Сwиссcом – Швейсария телекоммуникация компанияси бўлиб, Швейсария ва Италияда стационар ва мобил алоқа хизматларини тақдим этади. Бош қароргоҳи Берн кантонининг Иттиген коммунасида жойлашган. Аксияларнинг назорат пакети Швейсария ҳукуматига тегишли (50,95%)[1].

Сwиссcом АГ
Жойлашуви Иттиген, Shveytsariya bayrogʻi Швейсария
Президенти Кристоф Эшлиман
Директори Мичаэл Реҳсчтеинер
Даромади ▲ CҲФ 11,17 млрд (2022)
Айланма даромади ▼ CҲФ 11,11 млрд (2022)
Операцион фойдаси ▼ CҲФ 2,04 млрд (2022)
Капиталлаштириш CҲФ 26,6 млрд (06.11.2023)
Соф фойдаси ▼ CҲФ 1,602 млрд (2022)
Ишчилар сони 19 157 (2022)
Вебсайти сwиссcом.ч

Тарихи

1851-йилда Швейсарияда телеграф алоқасини ривожлантириш бўйича давлат корхонаси ташкил этилди. 1852-йил июл ойида Швейсариянинг биринчи телеграф линияси Санкт-Галлен ва Сюрих ўртасида иш бошлади; ўша йилнинг охирига келиб телеграф тармоғи мамлакатнинг аксарият йирик шаҳарларини боғлади. 1877-йилда биринчи телефон тармоқлари иш бошлади, 1880-йилдан бошлаб йирик шаҳарларда биринчи хусусий телефон тармоқлари пайдо бўла бошлади[2].

1920-йилда почта хизматини телеграф ва телефон тармоқлари билан бирлаштирган ПТТ давлат корхонаси ташкил этилди. Кейинчалик ПТТГА Швейсарияда радиоэшиттириш ва телевидениени ривожлантириш топширилди. 1948-йилда ПТТДА 500 минг телефон абоненти бўлган, 1950-йилларнинг охирига келиб эса уларнинг сони миллионга етган. 1959-йилга келиб Швейцарида дунёдаги биринчи бўлиб ички телефон тармоғини тўлиқ автоматлаштиришга эришди ва 1982-йилга келиб халқаро қўнғироқларни амалга оширди. 1976-йилда НАТЕЛ мобил телефония тармоғининг ривожланиши бошланди, бу биринчи ва энг муваффақиятли тармоқлардан бири. 1992-йилда ПТТ давлат монополияси мақомидан маҳрум қилинди, телекоммуникациялар Телеcом ПТТ бўлинмасига ажратилди. Ўша йили ГСМ НАТЕЛ Д технологияси асосида мобил тармоқ ишга туширилди, 1990-йилларнинг охирига келиб унинг 2 миллионга яқин абоненти бор эди. 1990-йилларнинг ўрталарида Телеcом ПТТ Блуэ Wиндоw (кейинчалик Блуэwин) бренди остида интернетга кириш хизматини таклиф қила бошлади ва тез орада Швейсариянинг энг йирик Интернет-провайдерига айланди[2].

1997-йилда Швейцарида телекоммуникация бозори рақобат учун тўлиқ очилди, Телеcом ПТТ алоҳида компанияга айланди ва ўз номини Сwиссcом деб ўзгартирди. 1998-йилда у Швейцарида биржасида аксияларни жойлаштириш орқали қисман хусусийлаштирилди. Шунингдек, 1998-йилда мобил алоқа бозорида биринчи рақобатчи Диах (кейинчалик ўз номини Сунрисе деб ўзгартирган) пайдо бўлди. 2000-йилда ушбу бозорда яна бир ўйинчи пайдо бўлди, Франcе Телеcом ўзининг Оранге бренди билан. Шу билан бирга, Сwиссcом янги бозорларни ўзлаштира бошлади: 1999-йилда Германиянинг мобил алоқа оператори Дебител сотиб олинди, у Германиядан ташқари Франсия, Нидерландия, Словения ва Данияда ҳам ишлаган (жами 10 миллион абонент)[2].

2004-йилда Дебител Пермира халқаро сармоя гуруҳига сотилди. 2007-йилда Италиянинг ФАСТWЕБ телекоммуникация компаниясининг 82% аксиялари 5,3 миллиард еврога сотиб олинган, қолган Аксиялар 2010-йилда сотиб олинган[3]. Сwиссcом бош директори Карстен Шлотер 2013-йил 23-июлда ўлик ҳолда топилган, у ўз жонига қасд қилган деб тахмин қилинади[4]. 2019-йил апрел ойида компания 5Г тармоғини ривожлантиришни бошлади, шу йилнинг июл ойида Жанубий Кореянинг СК Телеcом компанияси ва Финляндиянинг Элиса Ойж билан Роуминг шартномалари имзоланди[5].

Фаолияти

Компания Швейсария ва Италияда ишлайди. 2022-йил ҳолатига кўра асосий бўлинмалар:

Швейсария 1,32 млн стационар телефония абонентлари, 2,03 млн кабел кенг полосали Интернет абонентлари, 1,57 млн кабел телевидение абонентлари, 6,17 млн мобил алоқа абонентлари, даромаднинг 75%;

Италия (ФАСТWЕБ бренди) – 2,68 миллион кабел кенг полосали Интернет абонентлари, 3,09 миллион уяли алоқа абонентлари, 16% даромад;

Бошқа фаолияти – телекоммуникация тармоқлари ва телерадиоэшиттириш ускуналарига хизмат кўрсатиш, онлайн хизматлар, даромаднинг 9%.

2023-йилги Форбес Глобал 2000 дунёдаги энг йирик оммавий компаниялар рўйхатида Сwиссcом 619-ўринни эгаллади[6].

Манбалар

  1. ↑ „Сwиссcом АГ“ (эн). МаркетСcреэнер. 2023-йил 6-ноябрда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2023-йил 6-ноябр.
  2. ↑ 2,0 2,1 2,2 „Сwиссcом АГ - Cомпанй Ҳисторй“ (эн). Интернатионал Диреcторй оф Cомпанй Ҳисториэс, Вол. 58. Ст. Жамес Пресс, 2004. 2021-йил 9-июлда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2023-йил 6-ноябр.
  3. ↑ Сеан Буcклей. „Сwиссcом аcқуирес ремаининг стаке ин ФастWеб фор $326 миллион - Фиэрcе Телеcом“ (эн). Қуэстех ЛЛC (2010-йил 8-сентябр). 2023-йил 6-ноябрда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2023-йил 6-ноябр.
  4. ↑ „Cарстен Счлотер Деад: Сwиссcом CЕО Аппарентлй Cоммиттед Суиcиде“ (эн). Ҳуффингтон Пост (2013-йил 23-июл). 2023-йил 6-ноябрда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2023-йил 6-ноябр.
  5. ↑ „Сwиссcом сигнс фирст 5Г роаминг агреэменц wитҳ СК Телеcом анд Элиса“ (эн). Телеcомс Теч (2019-йил 18-июл). 2020-йил 28-сентябрда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2023-йил 6-ноябр.
  6. ↑ „Сwиссcом“ (эн). Форбес. 2019-йил 30-июнда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2023-йил 6-ноябр.