazdi. Mirziyoyev Modini Hindiston mustaqilligining 75 yilligi bilan tabrikladi. IT, sogʻliqni saqlash, farmatsevtika, qishloq xoʻjaligi va turizm sohalarida investitsiya loyihalari muvaffaqiyatli amalga oshirilmoqda. Oʻzaro savdo hajmini 1 milliard dollarga yetkazish muhokama qilindi. Oʻzbekiston Hindiston bilan transport aloqalarini, shu jumladan «Chobahor» portidan foydalangan holda mustahkamlashdan manfaatdor ekani taʼkidlandi. Afgʻonistonga insonparvarlik yordamini koʻrsatish va uning iqtisodiy tiklanishiga koʻmaklashish masalalari yuzasidan fikr almashildi. Hindiston tomoniga BMT Bosh Assambleyasining Markaziy va Janubiy Osiyo oʻrtasida oʻzaro bogʻliqlikni mustahkamlash toʻgʻrisidagi rezolyutsiyasini qoʻllab-quvvatlagani uchun minnatdorlik bildirildi<ref>{{veb manbasi |url=https://kun.uz/uz/news/2022/09/16/ozbekiston-hindiston-bilan-ozaro-savdo-hajmini-1-mlrd-dollarga-yetkazmoqchi |sarlavha=O‘zbekiston Hindiston bilan o‘zaro savdo hajmini 1 mlrd dollarga yetkazmoqchi |familiya= |ism= |muallif= |muallif-havola= |sana= |yil= |muharrir= |vebsayt= |nashriyot= |joylashuv= |sahifalar= |til= |format= |qaralgan sana=16.09.22 |url-status= |arxiv-url= |arxiv-sana= |iqtibos= |ref=}}</ref>.

=== Putin va Jinping ===
[[File:President Vladimir Putin with President of China Xi Jinping.jpg|thumb|270px|Vladimir Putin va Xi Jinping]]
[[The Wall Street Journal]] nashrining xabariga koʻra, ushbu sammit doirasida [[Rossiya]] [[Rossiya Prezidenti|prezidenti]] [[Vladimir Putin]] va [[Xitoy|XXR]] [[Xitoy Xalq Respublikasi raisi|raisi]] [[Xi Jinping]] 16-sentyabr kuni uchrashuv oʻtkazishi mumkin<ref>{{veb manbasi|url=https://www.wsj.com/articles/chinas-xi-considers-visiting-central-asia-potential-meeting-with-putin-next-month-11660916483?mod=lead_feature_below_a_pos1|sarlavha=China’s Xi Considers Visiting Central Asia, Potential Meeting With Putin Next Month|sana=19.08.22|vebsayt=wsj.com|nashriyot=[[The Wall Street Journal]]|qaralgan sana=19.08.22|iqtibos=}}</ref>.
=== Putin, Xurelsux va Jinping ===

=== Putin va Erdoğan ===
[[File:Vladimir Putin and Recep Tayyip Erdogan (2020-01-08) 03.jpg|thumb|270px|Vladimir Putin va Rajab Erdoʻgʻon. 2020-yil.]]
Eronning „Tasnim“ nashri [[Suriya]] prezidenti [[Bashar al-Assad|Bashar Asad]] ham Samarqandda boʻlib oʻtadigan sammitga kelib [[Turkiya]] [[Turkiya prezidenti|prezidenti]] [[Recep Tayyip Erdoğan|Rajab Erdoʻgʻan]] bilan uchrashi haqida xabar berdi, lekin ShHT boʻyicha Oʻzbekistonning milliy koordinatori Rahmatilla Nurimbetov esa bu maʼlumotni tasdiqlamadi<ref>{{veb manbasi |url= https://kun.uz/news/2022/08/26/asadning-shht-samarqand-sammitiga-kelishi-muhokama-qilinmagan-ozbekiston-milliy-koordinatori|sarlavha=Асаднинг ШҲТ Самарқанд саммитига келиши муҳокама қилинмаган - Ўзбекистон миллий координатори |familiya= |ism= |muallif= |muallif-havola= |sana= |yil= |muharrir= |vebsayt= |nashriyot= |joylashuv= |sahifalar= |til=oʻzbekcha |format= |qaralgan sana= |url-status= |arxiv-url= |arxiv-sana= |iqtibos= |ref=}}</ref><ref>{{telegram2|RIA Novosti|logo=1}}</ref>.

Turkiyaning Hurriyet nashri eʼlon qilgan maqolaga koʻra Rajab Toyyib Erdoʻgʻon Samarqandda boʻlib oʻtadigan uchrashuvda Vladimir Putinga yana bir bor Vladimir Zelenskiy bilan uchrashishni taklif qilishini xabar qildi<ref>{{veb manbasi |url= https://daryo.uz/2022/09/12/rajab-toyyib-erdogon-samarqanddagi-uchrashuvda-yana-bir-bor-vladimir-putinga-vladimir-zelenskiy-bilan-uchrashishni-taklif-qiladi/|sarlavha=Turkiya prezidenti Rajab Toyyib Erdo‘g‘on Samarqandda rossiyalik hamkasbi Vladimir Putin bilan o‘tadigan uchrashuvda yana bir bor unga Vladimir Zelenskiy bilan uchrashishni taklif qiladi.|familiya= |ism= |muallif= |muallif-havola= |sana=12.09.22 |yil= |muharrir= |vebsayt=Daryo.uz |nashriyot= |joylashuv=Toshkent |sahifalar= |til=oʻzbekcha |format= |qaralgan sana=12.09.22 |url-status= |arxiv-url= |arxiv-sana= |iqtibos= |ref=}}</ref>

Erdoʻgʻon va Putin uchrashuvining eng muhim mavzusi Ukrainadagi vaziyat boʻlib, bunda asosiy eʼtibor Erdoʻgʻon rossiyalik hamkasbiga Turkiya vositachiligida urushni tugatish va oʻt ochishni toʻxtatishga erishish uchun barcha saʼy-harakatlarini davom ettirishini, muammoni diplomatik yoʻl bilan hal qilishga qaratiladi. Shuningdek, asosiy masalalardan yana biri «don yoʻlagi» haqida boʻlishi ham xabar qilingan<ref>{{veb manbasi |url=https://www.hurriyet.com.tr/dunya/putin-erdogan-ile-ne-konusacak-42135313 |sarlavha=Putin, Erdoğan ile ne konuşacak|familiya= |ism= |muallif=Nerdun HACIOĞLU |muallif-havola= |sana=11.09.22 |yil= |muharrir= |vebsayt=www.hurriyet.com.tr|nashriyot= |joylashuv=Istambul|sahifalar= |til= turkcha|format= |qaralgan sana=12.09.22 |url-status= |arxiv-url= |arxiv-sana= |iqtibos= |ref=}}</ref>.

Shuningdek, Putin sammitda Ozarbayjon, Eron, Turkmaniston, Qirgʻiziston, hindiston, Pokiston rahbarlari bilan ham uchrashuvlar oʻtkazadi<ref>{{telegram2|rian_ru/177658|RIA Novosti|logo=1}}</ref>.

=== Putin va Raisiy ===
15-sentyabr kuni RF prezidenti Putin Eron prezidenti Raisiy bilan uchrashdi<ref>{{YouTube|https://www.youtube.com/watch?v=Gm7obo8ffNg|Putin spricht von "strategischer Partnerschaft" mit dem Iran |logo=1}}</ref><ref>{{YouTube|https://www.youtube.com/watch?v=qY0tKw732YA|Иброҳим Раисий ва Путин учрашув бўлиб ўтди|logo=1}}</ref>. Uchrashuvda Putin Raisiyga kelayotgan haftada Rossiyaning 80 ta yirik kompaniyasi vakillaridan iborat delegatsiya Eronga tashrif buyurishini maʼlum qildi<ref>{{telegram2|rian_ru/177871|RIA Novosti|logo=1}}</ref>.

{{Quote|1=Biz Eron SHHTning toʻlaqonli aʼzosiga aylanishi uchun barcha ishni qilamiz, faqatgina soʻnggi rasmiyatchiliklar qoldi halos<ref>{{telegram2|rian_ru/177872|RIA Novosti|logo=1}}</ref>.|5=V.Putin}}
=== Putin va Sharif ===
Shu kuni V. Putin Pokiston bosh vaziri Shaxboz sharif bilan ham uchrashdi<ref>{{YouTube|https://www.youtube.com/watch?v=fvDCD0zbZa8|Шахбаз Шариф ва Владимир Путин|logo=1}}</ref>. Ular iqtisodiy hamkorlik va energetika, Pokistonga gaz quvuri qurilishi masalalarini muhokama qilishdi<ref>{{telegram2|c/1368024716/4719|RIA Novosti|logo=1}}</ref>.
=== Putin va Berdimuhamedov ===
=== Putin va Japarov ===
=== Erdoʻgʻon va Aliyev ===
Ikki davlat rahbari ShHT sammiti doirasida uchrashdi<ref>{{YouTube|https://www.youtube.com/watch?v=xBuNc4O083k|Videorolik|logo=1}}</ref>.

== Asosiy savollar va qarorlar ==
16-sentyabr kuni Samarqand shahrida Shanxay hamkorlik tashkiloti Davlat rahbarlari kengashi majlisi boʻlib oʻtdi. Unda ShHT faoliyatining muhim sohalaridagi  hamkorlik holati va uni rivojlantirish istiqbollari muhokama qilinib, ShHT Davlat rahbarlari tadbirning bosh yakuniy hujjati boʻlgan Samarqand deklaratsiyasini qabul qilishdi<ref>{{veb manbasi |url=https://mfa.uz/ru/press/news/2022/vystuplenie-io-ministra-inostrannyh-del-respubliki-uzbekistan-vladimira-norova-na-zasedanii-soveta-ministrov-inostrannyh-del-gosudarstv-chlenov-shos---32030 |sarlavha=Oʻz. Res. TIV |familiya= |ism= |muallif= |muallif-havola= |sana=29.07.22 |yil= |muharrir= |vebsayt= |nashriyot= |joylashuv= |sahifalar= |til= |format= |qaralgan sana= |url-status= |arxiv-url= |arxiv-sana= |iqtibos= |ref= |arxivsana=2022-09-20 |arxivurl=https://web.archive.org/web/20220920173208/https://mfa.uz/ru/press/news/2022/vystuplenie-io-ministra-inostrannyh-del-respubliki-uzbekistan-vladimira-norova-na-zasedanii-soveta-ministrov-inostrannyh-del-gosudarstv-chlenov-shos---32030 }}</ref><ref>{{veb manbasi |url=https://president.uz/uz/lists/view/5544 |sarlavha=Samarqand sammiti yakunida salmoqli hujjatlar to‘plami imzolandi |familiya= |ism= |muallif= |muallif-havola= |sana= |yil= |muharrir= |vebsayt= |nashriyot= |joylashuv= |sahifalar= |til= |format= |qaralgan sana=16.09.22 |url-status= |arxiv-url= |arxiv-sana= |iqtibos= |ref=}}</ref>.  

Tashkilot tarixida rekord darajadagi bitimlar, konsepsiyalar, dasturlar va boshqa qarorlar imzolanib, ularning soni umumiy hisobda 44 tani tashkil qildi. Bular:

* ShHTga a’zo davlatlarning uzoq muddatli yaxshi qoʻshnichiligi, doʻstligi va hamkorligi toʻgʻrisidagi shartnoma qoidalarini 2023—2027-yillarda amalga oshirish boʻyicha kompleks harakatlar rejasi toʻgʻrisida;

* ShHTga a’zo davlatlarning oʻzaro bogʻliqlikni rivojlantirish va samarali transport yoʻlaklarini yaratish boʻyicha konsepsiyasi toʻgʻrisida;

* «ShHTning ezgu niyat elchisi» faxriy unvoni toʻgʻrisidagi nizom toʻgʻrisida;

* ShHTga a’zo davlatlarning oʻzaro hisob-kitoblarida milliy valutalar ulushini bosqichma-bosqich oshirish boʻyicha «yoʻl xaritasi» toʻgʻrisida;

* Eronning ShHTga a’zo davlat maqomini olish uchun majburiyatlari toʻgʻrisidagi memorandum imzolangani toʻgʻrisida;

* [[Belarus|Belarus Respublikasini]] ShHT a’zoligiga qabul qilish jarayonini boshlash toʻgʻrisida<ref name="sammit2"/>; 

* Maldiv Respublikasi, Bahrayn, Birlashgan Arab Amirliklari, Myanma Ittifoqi Respublikasi, Kuvayt Davlatiga ShHTning ''muloqot boʻyicha sherigi'' maqomini berish toʻgʻrisida<ref name="sammit2"/>;

* Varanasi shahrini (Hindiston) 2022—2023-yillarda ShHTning «turizm va madaniy poytaxti» deb e’lon qilish toʻgʻrisida;

* ShHT kotibiyati va Ta’lim, fan va madaniyat masalalari boʻyicha BMT (YuNeSKO) oʻrtasida memorandumni imzolash toʻgʻrisida;

* ShHT Bosh kotibining tashkilotning oʻtgan yilgi faoliyati hamda ShHT Mintaqaviy aksilterror tuzilmasi Kengashining 2021-yilgi faoliyati toʻgʻrisidagi hisobotlari haqida;

* ShHT Davlat rahbarlari kengashi qarorlarining amal qilishini bekor qilish toʻgʻrisida;

* ShHT faoliyatini takomillashtirish toʻgʻrisida qarorlar qabul qilindi.

ShHT Davlat rahbarlari kengashining bayonotlari:

* iqlim oʻzgarishiga nisbatan javob harakatlari toʻgʻrisida;

* ishonchli, barqaror va diversifikatsiyalashgan yetkazib berish zanjirlarini ta’minlash toʻgʻrisida;

* global oziq-ovqat xavfsizligini ta’minlash toʻgʻrisida;

* energetik xavfsizlikni ta’minlash toʻgʻrisidagi bayonotlari qabul qilindi.

Tadbir doirasida imzolangan hujjatlar:

* Eronning ShHTga a’zo davlat maqomini olish uchun majburiyatlari toʻgʻrisidagi memorandum;

* ShHTga a’zo davlatlar hukumatlari oʻrtasida turizm sohasidagi hamkorlik toʻgʻrisida bitim;

* ShHTga a’zo davlatlar oʻrtasida xizmatlar savdosi sohasidagi hamkorlikning hadli asoslari;

* ShHT mamlakatlarining vakolatli organlari oʻrtasida muzey ishi sohasidagi hamkorlik toʻgʻrisida memorandum;

* ShHT mamlakatlarining vakolatli organlari oʻrtasida oʻsimliklar karantini sohasidagi hamkorlik toʻgʻrisida bitim;

* ShHT mamlakatlarining qayta tiklanuvchi energiya manbalaridan foydalanish sohasidagi hamkorligi dasturi;

* ShHT mamlakatlarini infratuzilmaviy rivojlantirish dasturi;

* ShHT mamlakatlarining ishbilarmon doiralari oʻrtasidagi sanoat kooperatsiyasini ragʻbatlantirish dasturi;

* Raqamli savodxonlikni rivojlantirish boʻyicha ShHT dasturi;

* ShHTga a’zo davlatlarning sun’iy intellektni rivojlantirish boʻyicha hamkorligi dasturi;

* ShHTga a’zo davlatlarning tibbiyot tashkilotlari oʻrtasida yuqumli kasalliklarni profilaktika qilish va davolash masalalarida hamkorlik boʻyicha «yoʻl xaritasi»;

* ShHTga a’zo davlatlar oʻrtasida ustuvor yoʻnalishlardagi ilmiy-texnik hamkorlik boʻyicha harakatlar rejasi (2022—2025-yillarda);

* ShHTda mintaqa ichidagi savdoni rivojlantirish boʻyicha qoʻshma harakatlar rejasi;

* ShHT mamlakatlarining telemeditsina sohasidagi hamkorligi konsepsiyasi;

* ShHT mamlakatlarining «aqlli» qishloq xoʻjaligi va agroinnovatsiyalarni joriy etish sohasidagi hamkorligi konsepsiyasi;

* ShHT va Arab davlatlari ligasi kotibiyatlari oʻrtasida memorandum;

* ShHT kotibiyati va Ta’lim, fan va madaniyat masalalari boʻyicha BMT (YuNeSKO) oʻrtasida oʻzaro anglashuv toʻgʻrisida memorandum;

* ShHT kotibiyati bilan Osiyo va Tinch okeani uchun iqtisodiy va ijtimoiy komissiya (ESKATO) oʻrtasida oʻzaro anglashuv toʻgʻrisida memorandum va boshqa hujjatlar imzolandi<ref>{{veb manbasi |url=https://kun.uz/uz/news/2022/09/16/shht-sammiti-yakunida-samarqand-deklaratsiyasi-imzolandi |sarlavha= ShHT sammiti yakunida Samarqand deklaratsiyasi imzolandi|familiya= |ism= |muallif= |muallif-havola= |sana= |yil= |muharrir= |vebsayt= |nashriyot= |joylashuv= |sahifalar= |til= |format= |qaralgan sana=16.09.22 |url-status= |arxiv-url= |arxiv-sana= |iqtibos= |ref=}}</ref>.

=== Eronning ShHTga toʻliq aʼzo boʻlishi ===
[[Fayl:SCO Zhang Ming.jpg|thumb|230px|Chjan Min]]
Eronning ShHTga toʻliq aʼzo boʻlish majburiyatlari toʻgʻrisida memorandum imzolandi<ref name="sammit2"/><ref>{{veb manbasi |url=https://kun.uz/uz/news/2022/09/15/eron-shhtga-azo-bolish-togrisidagi-memorandumni-imzoladi |sarlavha=Eron ShHTga a’zo bo‘lish to‘g‘risidagi memorandumni imzoladi |familiya= |ism= |muallif= |muallif-havola= |sana= |yil= |muharrir= |vebsayt= |nashriyot= |joylashuv= |sahifalar= |til= |format= |qaralgan sana= |url-status= |arxiv-url= |arxiv-sana= |iqtibos= |ref=}}</ref>. 2021-yilda Eronning ShHTga toʻlaqonli aʼzo boʻlish jarayoni boshlangan edi. 2022-yil 15-sentyabr kuni Samarqandda ShHT bosh kotibi Chjan Min va Eron tashqi ishlar vaziri Husayn Amir Abdullohiyon Eronning tashkilotga toʻlaqonli aʼzo boʻlish toʻgʻrisidagi memarandumni imzoladilar. ShHT bosh kotibi Chjan Min bugungi kunni Eron va tashkilot uchun muhim kun deb atadi. Abdullohiyonning soʻzlariga koʻra, Eronning ShHTga aʼzo boʻlishi jarayoni bilan bogʻliq barcha hujjatlar mamlakat vazirlar mahkamasi tomonidan maʼqullanib, koʻrib chiqish uchun parlamentga yuborilgan<ref>{{veb manbasi |url=https://ru.irna.ir/news/84888205/Иран-подписал-меморандум-о-полноправном-членстве-в-ШОС |sarlavha=Иран подписал меморандум о полноправном членстве в ШОС |familiya= |ism= |muallif= |muallif-havola= |sana= |yil= |muharrir= |vebsayt= |nashriyot= |joylashuv= |sahifalar= |til= |format= |qaralgan sana= |url-status= |arxiv-url= |arxiv-sana= |iqtibos= |ref=}}</ref>.

{{Quote|1=Bundan buyon turli iqtisodiy, savdo, tranzit va energetik hamkorlikning yangi bosqichiga qadam qo‘ydik|5=Husayn Amir Abdullohiyon}}
{{Quote|1=Eron Islom Respublikasining mintaqadagi kuchli va barqaror mamlakat sifatidagi holati ShHT uchun muhim hisoblanadi. Eronning a’zo mamlakatlar guruhiga qo‘shilishi Shanhay hamkorlik tashkilotini mustahkamlaydi|5=Chjan Min}}

=== Rasmiy fikrlar ===
Shuningdek, rasmiylar sammit boshlanishidan bir necha kun avval quyidagilarni maʼlum qilishdi:
[[Fayl:Nurimbetov SCO.jpg|thumb|230px|O‘zbekistonning ShHT ishlari bo‘yicha milliy koordinatori [[Rahmatulla Nurimbetov]]]]
[[Fayl:V. Norov.jpg|thumb|230px|O‘zbekiston TIV Vladimir Norov]]

{{Quote|1=Biz Samarqand sammitiga taqdim etiladigan qo‘shimcha hujjatlar ro‘yxati ustida ishlashni davom ettiryapmiz. Sammitning asosiy yakuniy hujjati davlat rahbarlarining Samarqand deklaratsiyasi bo‘lib, unda ShHT mamlakatlarining mintaqaviy va global muammolarni hal etishga bo‘lgan umumiy yondashuvlari aks ettiriladi, tashkilotni rivojlantirish yo‘nalishlari belgilanadi<ref name="sammit2">{{veb manbasi |url=https://kun.uz/uz/news/2022/08/27/shht-samarqand-sammitida-bahrayn-va-maldivning-muloqot-boyicha-hamkorlikka-arizasi-maqullanadi |sarlavha=ShHT Samarqand sammitida Bahrayn va Maldivning muloqot bo‘yicha hamkorlikka arizasi ma’qullanadi|familiya= |ism= |muallif= |muallif-havola= |sana=27.08.22|yil= |muharrir= |vebsayt=Kun.uz |nashriyot= |joylashuv= |sahifalar= |til= |format= |qaralgan sana= |url-status= |arxiv-url= |arxiv-sana= |iqtibos= |ref=}}</ref>.|5=Oʻzbekistonning ShHT ishlari boʻyicha milliy koordinatori Rahmatulla Nurimbetov}}

{{Quote|1=ShHT faoliyatida toʻliq aʼzo, kuzatuvchi va muloqot boʻyicha hamkor sifatida ishtirok etish uchun 10 yaqin davlatning arizasi koʻrib chiqiladi<ref>{{veb manbasi |url= https://kun.uz/ru/news/2022/06/15/v-samarkande-sammit-shos-rassmotrit-zayavki-stran-jyelayushchix-vstupit-v-organizatsiyu|sarlavha=В Самарканде саммит ШОС рассмотрит заявки стран, желающих вступить в организацию |familiya= |ism= |muallif= |muallif-havola= |sana=15.06.2022 |yil= |muharrir= |vebsayt=Kun.uz |nashriyot= |joylashuv= |sahifalar= |til= |format= |qaralgan sana= |url-status= |arxiv-url= |arxiv-sana= |iqtibos= |ref=}}</ref>.|5=Oʻz. Res. TIV [[Vladimir Norov]]}}

== Taʼsiri ==
=== Maktablar ===
Oʻzbekiston Respublikasi Xalq taʼlimi vazirligining matbuot kotibi Laylo Rustamovaning [[Kun.uz]] axborot saytiga maʼlum qilishiga koʻra, Samarqand viloyati XTB tomonidan vazirlikka Samarqand shahridagi maktablarda oʻquv jarayonlarini kechroq boshlashga rozilik berish yuzasidan xat yuborilgan<ref>{{veb manbasi |url=https://kun.uz/uz/news/2022/08/25/shht-sammiti-munosabati-bilan-samarqanddagi-maktablarda-darslar-20-sentyabrdan-boshlanishi-mumkin |sarlavha=ShHT sammiti munosabati bilan Samarqanddagi maktablarda darslar 20-sentyabrdan boshlanishi mumkin |familiya= |ism= |muallif= |muallif-havola= |sana=25.08.2022 |yil= |muharrir= |vebsayt= |nashriyot= |joylashuv= |sahifalar= |til= |format= |qaralgan sana= |url-status= |arxiv-url= |arxiv-sana= |iqtibos= |ref= }}{{Oʻlikhavola|date=iyun 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>. Vazirlik bir nechta variantlarni koʻrib chiqmoqda:
# Samarqand shahridagi maktablarda darslar 20-sentyabrgacha onlayn koʻrinishida oʻtkazilishi ham mumkin.
# oʻquv yili boshlangach 5-10-sentyabr kunlari maktablarda darslar oʻtkazilib, sammit oʻtkaziladigan haftadagi darslar kechiktirilib, keyin 19- yoki 20-sentyabrdan davom ettiriladi.
=== OTM ===
Sammit sababli Samarqand viloyatdagi OTMlarda ham anʼanaviy taʼlim sentyabr oyi oxiridan boshladi. Unga qadar talabalar taʼlimni masofaviy koʻrinishda (onlayn) olib bordi<ref name="sammit" />.

=== Koʻchalar yopilishi ===
Sammit oʻtkaziladigan kunlari xavfsizlik nuqtai nazaridan 14-sentyabrdan 17-sentyabrgacha Samarqand shahridagi Ibn Sino, Boʻstonsaroy, Universitet xiyoboni, Namozgoh, Sadriddin Ayniy, Registon, Rudakiy, Shohizinda, Usta Umar Joʻraqulov, Islom Karimov, Afrosiyob, Beruniy, Mirzo Ulugʻbek, Gulobod, Muqimiy va Dahbed koʻchalarda transport vositalarining harakatlanishi cheklandi. Faqatgina tez tibbiy yordam va FVV maxsus transport vositalarigina harakatlanishiga ruxsat berildi<ref>{{veb manbasi |url=https://kun.uz/uz/news/2022/09/01/shht-sammiti-munosabati-bilan-samarqanddagi-bir-qator-kochalarda-transport-vositalari-harakati-cheklanadi |sarlavha=ShHT sammiti munosabati bilan Samarqanddagi bir qator ko‘chalarda transport vositalari harakati cheklanadi |familiya= |ism= |muallif= |muallif-havola= |sana=01.09.22 |yil= |muharrir= |vebsayt=Kun.uz |nashriyot= |joylashuv= |sahifalar= |til=oʻzbekcha |format= |qaralgan sana=02.09.22 |url-status= |arxiv-url= |arxiv-sana= |iqtibos= |ref=}}</ref>.

5-sentyabrdan 20-sentyabrga qadar Samarqand shaharga yuk mashinalari hamda maxsus texnika vositalari kirishi ham vaqtincha cheklandi. Viloyat hududidan oʻtuvchi M-37 Samarqand-Buxoro-Turkmanboshi, M-37A va M-39 Almati-Toshkent-Termiz xalqaro avtomobil yoʻllarining Samarqand shahar hududiga kirish-chiqish qismlarida transport vositalarining harakati ham vaqtincha cheklandi. M-37A Samarqand halqa yoʻli avtomobil yoʻlining 40-43-kilometrlari oraligʻida joylashgan avtomobillar ehtiyot qismlari bozori ham ushbu sanalarda vaqtincha ishlamadi.

== Yana qarang ==
* [[Turkiy kengash sammiti (2022)]]
== Manbalar ==
{{manbalar}}

{{Shanxay Hamkorlik Tashkiloti}}
[[Turkum:Samarqand oʻtkazilgan sammitlar]]
[[Turkum:Shanxay hamkorlik tashkiloti sammitlari]]
[[Turkum:Samarqanddagi tadbirlar]]
[[Turkum:2022-yilda Oʻzbekiston]]