Ahmet Necdet Sezer sahifasining manbasini koʻrish

{{Shaxsiyat bilgiqutisi
 | Oti                  = Ahmet Necdet Sezer
 | tasvir               = File:Ahmet Necdet Sezer.jpg
 | tavallud_sanasi      = 1941-yil 13-sentyabr
 | tavallud_joyi        = Turkiya
 | kasbi                = [[Sudya]]
 | partiyasi            = Mustaqillik partiyasi
 | bolalari             = 3 ta
 | imzosi               = A. Necdet Sezer signature.png
}}

'''Sezer Axmet Nejdet''' (1941.13.9, Afʼyon sh.) — [[Turkiya]] davlat arbobi. [[Anqara universiteti]]ning huquqshunoslik ftini tugatgan (1962). 1962-yildan Ankara, Dijla va Yerkoy sh.laridagi sud organlarida ishlagan. 1983-yildan Turkiya Oliy sudi aʼzosi, 1988-yildan Konstitutsion sudi haqiqiy aʼzosi, 1998-yildan Turkiya konstitutsion sudi raisi. 2000-yil 16-maydan Turkiya Respublikasi prezidenti<ref>[[OʻzME]]. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil</ref>.

== Prezidentlik davri (2000-2007) ==
Sezer prezidentlikka saylanadi va 2000-yil 16-mayda qasamyod qiladi. Turkiya tarixida ilk bor sudyalik kasbidan chiqqan ilk davlat rahbari boʻladi. Sezerning prezidentlik davri 2007-yil 16-mayda tugallanishi kerak boʻlgan, biroq [[Turkiya buyuk millat majlisi]] yangi davlat rahbarini saylay olmagani sababli u bu lavozimda 2007-yil 28-avgustga qadar davom ettiradi. Bunga sabab Turkiya Konstitutsiyasida prezidentlik vakolati muddati yangi davlat rahbari saylanmagunicha choʻzilishi mumkinligi belgilangandi.

2001-yil 21-fevralda [[Milliy Xavfsizlik Kengashi (Turkiya)|Milliy Xavfsizlik Kengashi]] majlisida kelib chiqqan janjal paytida Sezer konstitutsiyaviy kodekslar yozilgan kitobni Bosh vazir Bülent Ecevitga otadi. Baʼzilar „Qora chorshanba“ deb nomlanuvchi [[Turkiya iqtisodiyoti|Turkiyadagi yirik iqtisodiy inqirozning]] asosiy sababi sifatida ushbu janjalni sabab qilib koʻrsatadi. Boshqalar esa Yevropa Ittifoqi bilan aʼzo boʻlish boʻyicha muzokaralar va Turkiyaning xalqaro valyuta jamgʻarmasi bilan mustahkam aloqalari talab qilgan tezkor islohotlar bu inqirozga sabab boʻlganini daʼvo qilishdi<ref>{{cite news |title=IMF Stopped Central Bank From Giving Liquidity in 2001, said Erçel |work=Referans |url=http://www.referansgazetesi.com/haber.aspx?HBR_KOD=76143&ForArsiv=1 |url-status=dead |access-date=2007-08-30 |archive-url=https://web.archive.org/web/20070929010840/http://www.referansgazetesi.com/haber.aspx?HBR_KOD=76143&ForArsiv=1 |archive-date=September 29, 2007}}</ref>.

Sezer Turkiyada dunyoviylikning qatʼiy targʻibotchisi hamda himoyachisi boʻlgan, Sezer bilan [[Adolat va Taraqqiyot partiyasi]] oʻrtasida tez-tez tortishuv boʻlib turadi. Koʻp hollarda u [[Turkiya|Turkiyaning]] dunyoviy tuzumi tahdid ostida ekanini ochiq daʼvo qilgan<ref name="Turk President Says Secular System in Danger">{{cite news |title=Turk President Says Secular System in Danger |work=The Scotsman |url=http://news.scotsman.com/latest_international.cfm?id=571112007 |access-date=2007-08-30 |series=Scotsman News}} {{Dead link|date=June 2010|bot=H3llBot}}</ref>. Sezer Islom ayollarning roʻmol oʻrashini talab qilinmasligiga ishongani tufayli Prezident saroyidagi rasmiy ziyofatlarda deputatlarning roʻmol oʻragan xotinlarini davradan chiqarib tashlagan<ref name="Turkey's Turmoil">{{cite news |date=May 1, 2007 |title=Turkey's Turmoil |work=Economist |url=http://www.economist.com/world/europe/displaystory.cfm?story_id=9100444 |access-date=2007-08-30}}</ref>.

Prezidentlik davrida Sezer 260 nafar sudlangan [[Jinoyat|jinoyatlarni]] [[afv etdi]], ulardan 202 nafari [[Soʻl siyosat|chapchi]] jangarilar tomonidan qoʻlga olingan edi<ref name="List of Sezer Amnesty Recipients Terror-Based2">{{cite news |title=List of Sezer Amnesty Recipients Terror-Based |work=Dialoghaber |url=http://www.dialoghaber.com/index.php?mod=article&cat=Turkey&article=15841 |url-status=dead |access-date=2007-09-04 |archive-url=https://web.archive.org/web/20071109152046/http://www.dialoghaber.com/index.php?mod=article |archive-date=November 9, 2007}}</ref><ref name="Group Profile, DHKP/C2">{{cite web |work=MIPT Terrorism Knowledge Base |title=Group Profile, DHKP/C |url=http://www.tkb.org/Group.jsp?groupID=38 |access-date=2007-09-04 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20070904185642/http://www.tkb.org/Group.jsp?groupID=38 |archive-date=2007-09-04}}</ref><ref name="U.S. Warns of Rising Terror Threat to Westerners Throughout Turkey2">{{cite web |work=World Tribune |title=U.S. Warns of Rising Terror Threat to Westerners Throughout Turkey |url=http://www.worldtribune.com/worldtribune/07/front2454144.2006944446.html |access-date=2007-09-04 |archive-url=https://web.archive.org/web/20070927001534/http://www.worldtribune.com/worldtribune/07/front2454144.2006944446.html |archive-date=2007-09-27 |url-status=dead}}</ref>.

== Manbalar ==
{{manbalar}}

{{Turkiya Prezidentlari}}

{{DEFAULTSORT:Sezer, Ahmet}}
[[Turkum:6-yanvarda tugʻilganlar]]
[[Turkum:1941-yilda tugʻilganlar]]
[[Turkum:Yashayotgan insonlar]]


{{president-stub}}
{{bio-stub}}