Ahvaz dalasi
Аҳваз кони - Эроннинг Хузистон вилояти Аҳваз шаҳрида жойлашган супергигант нефт кони[1]. У 1953-йилда кашф этилган, Англо-Форс Оил Cомпанй томонидан ишлаб чиқилган ва 1954-йилда ишлаб чиқарила бошланган. Аҳваз кони дунёдаги энг бой нефт конларидан бири бо'либ, тахминий тасдиқланган захиралари тахминан 65.5 биллион баррелс (~8.94[2] ва ишлаб чиқариш 750,000 баррелс пер дай (119,000 м3/д) га ё'налтирилган[3]. Кон миллий Эрон нефт компаниясига (НИОC) тегишли ва Эрон миллий жанубий нефт компанияси (НИСОC) томонидан бошқарилади[4].
Тарихи
Аҳваз нефт кони 1953-йилда Англия-Форс нефт компанияси (АПОC) томонидан очилган. Бир йил о'тгач, 1954-йилда нефт қазиб олиш кунига о'ртача 35 000 баррелдан бошланди. Ҳозиргача конда 600 дан ортиқ нефт қудуғи бурғулаш ишлари якунланди.
Супергигант Аҳваз кони Эрондаги энг йирик нефт кони[5]бўлиб, мамлакатнинг жануби-ғарбий қисмида, серҳосил загрос ҳавзасида жойлашган. Кондан ишлаб чиқариш мос равишда 1959-йил ва 1972- йилларда ишлаб чиқаришни бошлаган Асмари ва Бангестан сув омборларидан олинади. Кон миллий ишлаб чиқаришга энг катта ҳисса қо'шадиган корхоналардан бири бо'либ, ишлаб чиқариш пасайиб бораётган бо'лса-да, у Эрондаги энг йирик нефт ишлаб чиқарувчиси бо'либ қолмоқда.
Аҳваз конида 1953-1969 йилларда қурилган 5 та ишлаб чиқариш блоки мавжуд бо'либ. Ҳозирги вақтда нефт қазиб олиш кунига тахминан 800 000 баррелни ташкил этади ва кондаги қайта ишланадиган табиий газ миқдори кунига 13 миллион кубометрдан (450 миллиард куб фут)дан ошади. Кон миллий Эрон нефт компаниясига (НИОC) тегишли ва Эрон миллий жанубий нефт компанияси (НИСОC) томонидан бошқарилиб келади.
Геологияси
Аҳваз кони дунёдаги учинчи йирик нефт конидир. Кон загрос ҳавзасидаги энг муҳим нефт конларидан бири бўлиб, у Дезфул бўғозида жойлашган.
Ахваз кони-Загроснинг тескари ёриқлари туфайли ко'тарилиш ҳаракати натижасида шимолий-шарқий ё'налишдаги бир қатор тузилмалар бо'либ, ишлаб чиқариш майдони тахминан 67 километр (42 ми) узунлиги ва 6 километр (3.7 ми)кенг.
Ахваз нефт кони учта асосий ер ости иншоотидан иборат бо'либ, улар Асмари, Бангестан ва Хами тузилмалари деб номланади. Асмари шаклланиши олигоцен-миоцен даврида Загрос фореланд ҳавзасида то'планган ҳисобланади.
Захираси
Аҳвазда тахминан 65 биллион баррелс (1.03×1010 м3) нефт мавжуд. Бу Эрон нефт заҳираларининг 23 фоизини ташкил этади, 157 миллиард баррелга баҳоланади.
Ишлаб чиқариш
2016-йил сентябр ҳолатига ко'ра 800,000 баррелс пер дай (130,000 м3/д). Эроннинг 4.2 миллион баррелс пер дай (670,000 м3/д) нефт қазиб олишнинг 20% ни ташкил қилади[6]. Айни пайтда Аҳвоз конида ~430 та қазиш қудуг'и ишламоқда.
Нефт қазиб олиш (Кароон Оил анд Гас Продуcтион Cомпанй ( НИИСОC нинг шо'ба корхонаси)) томонидан бошқарилади, ҳозирда 8 та ишлаб чиқариш блоки о'рнатилган. Ушбу станциялар 3 фазали (нефт, сув ва табиий газ) ажратишни та'минлайди. Хом нефт қувур орқали маҳаллий нефтни қайта ишлаш заводларига юборилади ёки экспорт учун Харг оролидаги портларга маҳкамлайди.
Манбалар
- ↑ „НИОC детаилс аддитионал ресервес ин Аҳwаз фиэлд - Иран“. Иҳс.cом. Қаралди: 2012-йил 31-август.]
- ↑ „Аҳваз-Бангестан Фиэлд“. НИОC. 2022-йил 21-октябрда асл нусхадан архивланган.
- ↑ „Эхтраcтион оф Cруде Петролеум ин Иран-Овервиэw“. мбенди.cом (2010). 2005-йил 19-ноябрда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2013-йил 1-июн.
- ↑ „Иран - Оншоре Оил & Гас Фиэлдс“. ТҳеФреэЛибрарй.cом (2014).
- ↑ „Гиант оил анд гас фиэлдс“. Ранд.орг (2010). Қаралди: 2013-йил 1-июн.
- ↑ „Топ Тен Ҳигҳест Продуcинг Оил Фиэлдс“. Оил Патч Асиа. 2014-йил 2-январда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2014-йил 7-январ.