Złoty Stok sahifasining manbasini koʻrish

{{Bilgiquti aholi punkti|nomi=Zloty Stok|asl nomi=Złoty Stok|mavqe=shaharcha|tasvir=Złoty Stok - rynek 1.jpg|gerb=POL Złoty Stok COA.svg|mamlakat=Polsha|mintaqa turi=Voyevodalik|mintaqa=Quyi Silezia|tuman turi=Okrug|tuman=Ząbkowice Śląskie|jamoat turi=Gmina|jamoat=Złoty Stok|rahbar turi=Mayor|rahbar=Grażyna Orczyk|maydon=7.73|aholi=2758 kishi|sanalgan yil=2019-06-30<ref>{{veb manbasi |title=Population. Size and structure and vital statistics in Poland by territorial division in 2019. As of 30th June|url=https://stat.gov.pl/en/topics/population/population/population-size-and-structure-and-vital-statistics-in-poland-by-territorial-division-in-2019-as-of-30th-june,3,26.html|website=stat.gov.pl|publisher=Statistics Poland|date=15-oktabr 2019-yil|access-date=14-fevral 2020-yil}}</ref>|zichlik=360|vaqt mintaqasi=+1|telefon kodi=+48 74|pochta indeksi=57-250|avtomobil kodi=DZA|sayt=http://www.zlotystok.pl|koordinatalar={{coord|50|26|47|N|16|52|59|E|region:PL|display=inline}}}}
<templatestyles src="Module:Infobox/styles.css"></templatestyles>
'''Złoty Stok''' [ˈzwɔtɨ ˈstɔk] ({{lang-cs|Rychleby}}, {{lang-de|Reichenstein}},"''Richstone''") — [[Polsha|Polshaning]] janubi-gʻarbiy qismidagi Quyi Sileziya vodiysining Zabkovitse Śląskie okrugida joylashgan shaharcha. U [[Chexiya|Chexiya Respublikasi]] bilan chegarada, Chexiyaning Bila Voda qishlogʻi bilan tutashgan joyda joylashgan.

Shahar Gmina Złoty Stok deb ataladigan maʼmuriy okrugning (gmina) joylashgan hududi boʻlib, [[Ząbkowice Śląskie|Zabkowice Śląskiedan]] taxminan {{Convert|16|km|mi|0}} janubda va viloyat poytaxti [[Wrocław|Vrotslavdan]] {{Convert|77|km|mi|0}}) uzoqlikda oʻrnashgan.

== Tarixi ==
[[Fayl:5360viki_Złoty_Stok._Foto_Barbara_Maliszewska.jpg|left|thumb| Qadimgi shahar uylari bilan toʻldirilgan tarixiy shahar markazining koʻchalaridan biri]]
''Złoty Stok'' nomi [[Polyak tili|polyak tilida]] „oltin tepalik“ degan maʼnoni anglatadi va bu yerda [[Oʻrta asr|oʻrta asrlarda]] [[oltin]] konining qazib olinganligini koʻrsatadi. Uning chexcha nomi qoʻshni togʻ tizmasi, Rixlebi togʻlari ({{lang-cs|Rychlebské hory}} hisobiga qoʻllanadi). Tegishli polyak nomi ''Góry Złote'' (Oltin togʻlar) ham mavjud. Bu diapazon sharqiy [[Sudet togʻlari|Sudetlarning]] bir qismi hisoblanadi.

Bu hudud X asrda Polshadagi Piast sulolasining birinchi tarixiy hukmdori Miyeshko I davrida shakllanayotgan Polsha davlatining bir qismiga aylangan va Polsha parchalanib ketganidan keyin u Sileziya, Shvidnitsa-Yavor, Zibitsa va Shvidnitsa-Yavor knyazliklarida tarkibida boʻlgan. Keyinchalik 1392-yilgacha Piastlar boshqaruviga qaytarilgan. Bu davrda aholi punkti birinchi marta tilga olinadi va shahar huquqi beriladi. Keyinchalik u Bogemiya (Chexiya) qirolligining hukmronligi qoʻl ostiga oʻtadi<ref name="PWN">{{Veb manbasi|url=https://encyklopedia.pwn.pl/haslo/Zloty-Stok;4001819.html|sarlavha=Złoty Stok|ish=Encyklopedia PWN|qaralgan sana=16-oktabr 2019-yil|til=polyakcha}}</ref>. 1428-yilda u gussitlar tomonidan vayron qilingan. 1469—1490-yillarda [[Vengriya qirolligi|Vengriya]], keyin esa yana Bogemiya hukmronligi ostida boʻlgan.

Złoty Stokda qazib olingan qazishmalar eramizning birinchi ming yillikiga toʻgʻri keladi. 1491-yilda [[Chexlar|Chexiya]] Podiebradlar oilasi gertsogi Genrix I shaharga gerb, bayroq va „Erkin konchilar shahri“ unvonini berdi. U yerda koʻplab nemis va chex konchilari yashay boshladilar. XVI asr boshlarida nemislar tomonidan ''Reyxenshteyn'' (soʻzma-soʻz „Richstone“) va chexlar ''Rixlebi'' deb atalgan shahar oltin qazib olish hamda qayta ishlash tufayli gullab-yashnay boshladi. Ushbu qimmatbaho rudani izlash 1960-yillarning oxirlarida kon yopilgunga qadar davom etdi.

1742-yilda shahar [[Prussiya qirolligi|Prussiya]] tomonidan oz' hududiga qoʻshib olindi va 1871-yildan 1945-yilgacha [[Germaniya|Germaniyada]] joylashgan. Złoty Stok, keyin ''Reyxenshteyn'', koʻplab harbiy asirlar uchun Yevropada [[Ikkinchi Jahon urushi|Ikkinchi Jahon urushining]] soʻnggi oylarida „Uzoq yurish“ ning toʻxtash hududiga aylantirildi. 30 000 ga yaqin ittifoqchi harbiy asirlar Polsha, Chexoslovakiya va Germaniya boʻylab gʻarbiy yoʻnalishda, 1945-yilning yanvaridan apreligacha taxminan toʻrt oy davom etgan ogʻir qish sharoitida shu hududga joylashishdi<ref>{{Veb manbasi |sarlavha=The Long March — Lamsdorf: Stalag VIIIB 344 Prisoner of War Camp 1940 — 1945 |url=http://www.lamsdorf.com/the-long-march.html |qaralgan sana=4-dekabr 2022-yil |arxivsana=28-yanvar 2022-yil |arxivurl=https://web.archive.org/web/20220128191123/https://www.lamsdorf.com/the-long-march.html }}</ref>. [[Ikkinchi Jahon urushi|Ikkinchi jahon urushidan]] keyin u Polsha qayta tiklangan hududlarning bir qismiga aylantirildi.

== Diqqatga sazovor joylari ==
Shaharda bir qator tarixiy yodgorliklar, jumladan, oltin qazib olish va metallurgiya muzeyi (''Muzeum Górnictwa i Hutnictwa Złota w Złotym Stoku'') mavjud.

== Galereya ==
<gallery widths="200" heights="160">
Fayl:2014 Złoty Stok, panorama.JPG|Shahar markazi
Fayl:Catholic church in Złoty Stok.jpg|Beubor kontseptsiya cherkovi
Fayl:2016 Willa Hubertus w Złotym Stoku.jpg|Hubertus villasi
Fayl:2016 Muzeum Kopalni Złota w Złotym Stoku, główny budynek 1.jpg|Oltin qazib olish muzeyi
Fayl:Zloty Stok2.jpg|Bozor maydoni
Fayl:Zloty Stok20.jpg|Tarixiy shaharchalar
</gallery>

== Manbalar ==
{{manbalar}}
<references group="" responsive="1"></references>

== Havolalar ==
{{Gmina Złoty Stok}}{{Coord|50|26|47|N|16|52|59|E|region:PL_type:city|display=title}}<templatestyles src="Module:Coordinates/styles.css"></templatestyles>{{Coord|50|26|47|N|16|52|59|E|region:PL_type:city|display=title}}{{Tashqi havolalar}}

[[Turkum:Oltin qazib olish]]
[[Turkum:Polshadagi konlar]]
[[Turkum:Sobiq oltin konlari]]
[[Turkum:Zabkowice Slaskie okrugi]]