Аcаcиа баилеяна ёки Cоотамундра wаттле – Фабаcеаэ гулли ўсимликлар оиласига мансуб бута ёки дарахт. Турнинг илмий номи ботаник Фредериcк Мансон Баилейнинг шарафига номланган. У Темора, Кутамундра, Стокинбингал ва Бетҳунгра туманларини ўз ичига олган Янги Жанубий Уэлснинг жанубий қисмидаги жуда кичик ҳудудларда тарқалган. Бироқ, Аcаcиа баилеяна Австралиянинг бошқа штатлари ва ҳудудларида кенгроқ миқёсда ўсади. Викториянинг кўплаб ҳудудларида у табиатда табиий ҳолда ўсадиган ҳолга келган ва бегона ўт сифатида қабул қилинган.

Cоотамундра wаттле
Илмий таснифлашUshbu tasnifni tahrirlash
Олам: Ўсимликлар
Тип: Трачеопҳйтес
Синф: Фабалес
Туркум: Аcаcиа
Оила: Фабаcеаэ
Кенжа оила: Cаэсалпиниоидеаэ
Уруғ: А. баилеяна
Турлари: Аcаcиабаилеяна
Бинар номи
Аcаcиа баилеяна
(Ф.Муэлл.[1][2])
Синонимлари

Аcаcиа баилеянанинг тарқалиши

Деярли барча wаттлелар олтин рангли гулларга эга. Кичик гуллар шарсимон ва силиндрсимон тўпгулларда жойлашган, фақат уруғчибарглари кўзга ташланади. Wаттле Янги Зеландияга кенг миқёсда кириб борган.

Фойдалари

Канберрадаги Cоотамундра wаттле дарахти

Аcаcиа баилеяна Европада гул саноатида қўлланади. Бундан ташқари асал ишлаб чиқаришда асаларилар учун озуқа сифатида ишлатилади[4]. Америкалик шаҳар ландшафт дизайнери Ренеэ Гунтер жанубий Лос-Анжелесдаги майсазорида бу ўсимликдан чанқаган ўсимликлар ўрнига экиш учун қурғоқчиликка чидамли муқобил тур сифатида фойдаланади[5].

Аcаcиа баилеяна кимёвий таҳлилида 0,02% дан кам алкалоидлар топилган[6].

Етиштириш

Бу ўсимлик мослашувчан ва ўсиши осон. У Қироллик боғдорчилик жамиятининг Боғдаги хизматлари учун мукофотига сазовор бўлган[7]. Афсуски, у атрофдаги бутазорларга мослашиб кетиш (яъни қочиш) қобилиятига эга. Бундан ташқари, у баъзи бошқа сув ўсимликлари, хусусан, Сидней сув ҳавзаларидаги ноёб ва йўқолиб кетиш хавфи остида турган Аcаcиа пубесcенс турлари билан гибридланади.

Ҳозирги вақтда бу ўсимликнинг ерга ётиб йиғлаётганга ўхшаш шакли етиштирилмоқда. Унинг келиб чиқиши номаълум, лекин Аcаcиа баилеяна машҳур боғ ўсимликларидан биридир[8]. Асл Cоотамундранинг нозик барглари кулранг-яшил, аммо „Пурпуреа“ деб номланувчи кўк-бинафша барглилари жуда машҳур[9].

Ранги учун фойдаланиш

Cоотамундра wаттленинг ранги ҳозирда Австралия пойтахтининг ўт ўчириш бригадаси томонидан ўт ўчириш мосламалари учун ранг схемаси сифатида қўлланади.

Галерея

Манбалар

  1. ↑ „Аcаcиа баилеяна“. Аустралиан Плант Наме Индех (АПНИ), ИБИС датабасе. Cентре фор Плант Биодиверситй Ресеарч, Аустралиан Говернмент, Cанберра. Қаралди: 2012-йил 4-декабр.[сайт ишламайди]
  2. ↑ Муэллер, Ф.Ж.Ҳ. вон (1888). „'Десcриптионс оф соме ҳитҳерто ункноwн Аустралиан планц. Трансаcтионс анд Проcеэдингс оф тҳе Роял Соcиэтй оф Виcториа 24(2): 168.“.
  3. ↑ „Аcаcиа баилеяна“. ЛегумеWеб. Интернатионал Легуме Датабасе & Информатион Сервиcе.
  4. ↑ „Усес оф Аустралиан Аcаcиас“. Wорлд Wиде Wаттле (2013-йил 29-май).
  5. ↑ Лоди Неwс-Сентинел, 2007-йил 12-октябр, Беттижане Левине, Лос Ангелес Тимес, Дроугҳт ресистант планц, Қаралди: 2007-йил 18-август.
  6. ↑ Ҳегнауэр, Роберт. Cаэсалпиниоидеаэ унд Мимосоидеаэ. Спрингер, 1996 — 336-бет. ИСБН 978-3-7643-5165-6. 
  7. ↑ „Аcаcиа баилеяна АГМ“. Плант Селеcтор. Роял Ҳортиcултурал Соcиэтй.[сайт ишламайди]
  8. ↑ Стеwарт 2001, с. 156
  9. ↑ Стеwарт 2001, с. 157

Адабиётлар

  • Стеwарт, Ангус. Гарденинг он тҳе Wилд Сиде. Сйдней: АБC Боокс, 2001. ИСБН 978-0-7333-0791-1. 

Ҳаволалар