Aisai
Аисаи (японча: 愛西市, Аисаи-ши) Япониядаги Аичи префектурасида жойлашган шаҳардир. 2019-йил 1-октябр ҳолатига кўра, шаҳардаги 23451 та хонадонда 61320 нафар аҳоли истиқомат қилади[1], аҳоли зичлиги — ҳар квадрат километрга 919 нафарни ташкил этади. Шаҳарнинг умумий майдони 66,70 квадрат километр (25,75 миля) га тенг. Аисаи Жаҳон соғлиқни сақлаш ташкилотининг Соғлом шаҳарлар алянси (АФҲC) аъзоси ҳисобланади[2].
Аисаи 愛西市 | |
|---|---|
| Шаҳар | |
|
| |
| Мамлакат | Япония |
| Вилоят |
[[Чūбу Тōкаи]] |
| Префектура | Аичи |
| Майдон | 66.70 км2 (25.75 кв ми) |
| Расмий тил(лар)и | япон |
| Аҳолиси (2019-йил 1-октябр) |
61 320 киши |
| Зичлиги | 920 киши/км2 |
| Вақт минтақаси | УТC+9:00 |
| Телефон коди | 0567-26-8111 |

Географияси
Аисаи узоқ ғарбий Аичи префектурасининг қирғоқ текислигида жойлашган бўлиб, ғарбда Гифу префектураси билан чегарадош. Жануби-ғарбда Миэ префектураси билан ҳам қисқа чегарага эга. Шаҳардан Кисо ва Нагара дарёлари оқиб ўтади.
Атрофдаги муниципалитетлар
Иқлими
Шаҳар иссиқ ва нам ёз ҳамда нисбатан юмшоқ қиш билан тавсифланган иқлимга эга (Кöппен иқлим таснифи Cфа). Аисаида ўртача йиллик ҳарорат 15.6 °C (60.1 °Ф) ни ташкил этади. Йиллик ўртача ёғин миқдори 1,729.9 мм (68.11 ин) энг серёғин ой сентябр ҳисобланади. Августда энг юқори ҳарорат 27.7 °C (81.9 °Ф) атрофида ва энг паст ҳарорати январда, тахминан 4.2 °C (39.6 °Ф) бўлади.
| Аисаи (1991−2020 ўртаҳа қийматлар, экстремаллар 1979−ҳозига қадар) иқлими | |||||||||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Кўрсаткич | Ян | Фев | Март | Апр | Май | Июн | Июл | Авг | Сен | Окт | Ной | Дек | Йил |
| Мутлақ максимал, °C | 17,5 | 21,1 | 24,8 | 29,1 | 33,6 | 36,8 | 39,0 | 40,3 | 37,9 | 31,8 | 25,2 | 22,0 | 40,3 |
| Ўртача максимал, °C | 8,8 | 9,9 | 13,8 | 19,5 | 24,2 | 27,4 | 31,2 | 33,0 | 28,9 | 23,1 | 17,1 | 11,3 | 20,7 |
| Ўртача ҳарорат, °C | 4,2 | 4,9 | 8,4 | 13,8 | 18,8 | 22,6 | 26,5 | 27,7 | 23,8 | 17,9 | 11,8 | 6,5 | 15,6 |
| Ўртача минимал, °C | 0,2 | 0,6 | 3,6 | 8,7 | 14,1 | 18,8 | 22,9 | 23,9 | 20,0 | 13,7 | 7,3 | 2,2 | 11,3 |
| Мутлақ минимал, °C | −7,8 | −8,5 | −7,5 | −0,8 | 4,7 | 12,0 | 16,2 | 15,8 | 10,6 | 2,0 | −1,7 | −6 | −8,5 |
| Ёғингарчилик меъёри, мм | 57,2 | 67,9 | 122,8 | 149,3 | 175,1 | 213,2 | 223,5 | 164,3 | 244,0 | 166,6 | 82,1 | 64,0 | 1 729,9 |
| Манба: Япония Метеорология Агентлиги[3][4] | |||||||||||||

Демографияси
Япония аҳолини рўйхатга олиш маълумотларига кўра[5], Аисаи аҳолиси сони сўнгги 30 йил ичида нисбатан барқарор бўлган.
| Йил | Аҳоли | ±% |
|---|---|---|
| 1960 | 38,629 | — |
| 1970 | 48,104 | +24.5% |
| 1980 | 61,337 | +27.5% |
| 1990 | 63,143 | +2.9% |
| 2000 | 65,597 | +3.9% |
| 2010 | 64,981 | −0.9% |
Тарихи
Эдо даври
Эдо даврида замонавий Аисаи ҳудуди Нагоядаги Овари Токугаванинг сақловчилари — Ёкои уруғи томонидан назорат қилинган.
Меидзи даври
Меидзи даврида ҳудуд Касаи тумани ва Аичи префектурасининг Каито тумани остидаги бир неча қишлоқлар ташкил этилган, кейинчалик улар Таишо даврида Ама туманини ҳосил қилган.
Замонавий тарих
Аисаи шаҳри 2005-йил 1-апрелда Сая ва Саори шаҳарлари ҳамда Ҳачикаи ва Тацута қишлоқларининг қўшилиши натижасида барпо этилган.
Ҳукумат

Аисаи тўғридан-тўғри сайланадиган мер ҳамда 18 аъзодан иборат бир палатали шаҳар қонун чиқарувчи органи бўлган мер-кенгаш бошқарув шаклига эга. Шаҳарда Аичи префектураси ассамблеясига бир аъзони қўшиш ҳуқуқи мавжуд. Миллий сиёсат нуқтаи назаридан, шаҳар Япония Диэт қуйи палатасининг 8-Аичи тумани таркибига киради.
Иқтисодиёти
Аисаи лотус илдизини ишлаб чиқариш билан ажралиб туради. Бошқа асосий қишлоқ хўжалиги экинларига занжабил, қулупнай, помидор кабилар киради. Шунингдек, шаҳарда саке тайёрлаш ҳам ривожланган.
Таълим тизими
Аисайда шаҳар ҳукумати томонидан бошқариладиган ўн иккита давлат бошланғич мактаби ва саккизта давлат ўрта мактаби ҳамда Аичи префектураси таълим кенгаши томонидан бошқариладиган иккита давлат юқори мактаби фаолият юритади. Шунингдек, иккита хусусий юқори мактаб мавжуд. Префектурада ногиронлар учун битта махсус таълим мактаби ҳам бунёд этилган.
Транспорт

Темир йўллар
Анъанавий чизиқлар
- Кансаи магистрал линияси : — Эива -
- Цушима линияси : — Шобата — Фужинами -
- Бисаи линияси :- Сая — Ҳибино --(Цушима)-- Мачиката --(Иназава)-- Фучидака -
Йўллар
Тезкор йўллар
Ҳигаши-Мейҳан тезкор йўли
Япония миллий маршрути
- Миллий йўналиш 1
- Миллий йўналиш 155
Маҳаллий диққатга сазовор жойлар

Аисайдан таниқли одамлар
- Катō Такааки, урушдан олдинги Япония Бош вазири
- Шоичи Ёкои, япон императорлик армияси Гуамда топилган
- Даики Вакамацу, профессионал футболчи
- Рёжи Курибаяши, Ҳиросима Тоё Cарп ва 2021-йилги Марказий лиганинг энг яхши янги футболчиси.
Галерея
-
Сая тумани Аисаи шаҳрининг Аэрофотосурати
-
Краcиэ Цушима заводи
-
МТ-Сая стансиясининг биноси
-
Нагарагава ва Тацута кўприликлари
Манбалар
- ↑ Аисаи Cитй оффиcиал статистиcс (японча)
- ↑ Аллианcе фор Ҳеалтҳй Cитиэс оффиcиал ҳоме паге
- ↑ „жа:観測史上1~10位の値(年間を通じての値)“. ЖМА. Қаралди: 2022-йил 13-апрел.
- ↑ „жа:気象庁 / 平年値(年・月ごとの値)“. ЖМА. Қаралди: 2022-йил 13-апрел.
- ↑ Аисаи популатион статистиcс
Ҳаволалар
- Аисаи шаҳрининг расмий веб-сайти (японча)