Sent-Vinsent va Grenadinlar
Сент Винсент ва Гренадинлар (инглизча: Саинт Винcент анд тҳе Гренадинес) Кариб денгизидаги СентВинсент орол ва Гренадина оролларининг шимолий қисмида жойлашган давлат. Майдони 389 км². Аҳолиси 116 минг киши (2002). Маъмурий жиҳатдан 5 туманга бўлинади.[1]
Сент Винсент ва Гренадинлар Саинт Винcент анд тҳе Гренадинес
| |
|---|---|
|
Шиор: Пах эт жуститиа Лотинча: Тинчлик ва ҳаққонийлик | |
| Мадҳия: "Саинт Винcент, Ланд со беаутифул" | |
|
| |
| Пойтахт | Кингстаун |
| Расмий тил(лар) | Инглиз тили |
| Ҳукумат | Ҳамдўстлик |
• Роҳиб |
Елизавета ИИ |
| Сер Фредериcк Баллантйне | |
| Ралпҳ Гонсалвес | |
| Мустақиллик (Бирлашган Қироллигидан) | |
• Сана |
27-октабр 1979 |
| Майдон | |
• Бутун |
389 км2 (203-ўрин) |
• Сув (%) |
аҳамияциз |
| Аҳоли | |
• 2002-йилги рўйхат |
117,534 (192-ўрин) |
| • Зичлик | 302/км2 |
| ЙИМ (ХҚТ) | 2005-йил рўйхати |
• Бутун |
АҚШ$342 мил. (211-ўрин) |
• Жон бошига |
АҚШ$2,910 |
| Пул бирлиги | Эаст Cариббеан Доллар (ХCД) |
| Вақт минтақаси | УТC–4 |
• Ёз (ДСТ) |
УТC–4 |
| Қисқартма | ВC |
| Телефон префикси | 1 |
| Интернет домени | .вc |
|
| |
Давлат тузуми
Сент Винсент ва Гренадинлар – Буюк Британия бошчилигидаги Ҳамдўстлик таркибига кирувчи конституцияли монархия. Амалдаги конституцияси 1979-йил кучга кирган. Давлат бошлиғи – Буюк Британия қироличаси бўлиб, унинг номидан генерал-губернатор иш юритади. Қонун чиқарувчи олий ҳокимият органи – бир палатали парламент (Мажлис палатаси). Ижрочи ҳокимиятни генералгубернатор томонидан тайинланадиган бош вазир амалга оширади.
Табиати
СентВинсент орол вулкан отилишидан ҳосил бўлган. Энг бал. жойи 234 м – Суфриер вулкани. Ҳозир ҳам ҳаракатда. Эски вулканлар тизмаси шимолидан жан.га томон пасайиб боради. Гренадина ороллари маржон рифлари билан ўралган. Иқлими тропик, пассатли. Ўртача ойлик температура 18—32°. Декабрдан апрелгача қуруқ мавсум, йиллик ёғин 1500–3700 мм; унинг 70% майдан ноябргача ёғади. Тезтез бўрон бўлиб туради. СентВинсент оролнинг марказий қисми ўрмон билан қопланган, бутазорлар ҳам учрайди. Ҳайвонот дунёси анвойи қушлар (тўти, колибри), турлитуман тропик балиқлар ва ҳашаротлардан иборат. Бир неча қўриқхона бор.
Аҳолиси
Аҳолисининг асосий қисми сентвинсентликлар бўлиб, улар плантацияларда ишлатиш учун мустамлакачилар томонидан келтирилган африкалик нефлар билан индейслар аралашувидан ҳосил бўлган мулатлардир. Диндорларининг аксарияти – христиан (протестант)лар. Расмий тил – инглиз тили.
Тарихи
СентВинсент оролга 1498-йил Х. Колумб авлиё Винсент кунида етиб борган. ХВИИ асргача Испания мулки ҳисобланган, 1783-йилгача гоҳ франсузлар, гоҳ инглизлар қўлига ўтиб турган, ниҳоят ўша йили Буюк Британия мустамлакасига айлантирилган. 1958—62 йилларда ороллар ВестИндия Федерацияси таркибида бўлган. 1969-йил „Буюк Британия билан уюшган давлат“ мақомини олди. 1979-йил 27 октабрда мустақилликка эришди. 1980-йилдан БМТ аъзоси. Миллий байрами – 27 октабр – Мустақиллик куни (1979).
Сиёсий партиялари, касаба уюшмалари
Халқ тараққиёти ҳаракати партияси, 2000-йил тузилган; Янги демократик партия, 1975-йил асос солинган; Бирлашган лейбористлар партияси, 1994-йил ташкил этилган. Меҳнаткашлар миллий ҳаракати касаба уюшмаси; Ишчилар бирлашган иттифоқи, 1962-йил тузилган; Сент Винсент ва Гренадинлар меҳнаткашлари иттифоқи, 1943-йил асос солинган.
Хўжалиги
Қишлоқ хўжалиги ва хорижий сайёқларга хизмат кўрсатиш иқтисодиётнинг асосини ташкил этади. Ялпи ички маҳсулотда хизмат кўрсатиш соҳасининг улуши (шу жумладан, туризм) 71,9%, қишлоқ хўжалигининг улуши 10,6% ва саноат улуши 17,5% дан иборат. Меҳнатга лаёқатли аҳолининг 60% қишлоқ хўжалигида банд. Асосий қишлоқ хўжалиги маҳсулотлари – банан, кокос ёнғоғи, манго, мускат ёнғоғи, какао, маниок, ситрус мевалар, илдизидан аррорут крахмали ажратиб олинадиган ўсимликлар. Қорамол, чўчқа, қўй боқилади. Балиқ овлаш ривожланган. Йилига ўртача 73,2 млн. кВцоат электр энергия ҳосил қилинади. Маҳаллий қишлоқ хўжалиги хом ашёсини қайта ишлайдиган, тўқимачилик, поябзал, фармацевтика корхоналари бор. Темир йўли йўқ. Автомобил йўллари узунлиги – 1020 км. Асосий денгиз порти ва аэропорти – Кингстаун. Четга банан, аррорут, хом шакар, копра ва бошқа чиқаради, четдан кенг истеъмол моллари, озиқ-овқат, ёқилғи, транспорт воситалари келтиради. Асосан, Кариб ҳавзаси мамлакатлари, АҚСҲ, Буюк Британия билан савдо қилади. Пул бирлиги – шарқий кариб доллари.
Матбуоти, радиоэшиттириши ва телекўрсатуви
Газета ва журналлари: „Гавернмент газетт“ („Ҳукумат газетаси“, 1868-йилдан), „Ню тайме“ („Янги вақт“, ҳафталик газета, 1984-йилдан), „Винсеншн“ („Винсентлик“, ҳафтанома. 1919-йилдан), „Гавернмент буллетин“ („Ҳукумат бюллетени“), „Юнити“ („Бирлик“, 2 ҳафтада бир марта чиқадиган журнал). „Нешнл бродкастинг корпорейшн оф СентВинсент энд Гренадине“ ҳукумат радио ва телекўрсатув хизмати мавжуд.
Кингстаунда педагогика институти, техника коллежи, Миллий музей, англикан собори, ботаника боғи (1763-йил ташкил этилган), Шарлотт қалъаси (инглизларнинг ХВИИИ асрдаги истеҳкоми) бор.[2]
Манбалар
- ↑ 2013 ЙИЛ ТУРЛИ МИЛЛАТГА МАНСУБ ИММИГРАНТЛАР ВИЗАСИ ДАСТУРИ (ДВ-2013) ЙЎРИҚНОМАСИ, травел.стате.гов
- ↑ ЎзМЕ. Биринчи жилд. Тошкент, 2000-йил
| Ушбу мақолада Ўзбекистон миллий энсиклопедияси (2000-2005) маълумотларидан фойдаланилган. |
| Географияга оид уşбу мақола çаладир. Сиз уни бойитиб, ЗиёСферага ёрдам бериşингиз мумкин. |