Сурабая Ал-Акбар миллий масжиди (индонезча: Масжид Насионал Ал-Акбар Сурабая), шунингдек Ал-Акбар масжиди (индонезча: Масжид Ал-Акбар ёки Сурабая улуғ масжиди номлари билан ҳам танилган, Шарқий Ява провинсиясининг Сурабая шаҳрида жойлашган миллий масжиддир. У максимал сиғими жиҳатидан Жакартадаги Истиқлол масжидидан кейин Индонезиядаги иккинчи энг катта масжид ҳисобланади[1]. Масжид Сурабая–Гемпол автомагистрали ёнида жойлашган. Унинг энг ажралиб турадиган белгиси — тўртта кичик кўк гумбаз ҳамроҳлигидаги улкан тик гумбазидир. Шунингдек, баландлиги 99 метр бўлган минорага ҳам эга бўлиб, бу Аллоҳнинг 99 исмига ишорадир.

Масжид
Ал-Акбар масжиди
Масжид Насионал Ал-Акбар Сурабая
Мамлакат  Индонезия
Ҳудуд Шарқий Ява
Шаҳар Сурабая
Координаталар 7°20′12″С 112°42′55″Э / 7.336543°С 112.715243°Э / -7.336543; 112.715243
Йўналиши сунний
Масжид тури Жомеъ-Масжид
Меъморий услуб Ислом меъморчилиги
Меъморлар Сепулуҳ Нопембер технология институти (ИТС) жамоаси
Бинокорлик ташаббусчиси Сунарто Сумоправиро
Бинокорлик 1995—2000
Асосий сана:
2000-йил 10-ноябр
Умумий майдони 22 300 квадрат метр
Ҳажми 59,000 нафар намозхон[1]
Гумбазлар сони 4 та
Гумбазлар сони 4 та
Гумбаз баландлиги 27 м (89 фт)
Миноралар сони 1 та
Миноралар сони 1 та
Миноралар баландлиги 99 м (325 фт)
Ҳолати амалдаги
Таровиҳ
Саҳарлик ва ифторлик
Сайт Расмий сайт

Пойдевор қўйиш ишлари 1995-йил 4-августда, ўша пайтдаги Сурабая мери Сунарто Сумоправиронинг ғоясидан сўнг бошланган. Қурилиш Три Сутрисно, Индонезия вице-президенти томонидан дастлабки тошлар қўйилиши билан бошлаб берилган. Бироқ 1997-йилги Осиё молиявий инқирози сабаб қурилиш вақтинча тўхтатиб қўйилган. Қурилиш 1999-йилда қайта тикланиб, 2000-йилда якунланган. 2000-йил 10-ноябрда очилиш маросими Индонезия президенти Х. Абдурраҳмон Воҳид томонидан ўтказилган.

Майдон жиҳатидан бино ва ёрдамчи иншоотлар биргаликда 22 300 квадрат метрни ташкил этади. Бинонинг узунлиги 147 метр, кенглиги 128 метр. Том қисми тўртта кичик гумбаз ва битта минора томонидан мустаҳкам қилиб ушлаб туриладиган, асосий катта гумбаздан иборат. Бу гумбазнинг ўзига хослиги — қарийб ярим тухумга ўхшаш, 1,5 қатламли шаклида бўлиб, баландлиги тахминан 27 метрни ташкил этади.

Гумбазни қоплаш учун Малайзиянинг Шоҳ Алам шаҳридаги Селангор улуғ масжиди каби бошқа бир қанча масжидларда ҳам қўлланган маҳсулотдан фойдаланилган. Ушбу улкан масжиднинг бошқа жиҳатлари қаторига масжиднинг баланд ва кенг залларига кириш қисми ҳамда Индонезиядаги энг катта бўлган меҳроби киради.

Меъморчилик

Меъморий лойиҳа Сурабаядаги Сепулуҳ Нопембер технология институти (ИТС) жамоаси томонидан, Индонезияда йирик масжидлар қурилишида тажрибага эга эксперт-маслаҳатчилар иштирокида ишлаб чиқилган. Ернинг барқарорлиги паст ва ҳолати беқарор бўлгани боис пойдевор ички ёки пакубуми пойдевор тизими асосида бажарилган. Ушбу масжид пойдевори учун камида 2000 та устун ерга қоқиб ўрнатилган[манба керак].

Пол атрофдаги ер сатҳидан 3 метр баландликда лойиҳаланган. Бироқ кейинчалик лойиҳадаги ўзгаришлар амалиётга жорий этилгач, ер ости хонаси ертўла (подвал) сифатида ишлатилган, ертўла устидаги пол (1-қават) эса устунлар томонидан таянчланган (осма пол тизими). Пол ишлари обектнинг ўзида қуйиш тизими орқали бажарилган ва йиғма темирбетондан тайёрланган бўлиб, ўлчами 3 х 3 метр ва қалинлиги 15 см бўлган тўртбурчак пол плиталаридан иборат[манба керак].

Том конструксияларини тайёрлаш учун ер сатҳидаги пол (1-қават)дан 20 м баландликда конструктив устунларни боғлайдиган, виэрендеэл тизимидаги бетон тўсин (рингбалк) қўлланган. Ушбу рингбалк устунларсиз 30 м га чўзилиб, полнинг устунлар билан бўлиниб қолмаслигини таъминлайди; шу тариқа жамоат хонаси бўлимлар ёки устунлар билан ажралмайди ва бу ибодат қилувчиларга қулайлик яратади[манба керак].

Яна қаранг

Манбалар

  1. ↑ 1,0 1,1 „Масжид Ал-Акбар“ (Индонесиан). Ҳумас Жакарта Исламиc Cентре анд 27тҳ ИСЛАНД. ДуниаМасжид.cом. 2013-йил 1-январда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2013-йил 6-январ.

Ҳаволалар

Викиомборда „Ал-Акбар масжиди“ мавзуси бўйича медиафайллар бор.