Xuzayma ibn Mudrika
Xuzayma ibn Mudrika (arabcha: خزيمة بن مدركة) — islom payg‘ambari Muhammadning ajdodlaridan biri, shuningdek, Kinona va Banu Asad qabilalarining ham ajdodi boʻlgan. Banu Huzayl qabilasi ajdodi Huzaylning akasi.
| Xuzayma ibn Mudrika خزيمة بن مدركة | |
|---|---|
 Adnondan pagʻambar Muhammad va arab qabilalari (jumladan, Quraysh) nasl-nasabini koʻrsatuvchi shajara | |
| Tavalludi | |
| Mashhur ishlari |
|
| Boshqa nomlari | Xuzayma ibn Mudrika ibn Ilyos ibn Mudar ibn Nizor ibn Maʼd ibn Adnon |
| Turmush oʻrtogʻi | Avana |
| Bolalari | Kinona, Asad, Huzayl |
| Otasi | Mudrika ibn Ilyos |
| Onasi | Salma |
| Qarindoshlari | Huzayl (aka yoki ukasi) |
Xuzayma Arabiston yarim orolida Hubal butiga sigʻinuvchi birinchi shaxs boʻlgan. Hubalga sigʻinish uning vafotidan keyin ham, milodiy VII asrgacha islom dinining paydo boʻlishi davrida davom etgan. Oxir-oqibat, Makkaning fath qilinishi chogʻida Hubal buti yoʻq qilingan.
Shajara
Ibn Isʼhoq Xuzaymaning toʻliq nasabini Xuzayma ibn Mudrika (ismi Amir) ibn Ilyos ibn Mudar ibn Nizor ibn Maʼd ibn Adnon tarzida keltiradi. Shuningdek, Ibn Is’hoq bir necha avlod davom etuvchi ajdodlarini sanab oʻtib, ularning nasabi oxir-oqibat Ismoil va Ibrohimga borib taqalishini qayd etgan[1].
Oilasi
Xuzayma Mudrikah ibn Ilyasning oʻgʻli boʻlib, Adnonning oltinchi avlod zurriyoti ham edi[2][3]. Uning akasi Hudhayl boʻlib, Hudhaylning zurriyotlari Banu Hudhayl qabilasidir. Xuzayma 'Avanah ismli arab ayoliga uylangan va bu nikohdan Kinana ismli oʻgʻil koʻrgan; keyinchalik Kinana Banu Kinana qabilasining ajdodi boʻlgan[2][3].
Xuzaymaning yana Asad, Asadah va al-Hun ismli uch oʻgʻli boʻlgan[2][3]. Asad Banu Asad ibn Khuzaymah qabilasining ajdodi boʻlgan[2][3]. Asadah Yamanga koʻchib oʻtgan va Laxmiylarning ajdodlaridan biri hisoblanadi; ular oxir-oqibat milodiy IV asrdan boshlab al-Hirani boshqargan qudratli podshohlikka aylangan, to Roshidun xalifaligi Sosoniylar hududlariga oʻz hukmronligini kengaytirguniga qadar[2].
Keyingi davr islom olimlari, jumladan Ibn Hisham, Tabari, Ibn Kasir hamda Saifur Rahman Muborakpuriy, Xuzayma Kinana ismli oʻgʻli orqali paygʻambar ajdodi ekanini aytib, Xuzayma orqali Adnongacha boradigan Muhammad nasabini tasdiqlaganlar[4][5][6][7].
Din
Xuzayma islomdan avvalgi Arabistondagi mushriklik eʼtiqodiga mansub boʻlgan va Hubal sanamini arablarga birinchi boʻlib oʻrnatib, tanishtirgan; ular avlodlar davomida Islom kelguniga qadar unga sigʻinishda davom etganlar, keyin esa u Makka fathida oxir-oqibat vayron qilingan[8]. Hubal haykali, Arabiston panteonida uning paydo boʻlishida Xuzaymaning roli tufayli, „Xuzaymaning Hubali“ nomi bilan ham tanilgan[8]. Biroq, shialar bunga qoʻshilmaydi va Bihar al-Anwar kitobidagi bir rivoyatda Muhammadning Ibrohimgacha boʻlgan barcha ajdodlari (jumladan Xuzayma ham) yakkaxudolik tarafdorlari boʻlgani aytiladi[9].
Yana qarang
Manbalar
- ↑ Ibn Ishaq; Guillaume. The Life of Muhammad: A Translation of Ibn Isḥāq's sīrat, London, 1955 — 3-bet. ISBN 0195778286. „The Paternal Ancestral Lineage of Prophet Muhammad“
- ↑ 2,0 2,1 2,2 2,3 2,4 Chalil, K.H. Moenawar. Kelengkapan Tarikh Ed.Istimewa Jilid 1. Jakarta: Gema Insani, 2001. ISBN 978-979-561-714-3.
- ↑ 3,0 3,1 3,2 3,3 Jawad, Ali „Kondisi Sosial - Budaya“, . Sejarah Arab Sebelum Islam. Pustaka Alvabet, 2019. ISBN 9786232200616.
- ↑ Ibn Hisham. As-Seerah an-Nabawiyyah Volume 1. Dar Sadr, 1 January 2020. ISBN 978-9953130729.
- ↑ Tabari; ?abar?. The History of Al-Tabari: Muhammad at Mecca (en). SUNY Press, 1999-11-04. ISBN 9780887067075.
- ↑ Ibn Kathir. The life of the prophet Muh̜ammad: a translation of Al-Sīra al-Nabawiyya. Virginia: Center for Muslim Contribution to Civilization, 1998. ISBN 9781873938294.
- ↑ Mubarakpuri, Saifur Rahman. The Sealed Nectar: Biography of the Noble Prophet. Dar-us-Salam Publications, 2008. ISBN 978-9960899558.
- ↑ 8,0 8,1 N.A. Faris (1952). "The Book Of Idols: Being A Translation From The Arabic Of The Kitāb al-Asnām By Hishām Ibn Al-Kalbi". Princeton Oriental Studies (New Jersey: Princeton University Press) 14: 23. https://books.google.com/books?id=G4HXAAAAMAAJ.
- ↑ al-Majlisi. Biḥār al-ʾanwār al-jāmiʿat li-durar ʾakhbār al-ʾAʾimmat al-ʾAṫhār. Beirut: Dar Ihya Turath Al Arabi.