Stefaniya Turkevich sahifasining manbasini koʻrish

{{Musiqachi bilgiqutisi
| ismi                     = Stefaniya Turkevich-Lukyanovich
| asl_ismi                 = Туркевич-Лукіянович Стефанія Іванівна 
| tasvir                   = Stefania Turkewich 1920.jpg
| eni                      = 
| izoh                     = Turkevich 1920-yillarda
| tugʻilgan_paytidagi_ismi = 
| tugʻilgan_sanasi         ={{tugʻilgan sanasi|1898|4|25}}
| tugʻilgan_joyi           = [[Lvov]], [[Avstriya-Vengriya imperiyasi|Avstriya-Vengriya]]
| vafoti_sanasi            ={{Vafot sanasi va yoshi|1977|4|8|1898|4|8|df=y}}
| vafoti_joyi              = [[Cambridge]], [[Birlashgan Qirollik|Buyuk Britaniya]]
| fuqaroligi               = 
| guruh                    = 
| faoliyat_yillari         = 1920-1970
| boʻyi                    =
| leybl                    = 
| turmush_oʻrtogʻi         =
| ota-onasi                = 
| bolalari                 = 
| bilimi                   = 
| universitet              = 
| partiyasi                = 
| millati                  = [[ukrain]]
| amplua                   = 
| kasblari                 = [[bastakor]], [[musiqashunos]]
| janr                     = 
| hamkorligi               =
| imzo                     =
| sayt                     = 
}}

'''Stefaniya Turkevich-Lukyanovich''' (1898-yil 25-aprel, [[Lvov]], [[Avstriya-Vengriya imperiyasi|Avstriya-Vengriya]] — 1977-yil 8-aprel, [[Cambridge]], [[Birlashgan Qirollik|Buyuk Britaniya]]) — [[ukraina]]lik bastakor, pianinochi va [[Musiqashunoslik|musiqashunos]]. Ukrainaning birinchi ayol bastakori sifatida tan olingan<ref>http://www.ukrainianartsong.ca/new-page-1/</ref>. Uning asarlari SSSR davrida sovetlar tomonidan taqiqlangan.

== Bolalik ==
Stefaniyaning bobosi (Lev Turkevich) va uning otasi (Ivan Turkevich) ruhoniylar edi. Uning onasi Sofiya Kormoshiv pianinochi boʻlib, Karol Mikuli va [[Vilem Kurz]] bilan tahsil olgan, shuningdek, yosh Solomiya Krushelnitskaga hamrohlik qilgan. Butun oila musiqachi edi va hamma musiqa asboblarini chalardi. Stefaniya pianino, [[arfa]] va [[garmoniya]] chalgan.

== Tadqiqotlar ==
[[Fayl:Turkevycz_family_in_Ukraine_circa_1915.jpg|thumb|277x277px| Oʻrta qator (chapdan oʻngga): opasi Irena, ukasi Lev (raketka bilan), Stefaniya, taxminan 1915-yil]]
Stefaniya musiqa sohasida oʻqishini Vasiliy Barvinskiy bilan boshladi. 1914-yildan 1916-yilgacha u [[Vena (shahar)|Vena shahrida]] Vilem Kurz bilan pianinochi sifatida tahsil oldi. Birinchi jahon urushidan keyin u [[Lvov universiteti]]da Adolf Chybinski bilan birga tahsil oldi, shuningdek, Lvov konservatoriyasida uning musiqa nazariyasi boʻyicha maʼruzalarida qatnashdi<ref name="Павлишин">Pavlishin, Stepanіya Stefanіvna. Persha ukraїnska kompozitorka: Stefanіya Turkevich-Lіsovska-Lukіyanovich, BaK, Lviv 2004.</ref>. {{Rp|10}}

1919-yilda u oʻzining birinchi musiqiy asari — „Liturgiya“ ni yozdi, u Lvovdagi Avliyo Jorj soborida bir necha marta ijro etilgan<ref name="ukrainians">{{Citation |year= |title=arxiv nusxasi |url=http://www.ukrainiansintheuk.info/ukr/02/turkevych-u.htm/ |access-date=2022-02-28 |archivedate=2017-04-27 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20170427003457/http://www.ukrainiansintheuk.info/ukr/02/turkevych-u.htm/ }}</ref>.

1921-yilda u [[Vena universiteti]]da Gvido Adler va Vena musiqa va sahna sanʼati universitetida Jozef Marks bilan birga oʻqigan va uni 1923-yilda oʻqituvchilik diplomi bilan tugatgan<ref name="ukrainians"/>

1925-yilda u Robert Lisovskiyga turmushga chiqdi. Keyinchalik u bilan birga [[Berlin]]ga sayohat qildi va u yerda 1927-yildan 1930-yilgacha yashadi va Arnold Schoenberg va Frans Shreker bilan birga oʻqidi<ref name="Павлишин"/> {{Rp|14}}Bu davrda 1927-yilda uning qizi Zoya dunyoga keladi<ref>http://esu.com.ua/search_articles.php?id=55702</ref>...

1930-yilda u [[Chexoslovakiya]]ning [[Praga]] shahriga sayohat qildi, [[Praga universiteti|Charlz universitetida]] Zdenek Nejedli va Praga konservatoriyasida Otakar Shin bilan tahsil oldi. U musiqa akademiyasida Vítězslav Novák bilan kompozitsiyani ham oʻrgangan. 1933-yil kuzida u fortepianodan dars berdi va Praga konservatoriyasida hamrohlik qildi. 1934-yilda u rus operalarida ukrain folklori mavzusida doktorlik [[Diplom ishi|dissertatsiyasini]] himoya qildi.1934-yilda Pragadagi Ukraina erkin universitetida [[musiqashunoslik]] fanlari doktori ilmiy darajasini oldi. U [[Galitsiya|Galisiyalik]] (oʻsha paytda [[Polsha]]ning bir qismi boʻlgan) birinchi ayol boʻldi va fan nomzodi ilmiy darajasini oldi.

[[Lvov]]ga qaytib, 1934-yildan Ikkinchi Jahon urushi boshlanishiga qadar u Lvov konservatoriyasida musiqa nazariyasi va pianino oʻqituvchisi boʻlib ishladi va Ukraina professional musiqachilar uyushmasiga aʼzo boʻldi<ref name="ukrainians"/>

== Ikkinchi jahon urushi ==
1939-yil kuzida, Gʻarbiy Ukraina [[Sovet Sotsialistik Respublikalari Ittifoqi|Sovet Ittifoqi]] tomonidan bosib olingandan soʻng, Stefaniya Lvov opera teatrida repetitor va konsertmeyster, 1940-yildan 1941-yilgacha Lvov konservatoriyasida dotsent boʻlib ishlagan. Konservatoriya yopilgandan soʻng, [[Uchinchi reyx|nemis]] ishgʻoli bilan u Davlat musiqa maktabida dars berishni davom ettirdi. 1944-yil bahorida u Lvovdan Venaga joʻnab ketdi<ref>http://www.ukrainiansintheuk.info/ukr/02/turkevych-u.htm/ {{Webarxiv|url=https://web.archive.org/web/20170427003457/http://www.ukrainiansintheuk.info/ukr/02/turkevych-u.htm/ |date=2017-04-27 }}<cite class="citation web cs1" data-ve-ignore="true" id="CITEREFРоман_Кравець">Roman Kraves. [http://www.ukrainiansintheuk.info/ukr/02/turkevych-u.htm/ „Ukraїnsі v Spoluchenomu Korolіvstvі“] {{Webarxiv|url=https://web.archive.org/web/20170427003457/http://www.ukrainiansintheuk.info/ukr/02/turkevych-u.htm/ |date=2017-04-27 }}. Іnternet-ensiklopedіya<span class="reference-accessdate">. Retrieved <span class="nowrap">2018-08-28</span></span>.</cite></ref>.. Sovet qoʻshinlaridan qochib, 1946-yilda u janubiy [[Avstriya]]ga, u erdan [[Italiya]]ga koʻchib oʻtdi, u yerda ikkinchi eriga turmushga chiqdi. Eri Nartsiz Lukyanovich Britaniya qoʻmondonligi ostida shifokor edi<ref>http://www.ukrainiansintheuk.info/ukr/02/lukianovych-u.htm</ref>.

== Angliya ==
1946-yil kuzida Stefaniya Buyuk Britaniyaga koʻchib oʻtdi va Brighton (1947-1951), [[London]] (1951-1952), Barrou Gurni ([[Bristol]] yaqinida) (1952-1962), [[Belfast]] ([[Shimoliy Irlandiya]]) (1962-1973) , [[Cambridge|Kembrij]] (1973) shaharlarida yashadi.

1940-yillarning oxirida u bastakorlikka qaytdi. Vaqti-vaqti bilan u yana pianinochi sifatida, xususan 1957-yilda Angliyadagi ukrain jamoalarida bir qator kontsertlarda va 1959-yilda Bristoldagi pianino musiqasi kontsertida ishtirok etdi. U Britaniya bastakor va musiqachi ayollar jamiyatining aʼzosi edi (jamiyat 1972-yilgacha mavjud edi).

Uning „ ''Oksana yuragi“'' operasi 1970-yilda [[Vinnipeg (shahar)|Vinnipegda]] ([[Kanada]]) Centennial konsert zalida singlisi Irena Turkevycz-Martynec badiiy rahbarligida ijro etilgan<ref>{{Veb manbasi |sarlavha=arxiv nusxasi |url=http://www.svoboda-news.com/arxiv/pdf/1970/Svoboda-1970-098.pdf#search=%22june%202%22 |qaralgan sana=2022-02-28 |arxivsana=2016-07-09 |arxivurl=https://web.archive.org/web/20160709223615/http://www.svoboda-news.com/arxiv/pdf/1970/Svoboda-1970-098.pdf#search=%22june%202%22 }}</ref>.

== Kompozitsiyalar ==
; Simfoniyalar
* Симфонія&nbsp;— 1937.
* Симфонія;— 1952.
* Симфонія
* Симфонієта&nbsp;— 1956.
* Три Симфонічні Ескізи&nbsp;— 3 травня, 1975.
* Симфонічна поема&nbsp; «La Vita».
* Космічна симфонія&nbsp;— 1972.
* [[Сюїта]] для подвійного струнного оркестру&nbsp
* Фентезі для подвійного струнного оркестру&nbsp;
; Baletlar
* Руки&nbsp;— Bristol, 1957.
* Перли&nbsp;
* [[Весна (балет)|Весна (Дитячий балет)]]&nbsp;—1934-5.
* Мавка (a)&nbsp;— 1964-7&nbsp;— Belfast.
* Мавка (b)&nbsp;— 1964- Belfast.
* Страхопуд&nbsp;— 1976.
; Opera
* Мавка (на основі [[Лісова пісня|Лісової пісні]] [[Леся Українка|Лесі Українки]]).
* Цар Ох або Серце Оксани&nbsp;— 1960
* Куць&nbsp;
* Яринний городчик&nbsp;
; Xor
* Літургія 1919.
* Псалом Шептицькому
* До Бою.
* Триптих.
* Колискова 1946
; Musiqiy kompozitsiyalar
* Соната для скрипки і фортепіано 1935&nbsp;
* (a) струнний квартет 1960—1970&nbsp;
* (b) струнний квартет 1960—1970&nbsp;
* Тріо для скрипки, альта та віолончелі 1960—1970&nbsp;
* Квінтет для двох скрипок, альта, віолончелі фортепіано 1960—1970&nbsp;
* Тріо для флейти, кларнету, фагота 1972&nbsp;
; Fortopianoli kompozitsiyalar
* Варіації на українську тему 1932&nbsp;
* Фантазія: Сюїта фортепіанна на українські теми&nbsp;— 1940.
* Імпромпту&nbsp;— 1962.
* Гротеск&nbsp;— 1964.
* Гірська сюїта&nbsp;—1966—1968.
* Цикл п'єс для дітей&nbsp;— 1936—1946.
* Українські коляди та щедрівки&nbsp;
* Вістку голосить&nbsp
; Turli
* Серце&nbsp;
* Лореляй&nbsp;
* Травень&nbsp;—1912
* Тема народної пісні&nbsp;
* На Майдані&nbsp;
* Не піду до леса з конечкамі&nbsp;

== Vafoti ==
Stefaniya Turkevich 1977-yil 8-aprelda Angliyaning Cambridge shahrida vafot etdi.

== Manbalar ==
{{manbalar}}

== Havolalar ==

* [https://web.archive.org/web/20160322103631/http://www.ukrainianartsong.ca/new-page-1/ Ukraina sanʼati qoʻshigʻi loyihasi — Stefaniya Turkevich]
* [https://www.youtube.com/watch?v=L5bdWrAzMaw&list=OLAK5uy_l7CWjtrPCiFJlL_P63SWExwmO6Hc5oMYs Stefaniya Turkevich: Galisiyaliklar I | Sanʼat qoʻshiqlari]
* [http://www.salomeamuseum.lviv.ua/events/10.htm Muzichno-memorial muzey] {{Webarxiv|url=https://web.archive.org/web/20210113201027/http://www.salomeamuseum.lviv.ua/events/10.htm |date=2021-01-13 }}
* [https://www.youtube.com/watch?v=Qs6aeznrttk „Tsar Ox“ abo Sertse Oksani — Oksananing yuragi]
* [https://www.youtube.com/watch?v=pa_2_xdRVHY Film pro Stefaniy Turkevich — Stefaniya Turkevich haqida film]
* [https://www.youtube.com/watch?v=7Tta8VSCd78 Svítova premʻyora Pershoí̈ simfoníí Stefanííí Turkevich — Stefaniya Turkevichning birinchi simfoniyasining jahon premyerasi]
* [https://www.youtube.com/watch?v=QIBr-Rf76K4 Tri simfonichni eskizi- Three Symphonic sketches — World Premier]
* [https://www.youtube.com/watch?v=4F9J2PfG3ug Konsert-prisvyata do 120 roku z dnya narodjennya Stefanííí Turkevich — Stefaniya Turkevich tavalludining 120 yilligiga bagʻishlangan konsert]
* [https://www.youtube.com/watch?v=RJCcqKXpzHc Premʻyora.] [https://www.youtube.com/watch?v=RJCcqKXpzHc Stefaniya Turkevich-Lukiyanovich „Sertse Oksani“ operasi — Premyera.] [https://www.youtube.com/watch?v=RJCcqKXpzHc Stefaniya Turkevich-Lukyanovich „Oksana yuragi“ operasi]

[[Turkum:1977-yilda vafot etganlar]]
[[Turkum:1898-yilda tugʻilganlar]]
[[Turkum:Pianistlar]]
[[Turkum:Bastakorlar]]
[[Turkum:Alifbo boʻyicha musiqachilar]]