Tabaqat sahifasining manbasini koʻrish

'''Tabaqot''' (طبقات) — [[islom]] biografik adabiyotining janri boʻlib, bu yoʻnalishdagi kitoblar ulugʻ shaxslarning ([[Olim|olimlar]], [[Shoir|shoirlar]] va boshqalarning) yashagan asriga koʻra tuzilgan boʻladi. Har bir asr yoki avlod [[tabaqa]] sifatida belgilanadi. [[Tabaqa]]<nowiki/>ning koʻpligi esa, tabaqotdir. Tabaqot kitoblari maʼlum ilm-fan anʼanalarining rivojlanish tarixini aks ettiradi va muayyan boshlangʻich nuqtadan bevosita muallifdan oldingi avlod (tabaqa)gacha boʻlgan oraliqdagi shaxslar [[biografiya]]<nowiki/>sini qamrab oladi<ref>{{Cite book|title=The Biographical Tradition in Sufism: The Tabaqat Genre from al-Sulami to Jami|last=Mojaddedi|first=Jawid|publisher=Curzon Press|year=2013|isbn=070071359X|location=Surrey|pages=1}}</ref>.

== Rivojlanishi ==
Tabaqot adabiyoti VIII asr oxiri yoki IX asr boshlarida vujudga kelgan<ref>{{Cite book|title=The Oxford History of Historical Writing: Volume 2: 400-1400|last=Foot|first=Sarah|last2=Robinson|first2=Chase|publisher=Oxford University Press|year=2012|isbn=9780199236428|location=Oxford|pages=253}}</ref>. Tabaqot janri [[hadis]] [[roviy]]<nowiki/>larining holatini aniqlash, tasniflash va baholashga qaratilgan saʼy-harakatlar asosida paydo boʻlgani va ilk hadis tanqidchilari davrida mashhur boʻlgani ham keltiriladi<ref>{{Cite book|title=Early Sunnī Historiography: A Study of the Tārīkh of Khalīfa b. Khayyāṭ|last=Andersson|first=Tobias|publisher=BRILL|year=2018|isbn=9789004383166|location=Leiden|pages=94}}</ref>. Tabaqot kitoblari [[muhaddis]]<nowiki/>larning hadis rivoyatlarini tasniflash va ayrim [[isnod]]<nowiki/>larning sifatini aniqlash harakatlariga yordam beradigan vosita sifatida yozilgan. Hadislarning manbasini koʻrsatuvchi tizim sifatida [[isnod]] har bir avloddan solih, halol va malakali [[roviy]]<nowiki/>larni talab qilgan. Tabaqot janridagi biografik asarlar odatda oʻz subyektlarining [[shaxsiy]], [[Din|diniy]] va intellektual jihatlarini oʻrganish imkonini beradi<ref>{{cite book|last1=Judd|first1=Steven C.|title=Religious Scholars and the Umayyads Piety-Minded Supporters of the Marwanid Caliphate.|date=2013|publisher=Taylor and Francis|location=Hoboken|isbn=1134501714|page=25}}</ref>.

== Namunalar ==
Tabaqot adabiyotining mashhur namunalari qatoriga [[Ibn Sa’d|Ibn Saʼdning]] „at-Tabaqot al-kubro“ ([[Sahobalar]] va ularning davomchilari haqida), [[Ibn Abu Ya’lo]], keyin esa [[Ibn Rajab]] tomonidan yozilgan „Tabaqat al-hanobila“, [[Ahmad ibn Yahyo Murtazo|Ahmad ibn Yahyo Murtazoning]] „Tabaqat ul-moʻtazila“ ([[moʻtazila]] mazhabi ilohiyotchilari haqida), [[Ogʻo Buzurg Tehroniy|Ogʻo Buzurg Tehroniyning]] „Tabaqat aʼlam ash-shia“ (mashhur [[Shialik|shia]] ulamolari haqida) asarlari kiradi. Ibrohim Hafsiyning tabaqot tarixnavisligiga asoslangan tadqiqotlari ushbu janr islom sivilizatsiyasi va diniy ilmlarning turli sohalarida qanday qo‘llanilishini ko‘rsatadi<ref>{{Cite book|title=Constructive Critics, Ḥadīth Literature, and the Articulation of Sunnī Islam: The Legacy of the Generation of Ibn Saʻd, Ibn Maʻīn, and Ibn Ḥanbal|last=Lucas|first=Scott|publisher=BRILL|year=2004|isbn=9004133194|location=Leiden|pages=48}}</ref>.

== Manbalar ==
{{manbalar}}
[[Turkum:Islom]]
[[Turkum:Adabiy janrlar]]