Ал-Асмо вас-Сифат
Ал-Асмо' ва ас-Сифат ( арабча: الأسماء والصفات ), Ал-Байҳақий ёзган ислом илоҳиётининг йирик классик асарларидан биридир. Айтишларича, бундай китоб авввал ёзилмаган,унгач бу турдаги асар бо'лмаган ва шу сабабли муаллиф бу соҳада кашшоф-асосчи ҳисобланган [1].
| Муаллиф(лар) | Байҳақий |
|---|---|
| Мамлакат | Сурия |
| Тил | арабча |
| Нашр этилган санаси | 2020 |
| Нашриёт | Дар Ал-Тақва |
| Саҳифалар сони | 560 |
| ИСБН | 9789933610005 |
Таркиби:
Ал-Байҳақий аш'арий машабининг содиқ ҳимоячиси бо'либ, матн далиллари ва тақводор салафларнинг со'злари унинг ақидаси энг қадимги мусулмонларга мос келишини исботлаган. шунингдек У иккита экстремал методологияга берилиб кетган турли мазҳабларни рад этиш имкониятидан фойдаланади: Худони яратганига қиёслайдиган ундан ташқари ҳаддан ташқари луг'ат илми билан шуг'улланадиганлар ва ма'нони бузиб, башоратли ан'аналарни рад этиб, ҳаддан ташқари мажозийлик билан шуг'улланадиганларга.Байҳақийнинг бу муҳташам китоби унинг Аллоҳ таолонинг барча исм ва сифатларини тасдиқлаганини исботлашиддандир. Нафақат нақл билан кифояланиб қолмай, балки ог'ир ривоятларни баён қилиш учун ақл-идрокдан фойдаланади ва ба'зиларида сукут сақлайди ( тафвид [2] [3] [4]).
“Шундай қилиб, китоб бобларида келтирилган ҳадисларни тадқиқ қилиш, то'г'ри ва нуқсонларини аниқлаб бериш ва ривоятда келтирилган матнлардаги нутқнинг юзини тасдиқлаш мақсадида китоб (я'ни Асмоа вал-сифат)ни ёзди. исм ва сифатлар бобида , мутафаккирлар ва тафсир усталари наздида тутган ма'ноларни келтирганлар, шунинг учун у мурувватда жуда моҳир ва барча маҳоратда устун эди. Ўз замонасидаги ва ундан кейинги одамлардан, уларнинг фитнага аралашганларидан ва назарот аҳли ёлғон ривоятлардан уни инкор этишга ҳақли эмасликларини тўғри хабарни билдилар, шунинг учун у шифо ва етарлидир” [5].
Байҳақий антропоморфик урф-одатлар то'пламида (Ал-Асмо' ва ас-Сифат) илоҳий кулги зикр қилинган ҳадисларга бутун бир бобни баг'ишлаган. У кулги классик араб тилига асосланган ҳолда “ёриш” ё “очиш” ма’ноларини англатиши мумкинлигини тушунтиради"- Бадавийлар: “ўсимликлар ўсганда ер кулади”, дейишади, чунки ер ўсимликларнинг гўзаллигини очиб, гулларни очади”. Ал-Байҳақийнинг та’кидлашича, Аллоҳ аслида кулмаган, балки мурувватини ерга нозил қилган [6](туширган) .
Қабулият
Заҳабий айтдилар: «Унга о'хшаш нарса ривоят қилинмаган». [7]
Ибн ас-Субкий китобни юқори баҳолаб у ҳақида: “Мен унга тенг келадиган бирор нарсани билмайман”, деди[8].
манабалар:
- ↑ „АЛ-АСМАА WАС-СИФААТ ЛИЛ-ИМАМ АЛ-БАЙҲАҚИ“. сифатусафwа.cом. 2023-йил 21-сентябрда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2023-йил 28-август.
- ↑ „Ал-Асма' Wал Сифат Лил Имам Ал-Байҳақи: Арабиc Боок“. китаабун.cом.
- ↑ Броwн, Жонатҳан. Тҳе Cанонизатион оф Ал-Букҳāрī анд Муслим Тҳе Форматион анд Фунcтион оф тҳе Суннī Ḥадīтҳ Cанон. Брилл, 30 Септембер 2007 — 219-220-бет. ИСБН 9789047420347.
- ↑ „Ал Асма wа ал-Сифат : Арабиc“. ислам786боокс.cом.
- ↑ Пресентед бй Шеикҳ Муҳаммад Заҳед Ал-Каwтҳари то тҳе боок “Тҳе Намес анд Аттрибутес”, Ал-Азҳар Либрарй, пг.4.
- ↑ Ал Гҳоуз, Абделкадер. Исламиc Пҳилосопҳй фром тҳе 12тҳ то тҳе 14тҳ Cентурй. Бонн Университй Пресс, 12 Новембер 2018 — 449-бет. ИСБН 9783847009009.
- ↑ наме="Мадани">„Ал Асма wа ал-Сифат : Арабиc“. ислам786боокс.cом."Ал Асма wа ал-Сифат : Арабиc". ислам786боокс.cом.
- ↑ Ал-Байҳақи. Аллаҳ'с Намес анд Аттрибутес. Исламиc Супреме Cоунcил оф Америcа, 1999 — 6-бет. ИСБН 9781930409033.