Бирлашган миллатлар ташкилотининг болалар жамғармаси (УНИCЕФ) (инглизча: Унитед Натионс Интернатионал Чилдрен'с Эмергенcй Фунд) – БМТнинг асосий жамғармаларидан бири. Узоқ вақт давом этган уруш натижасида катта қийинчиликларга дучор бўлган Европа болаларига ғамхўрлик кўрсатиш мақсадида 1946-йилда тузилган. 1953-йилдан БМТнинг доимий тузилмасига айланган. Ер юзида, айниқса ривожланаётган мамлакатлардаги болаларнинг соглом ва баркамол вояга етишига кўмаклашиш унинг бош тамойилидир. Мазкур соҳадаги фаолияти учун 1965-йилда Нобел мукофоти билан тақдирланган.

Бирлашган Миллатлар Ташкилотининг Болалар жамғармаси инглизча: Унитед Натионс Интернатионал Чилдрен'с Эмергенcй Фунд
Қисқартма УНИCЕФ
Тури Жамғарма
Шиори Ҳар бир бола учун
Ишга тушган санаси 11-декабр, 1946-йил (79 йил аввал) (1946-12-11) (Бирлашган Миллатлар Ташкилотининг Халқаро Болалар Фавқулодда Жамғармаси сифатида)
Бош директор Кетрин М. Расселл
Бош маҳкамаси Ню-Ёрк, АҚШ
Вебсайти www.униcеф.орг

Ўзбекистон мустақилликка эришгач, УНИCЕФга аъзо бўлди ва у билан яқин ҳамкорлик ўрнатди. Жамғарма томонидан болаларни иммунизация қилиш, бошланғич мактаб ўқувчиларини озиқ-овқат ва ичимлик сув билан таъминлаш ваксиналар етказиб бериш бўйича узоқ муддатли дастурлар, Оролбўйи аҳолисига ёрдам кўрсатиш юзасидан махсус дастур, „Орол денгизи: минтақавий ва экологик ёрдам лойиҳаси“ ишлаб чиқилган[1].

Тарих

Бирлашган Миллатлар Ташкилотининг Халқаро Болалар Фавқулодда Жамг'армаси[2] деб номланадиган жамг'арма 1946-йил 11-декабрда БМТ Бош Ассамблеясининг қарори билан болаларга, шу жумладан, Иккинчи жаҳон  урушидан жабрланган инсонларга ёрдам ко'рсатиш учун вақтинчалик ёрдамчи ташкилот сифатида ташкил этилган[3]. Уни биринчи бо'либ Л. Рейхман бошқарган. 1953-йилда Бирлашган Миллатлар Ташкилоти ташкилотни доимий қилиб, фаолият доирасини кенгайтирди ва фонди УНИCЕФ[3]асл қисқартмасини сақлаб қолган ҳолда ҳозирги номига ўзгартирилган .

1965-йилда Бирлашган Миллатлар Ташкилотининг Болалар жамг'армаси Тинчлик учун Нобел мукофотига сазовор бо'лди.

УНИCЕФ ҳомийлигида 1979-йилда “Бола йили” дастури ўтказилди.

Молиялаштириш

УНИCЕФ БМТдан молиявий ёрдам олмайди ; унинг фаолияти доимий хайрияларга асосланган. Жамг'армага киритилган инвестицияларнинг асосий қисми БМТга а'зо давлатларнинг йиллик бадаллари бо'либ, улар даромаднинг учдан икки қисмини беради. 2006-йилдан бери Россиянинг йиллик даромади 1 миллион АҚШ долларини ташкил этди[3]. 2010-йилдан 2016-йилгача Россиянинг УНИCЕФга жами бадаллари миқдори 33,1 миллион АҚСҲ долларини ташкил этди.

2020-йилда хусусий секторнинг жами даромадлари 1,61 миллиард АҚШ долларини ташкил этди, шундан 719,9 миллион АҚШ доллари оддий ресурслар ва 889,2 миллион АҚШ доллари бошқа ресурслардир[4].

УНИCЕФ логотипи Барселона футбол клуби футболкаларида акс эттирилган, аммо ҳомийнинг логотипи сифатида эмас. Каталония клуби ҳар йили о'з бюджетидан болаларга ёрдам бериш учун фондга 1,5 миллион евро то'лайди.

Яна қаранг

Манбалар

  1. ↑ "Бирлашган Миллатлар Ташкилотининг Болалар жамғармаси" ЎзМЕ. Б-ҳарфи[сайт ишламайди] Биринчи жилд. Тошкент, 2000-йил
  2. ↑ Тез-тез со'раладиган саволлар  (инглизча) . УНИCЕФ. Кириш санаси: 2019-йил 11-май. Асл нусхадан 2019-йил 11-майда архивланган
  3. ↑ 3,0 3,1 3,2 „Бирлашган Миллатлар Ташкилотининг Болалар жамг'армаси (ЙУНИСЕФ)“ (2019-йил 11-май). 2025-йил 27-майда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2025-йил 27-май.
  4. ↑ УНИCЕФ 2020 йилги молиявий ҳисоботи (2021-йил 10-сентябр). 2021-йил 12-октабрда фойдаланилган. Асл нусхадан 2021-йил 3-сентабрда архивланган