Łasin
Łасин [ˈwаɕин](олмонча: Лессен ) — Полша, Грудзиąдз округида жойлашган шаҳар, 3271 нафар аҳоли истиқомат қилувчи шаҳар. У тарихий Чеłмно Ланд ҳудудида жойлашган.
Гмина Łасин | |
|---|---|
|
| |
| Мамлакат | Полша |
| Аҳолиси (2006) |
3 276 |
| Вақт минтақаси | УТCCЕТ |
Тарих

Łасин тарихи биринчи Полша қироли Болеслав И Жасур ҳукмронлиги давридан бошланади[1]. Полшалик ака-ука Матеуш ва Якуб Łасинка дарёси (Łасин) яқинидаги ерларга эгалик қилишган. 1298-йилда ер Тевтон орденининг аъзоси Меинхард вон Қуэрфурт Łасин қишлоғига асос солган Жан де Неморга берилган. Шунингдек, 1298-йилда шаҳар ўзи жойлашган Тевтоник рицарларнинг монастир давлатидан немис Магдебург қонуни шаҳар ҳуқуқларини олди.
1454-йилда қирол Казимир ИВ Ягеллон Пруссия Конфедерациясининг илтимосига биноан Челмно ерини Полша Қироллиги таркибига қайта киритди, Łасиннинг ўзи 1461-йилда кейинги Ўн уч йиллик уруш пайтида поляклар томонидан қўлга олинди[1]. Урушдан кейин, 1466-йилда Тевтоник рицарлар шаҳарга даъво қилишдан воз кечдилар ва уни Полшанинг бир қисми деб тан олдилар. Маъмурий жиҳатдан у Полша қироллигининг Буюк Полша вилоятидаги Қироллик Пруссиянинг Челмно туманида жойлашган.
1772-йилда Полшанинг биринчи бўлинишидан сўнг, шаҳар Лессен номи билан Буюк Фридрих томонидан Пруссия Қироллигининг бир қисмига айлантирилгаб. 1871-йилда Германиянинг Пруссия томонидан бирлаштирилиши билан у Германия империясининг бир қисмига айланди. Ғарбий Пруссиянинг Пруссия вилоятидаги Грауденз туманига тегишли эди. 1871-йилги аҳолини рўйхатга олиш маълумотларига кўра, шаҳарда 2385 киши истиқомат қилган, шундан 1390 (58,3 %) поляклар эди[2].
Биринчи жаҳон уруши тугагандан сўнг, 1920-йилда, Версал шартномасига мувофиқ, Łасин 1918-йилда мустақилликка эришган, Иккинчи Полша Республикаси таркибига кирди. Урушлар оралиғида Łасин мери Полшалик фаол Стефан Томчински эди, у илгари Пруссия бўлинмасидаги Полша тарафдори фаолияти учун пруссияликлар томонидан таъқибга учраган[3].
Германиянинг Полшани босиб олиши пайтида (Иккинчи Жаҳон уруши) 1939-йил октабр ойида Селбсцчутз Łасин ва унинг атрофидаги полякларни бир неча марта оммавий қатл қилиб, 150 кишини ўлдирди[4].
Маданият
Ёнғин ўчиришга бағишланган музей (Музеум Поżарниcтwа Зиэми Поморскиэж) Łасин шаҳрида жойлашган.
Спорт
Пиаст Łасин спорт клуби Łасин шаҳрида жойлашган бўлиб, футбол, стол тенниси бўлимларига эга[5].
Галерея
-
1939-йилда фашистлар томонидан ўлдирилган поляклар ҳайкали
-
Эски шаҳар уйлари
-
Łасин кўли
-
Сув минораси
Манбалар
- ↑ 1,0 1,1 „Ҳисториа“ (Полиш). Ласин.пл. 2019-йил 4-июнда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2020-йил 13-апрел.
- ↑ Неуманн, Густав. Дас Деуцче Реич ин геограпҳисчер, статистисчер унд топограпҳисчер Безиэҳунг (де). Мüллер, 1874.
- ↑ Марек Прабуcки. „Жак познаниак зостаł бурмистрзем Łасина“ (Полиш). Ноwоścи Дзиэнник Торуńски. Қаралди: 2020-йил 13-апрел.
- ↑ Мариа Wардзйńска, Бйł рок 1939. Операcжа ниэмиэcкиэж полиcжи безпиэcзеńстwа w Полсcе. Интеллигензактион, ИПН, Wарсзаwа, 2009, п. 172-173 (ин Полиш)
- ↑ „О клубиэ“ (Полиш). ЛКС Пиаст Łасин. Қаралди: 2020-йил 13-апрел.[сайт ишламайди]