Акира Куросава (1910.23.3, Токио – 1998-йил, 6-сентябр) — япон кинорежиссёри, ссеварийчи. Режиссёрлик фаолиятини 1936-йил бошлаган. 1950-йил экранлаштирган "Расёмон" филми билан жаҳонга танилди.

"Овсар", "Етти самурай", "Дерсу Ўзала", "Жангчининг сояси", "Жароҳат", "Август рапсодияси" филмлари машҳур. Унинг филмлари инсон ҳарактерини очишда ўзига хос талқини, ўткир драматик зиддиятлари билан ажралиб туради. Ахлоқ, шахснинг руҳий такомили, инсоннинг доимо эзгуликка интилиши лозимлиги Куросава ижодининг асосий мавзусидир[1].

Куросава япон кино саноатига 1936-йилда қисқа вақт ичида рассом сифатида кириб келган. Кўп йиллар давомида режиссёр ёрдамчиси ва ссенарий муаллифи сифатида кўплаб филмлар устида ишлагандан сўнг, у Иккинчи Жаҳон уруши пайтида машҳур "Санширо Сугата" (1943) филмида режиссёр сифатида дебют қилди. Урушдан кейин Куросава ўша пайтдаги унчалик машҳур бўлмаган актёр Тоширо Мифунени бош ролни ижро этган, танқидчилар томонидан э’тироф этилган “Маст фаришта” (1948) филми режиссёрнинг Япониядаги энг муҳим ёш киноижодкорлардан бири сифатидаги обрўсини мустаҳкамлади. Икки киши яна ўн бешта филмда ҳамкорлик қилишди.

1990-йилда у умр бўйи муваффақият учун Академия мукофотини олди. Ўлимидан сўнг у АсианWеэк журнали ва CНН томонидан "Сан'ат, адабиёт ва маданият" номинациясида "Асрнинг осиёси" деб топилди ва у ерда ХХ асрда Осиёни яхшилашга энг кўп ҳисса қўшган беш кишидан бири сифатида қайд этилди. Унинг карераси кўплаб ретроспективлар, танқидий тадқиқотлар ва босма ва видеодаги биографиялар ва кўплаб исте'молчи оммавий ахборот воситаларида нашр этилган.

Манбалар

  1. ↑ "Куросава Акира" ЎзМЕ. К-ҳарфи (Wайбаcк Мачине сайтида 2022-04-19 санасида архивланган) Биринчи жилд. Тошкент, 2000-йил