Soatli masjid

Бинонинг ташқи кўриниши

Авлиё Иоанн (юнонча: Άγιος Ιωάννης; туркча: Аёс İанни Килисеси) — собиқ юнон православ черкови. 1850-йилда ҳозирги Туркиянинг ғарбий қисмидаги Балıкесир вилояти Айвалıк шаҳрида қурилган. Маҳаллий аҳоли бу шаҳарни Кйдониэс деб атаган, ўша даврда унинг аҳолиси, асосан, юнонлардан иборат бўлган. 1912–1923-йилларда юнонлар геноциди даврида маҳаллий юнонларнинг қирғин қилиниши ва ундан кейин тирик қолганларнинг зўравонлик билан ҳудуддан қувиб чиқарилиши ортидан бино 1928-йилда суннийлик масжидига айлантирилган.

Черков масжидга айлантирилгач, дастлаб Бозор масжиди (Çарşı Cамии) деб номланган. Бинонинг маҳаллий юнонлар томонидан бунёд этилган қўнғироқ минораси сақлаб қолинган. Бироқ черковдаги тарихий иконалар олиб ташланган, бадиий фрескаларнинг эса устидан бўялган.

Иншоот гумбази

1944-йилги зилзила оқибатида миноранинг тепа қисми вайрон бўлиб, кейинчалик соат минорасига айлантирилган ва шу сабабли Соатли масжид (Саатли Cамии) номи билан танила бошлаган. 2003-йил сентябр ойида юз берган бўрон натижасида минора черков устига қулаб тушиб, унинг тарихий гумбазига зарар етказган.

Баландлиги 24 метр бўлиб, 375 м² майдонни эгаллаган черков Айвалıк туманидаги иккинчи энг катта масжид ҳисобланади. Унинг ёнида қурилган минора эса 44 метр баландликка эга.

Адабиётлар

• „Миллиет Татил - Татил янгиликлари, дам олиш масканлари ва дам олиш меҳмонхоналари“ (тр). Миллиет. Қаралди: 2026-йил 3-август.
• „Айвалıкнинг энг баланд иншооти Соатли масжид | СТАР“ (тр). Стар.cом.тр (2013-йил 10-ноябр). Қаралди: 2026-йил 3-август.