Signal Messenger
Сигнал Мессенгер (одатда Сигнал деб аталади) — учдан учгача шифрланган матнли хабарлар, овозли ва видеоқўнғироқлар учун мўлжалланган бепул очиқ манбали мессенжер.
Илова Андроид, иОС, иПадОС ҳамда Wиндоwс, маcОС ва Линух операцион тизимларида ишлайди. Сигнал фойдаланувчилари шахсий ва гуруҳли ёзишмалар олиб бориши, расм, видео, овозли хабар ва файлларни юбориши, шунингдек овозли ҳамда видеоқўнғироқларни амалга ошириши мумкин.[1][2]
Тарихи
Сигнал дастурининг келиб чиқиши ТехтСеcуре ва РедПҳоне номли ҳимояланган алоқа дастурларига бориб тақалади. Ушбу дастурлар дастлаб Wҳиспер Сйстемс томонидан ишлаб чиқилган.
2013-йилда Мохиэ Марлинспике Опен Wҳиспер Сйстемс лойиҳасини ташкил этган. 2014-йилда Сигнал иловасининг дастлабки версияси чиқарилган бўлиб, у аввал овозли қўнғироқларни қўллаб-қувватлаган. Кейинчалик матнли ёзишмалар функсияси ҳам қўшилган.[3]
2018-йилда Мохиэ Марлинспике ва WҳацАпп асосчиларидан бири Бриан Аcтон иштирокида Сигнал Фоундатион ташкил этилган. Фонд Сигнал лойиҳасини қўллаб-қувватлаш, очиқ манбали махфийлик технологияларини ривожлантириш ва шахсий мулоқот воситаларини кенгайтириш мақсадида тузилган.[4]
Платформалари
Сигнал мобил ва иш столи қурилмаларида ишлаш учун ишлаб чиқилган.
Илова қуйидаги платформалар учун мавжуд:
- Андроид;
- иПҳоне ва иПад;
- Wиндоwс;
- маcОС;
- Линух.
Иш столи дастуридан фойдаланиш учун Сигнал аввал мобил қурилмага ўрнатилган бўлиши ва тегишли қурилмалар ўзаро боғланган бўлиши керак.[5]
Функсиялари
Сигнал қуйидаги асосий функсияларни тақдим этади:
- шахсий матнли ёзишмалар;
- гуруҳли чатлар;
- овозли хабарлар;
- расм, видео, ГИФ ва файлларни юбориш;
- овозли қўнғироқлар;
- видеоқўнғироқлар;
- вақтинчалик ўчириладиган хабарлар;
- стикерлар;
- фойдаланувчи профили ва контактларни бошқариш;
- мобил ва иш столи қурилмаларини боғлаш.
Иловадаги хабарлар ва қўнғироқлар интернет уланиши орқали амалга оширилади. Шу сабабли Сигнал орқали юборилган ма’лумотлар СМС ёки ММС хизматларига боғлиқ бўлмайди.[1][2]
Махфийлик ва хавфсизлик
Сигнал хабарлар ва қўнғироқлар учун учдан учгача шифрлашдан фойдаланади. Ушбу ёндашувда хабар мазмуни юборувчи қурилмасида шифрланади ва фақат қабул қилувчи томоннинг қурилмасида очилади.
Сигнал Фоундатион ма’лумотига кўра, хизмат хабарлар мазмунини ўқиш ёки қўнғироқлар мазмунини тинглаш учун мўлжалланмаган.[2]
Сигнал очиқ манбали дастурий та’минот ҳисобланади. Элеcтрониc Фронтиэр Фоундатион уни Андроид, иОС ва иш столи тизимлари учун мавжуд бўлган учдан учгача шифрланган очиқ манбали алоқа дастури сифатида тавсифлайди.[1]
Сигнал протоколи
Сигнал мессенжерида Сигнал протоколи деб аталувчи криптографик спецификациялар мажмуасидан фойдаланилади.
Ушбу ёндашув дастлабки умумий махфий калитни ҳосил қилиш, хабарлар калитларини янгилаш ва фойдаланувчи қурилмаларидаги ҳимояланган сессияларни юритишга хизмат қилади.
Сигнал протоколи таркибида қуйидаги механизмлар қўлланилиши мумкин:
- Х3ДҲ калитларни келишиш протоколи;
- ПҚХДҲ пост-квант калитларни келишиш протоколи;
- Доубле Ратчет алгоритми;
- Сесаме алгоритми;
- аутентификацияланган шифрлаш механизмлари.
Сигнал ҳужжатларида Доубле Ратчет алгоритми умумий махфий калит асосида икки томон ўртасида шифрланган хабарларни алмашиш учун ишлатилиши қайд этилган.[6]
Контактлар ва телефон рақами
Сигнал аккаунтини рўйхатдан ўтказиш учун ишлайдиган телефон рақами талаб қилинади. Телефон рақами фойдаланувчини тасдиқлаш ва аккаунтлар сонини чеклаш учун қўлланилади.
Контактлар рухсати берилган ҳолатда Сигнал фойдаланувчининг контактлари орасида Сигнал ишлатувчиларни аниқлашга ёрдам бериши мумкин. Контактларга рухсат берилмаса ҳам, фойдаланувчи телефон рақамини қўлда киритиш орқали янги мулоқотни бошлаши мумкин.[1]
Сигнал Фоундатион
Сигнал мессенжери Сигнал Фоундатион билан боғлиқ бўлган Сигнал Мессенгер ташкилоти томонидан қўллаб-қувватланади.
Сигнал Фоундатион нотижорат ташкилот сифатида ташкил этилган. Фонднинг э’лон қилинган мақсади очиқ манбали махфийлик технологияларини ривожлантириш ва ҳимояланган глобал мулоқотни қўллаб-қувватлашдан иборат.[4]
Британниcа ма’лумотига кўра, Сигнал Фоундатион Сигнал мессенжерини бошқарувчи нотижорат ташкилот ҳисобланади.[3]
Чекловлари
Сигнал хабар мазмунини шифрлашга қаратилган бўлса-да, иловадан фойдаланиш барча хавфларни автоматик тарзда бартараф этмайди.
Масалан, фойдаланувчи қурилмасининг зарарланиши, нотўғри қабул қилувчини гуруҳга қўшиш, экран тасвирини олиш, заиф парол ёки захира нусхаларини нотўғри бошқариш махфийликка салбий та’сир қилиши мумкин.
Элеcтрониc Фронтиэр Фоундатион хавфсиз алоқа учун илованинг шифрлаш функсиялари билан бир қаторда қурилма хавфсизлиги ва фойдаланувчи созламалари ҳам муҳимлигини қайд этади.[1]
Шунингдек қаранг
Манбалар
- ↑ 1,0 1,1 1,2 1,3 1,4 Элеcтрониc Фронтиэр Фоундатион. Ҳоw то: Усе Сигнал. Қаралди: 25-июн 2026-йил.
- ↑ 2,0 2,1 2,2 Сигнал. Сигнал. Қаралди: 25-июн 2026-йил.
- ↑ 3,0 3,1 Энcйcлопаэдиа Британниcа. Сигнал: Овервиэw, Ҳисторй анд Фаcц. Қаралди: 25-июн 2026-йил.
- ↑ 4,0 4,1 Сигнал. Сигнал Фоундатион. 21-феврал 2018-йил. Қаралди: 25-июн 2026-йил.
- ↑ Сигнал. Доwнлоад Сигнал. Қаралди: 25-июн 2026-йил.
- ↑ Сигнал. Сигнал Доcументатион. Қаралди: 25-июн 2026-йил.