Tana vazni indeksi sahifasining manbasini koʻrish

'''Tana vazni indeksi'''('''TVI''') — [[Inson boʻyi|inson boʻyi]] va [[vazn|vaznining]] mutanosib ekanini koʻrsatuvchi koʻrsatkichlardan biri<ref>https://mymedic.uz/salomatlik/tana-massasi-indeksi</ref>. TVI — [[Jahon sog'liqni saqlash tashkiloti]] (JSST) tomonidan, 1997-yilda yurak qon-tomir tizimi kasalliklari rivojlanish xavfidan kelib chiqib, TVIning quyidagi tasnifini tavsiya qilgan<ref>{{kitob manbasi |title=Ichki kasalliklar propediftikasi |publisher=ziyo.uz |pages=59-60 |url=https://n.ziyouz.com/books/kollej_va_otm_darsliklari/tibbiyot/Ichki%20kasalliklar%20propedevtikasi%20(A.Gadayev).pdf |accessdate=28.04.2024}}</ref>:

{| class="standard"
|-
!Tana vazni indeksi||Odam boʻyi va vaznining mutanosibligi
|-align="center" bgcolor="#00FFFF"
|16—18,5||Tana vazni yetishmasligi
|-align="center" bgcolor="#00FF00"
|18,5—25||Meʼyor
|-align="center" bgcolor="#ADFF2F"
|25—30|| Tana vazni ortiqcha
|-align="center" bgcolor="FFFF00"
|30—35||1-darajali semizlik
|-style="color:white;" align="center" bgcolor="#FF8000"
|35—40||2-darajali semizlik
|-style="color:white;" align="center" bgcolor="#F00000"
|40 va undan yuqori||3-darajali semizlik
|-
|}

== TVIning yurak qon-tomir tizimiga taʼsiri: ==

[http://Yurak%20qon-tomir%20tizimi Yurak qon-tomir tizimi]{{Oʻlikhavola|date=mart 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} kasalliklari rivojlanish xavfiga koʻra:
* TVI koʻrsatkichi < 18.5 boʻlsa, past (boshqa kasalliklar rivojlanishi mumkin);
*TVI koʻrsatkichi < 18.5—24.9 boʻlsa, odatdagidek;
*TVI koʻrsatkichi < 25.0—29.9 boʻlsa, baland;
*TVI koʻrsatkichi < 30.0—34.9 boʻlsa, yuqori;
*TVI koʻrsatkichi < 35.0—39.9 boʻlsa, juda yuqori;
*TVI koʻrsatkichi >= 40 boʻlsa, favqulotda yuqori sanaladi.

== 72𝐤𝐠 𝟏,84𝐜𝐦 ==
Buning uchun tana vaznining [[kilogramm|kilogrammdagi]](kg) koʻrsatkichini, boʻy oʻlchamining [[kvadrat metr|kvadrat metriga]](m²) boʻlish kerak. Masalan, vazni 97 kg boʻlgan, boʻyi esa 177 sm boʻlgan odamda TVIni aniqlaymiz<ref>https://my.gov.uz/oz/service/716</ref>:
* TVI = 72 kg : (1.90)² = 25.9

== Doimiy harakat ==
Tana vazni indeksi — yoshga, jinsga, mehnat va [[Yashash joyi|yashash sharoitiga]] qarab farq qilishi mumkin. Masalan, sportchilarga va koʻp harakatlilarga nisbatan, oʻtirib ishlaydigan insonlarda semizlikka moyillik yuqori boʻladi. Kam harakat qiluvchilarda [[immunitet|immunitetning pasayishi]], boshqa kasalliklarga moyillikni oshiradi. Bundan tashqari, yashash joyi, uning sharoiti, ekologik muhiti ham muhim hisoblanadi. Masalan [[qishloq|qishloqlarda]] yashaydigan aholi oʻrtasida ortiqcha vazn koʻrsatkichlari, [[shahar aholisi|shahar aholisinikiga]] nisbatan sezilarli darajada past<ref name="Valeologiya">{{kitob manbasi |title=Tana vazni indeksi |url=http://ph.nursing.tma.uz/wp-content/uploads/2017/10/%D0%92%D0%B0%D0%BB%D0%B5%D0%BE%D0%BB%D0%BE%D0%B3%D0%B8%D1%8F-%D1%84%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B4%D0%B0%D0%BD-%D1%9E%D2%9B%D1%83%D0%B2-%D2%9B%D1%9E%D0%BB%D0%BB%D0%B0%D0%BD%D0%BC%D0%B0.pdf |accessdate=28.04.2024}}</ref>.

== Manbalar ==
{{manbalar|2}}

== Havolalar ==
{{kitob manbasi |title=Ichki kasalliklar propediftikasi |publisher=ziyo.uz |pages=59-60 |url=https://n.ziyouz.com/books/kollej_va_otm_darsliklari/tibbiyot/Ichki%20kasalliklar%20propedevtikasi%20(A.Gadayev)pdf }}{{Oʻlikhavola|date=sentabr 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}.

[[Turkum:Tibbiyot]]
[[Turkum:Diagnostika]]
[[Turkum:Tibbiy fanlar]]