Ali al-Koshif Jamoliddin masjidi (arabcha: مَسْجِد الكاشف‎‎‎ — Misrning Manfalut shahrida joylashgan Usmoniylar davriga oid masjid. Misr hukmdori Muhammad Ali hukmronligi davrida 1811-yilda bunyod etilgan[1].

Masjid
Al-Koshif masjidi

Tarixi

Al-Koshif masjidi oʻsha paytda Asyut hokimi boʻlgan Ali al-Koshif tomonidan barpo etilgan. Masjid shaharning savdo-sotiq nuqtayi nazaridan nihoyatda muhim va mashhur mahallalaridan biri boʻlgan al-Qaysariya tumanida qurilgan[2]. Masjiddagi bitik lavhasida namozxonlardan hokim uchun duo qilish soʻraladi[3]. Ali badavlat oiladan boʻlib, uning otasi Jamoliddin shaharning boy savdogarlaridan biri edi[4]. Masjid ilgari bir necha bor keng koʻlamda taʼmirlangan boʻlib, natijada uning faqat minorasi asl holatini saqlab qolgan[5]. 2019-yilda hukumat masjidni yana bir bor taʼmirlagan[6].

Tavsifi

Masjid kvadrat shaklda. Uning asosiy kirish qismi gʻishtdan qurilgan boʻlib, masjidning shimoliy tomonida joylashgan[7]. Kirish eshigi tepasida xattotlik naqshlari hamda nozik tarzda yoʻnilgan yogʻochdan yasalgan derazalar joylashgan. Masjidning qolgan uch fasadida devorlarning yuqori qismida yoʻnilgan yogʻochdan yasalgan koʻplab derazalar mavjud boʻlib, ularning ostida ham boshqa deraza va tuynuklar joylashgan[8].

Namozxona boʻyalgan yogʻoch shiftni koʻtarib turuvchi ikki qator qizil granit ustunlar bilan ajratilgan. Unda Usmoniylar davriga oid koshinlar bilan bezatilgan mehrob hamda yogʻoch minbar mavjud[9]. Masjidning uch qavatli qizil gʻishtdan qurilgan minorasining asosi kvadrat shaklda boʻlib, tepasiga yogʻoch nayza va jez yarim oy oʻrnatilgan[10].

Galereya

Manbalar

  1. ↑ „افتتاح كلاً من مسجد المجاهدين ومسجد الكاشف“. egymonuments.gov.eg (2019).
  2. ↑ السعيد,سمير, حمادة,وائل. „«قيسارية منفلوط».. قلعة تجارية عبر قرنين“. Al Ahram (2025-yil 31-may).
  3. ↑ الميناوي, علاء. „شكر الله سعيهم.. حكاية مسجد بناه أمير كان حاكما لأسيوط“. Sada el balad (2020-yil 2-mart).
  4. ↑ المنياوي, علاء. „عبق التاريخ في الكاشف.. قصة مسجد بناه عبد فقير من بيت عريق“. Sada el balad (2020-yil 23-fevral).
  5. ↑ عرابي, مدحت. „«الكاشف» فى أسيوط.. مسجد أخذ اسمه من مهنة قديمة فى العصر العثمانى“. Al Masry Al Youm (2024-yil 11-mart).
  6. ↑ „208 سنة.. حكاية عبق التاريخ لمسجد الكاشف الأسرى بأسيوط“. youm7.com (2019-yil 2-iyun).
  7. ↑ منصور, احمد. „الآثار: مسجدا المجاهدين والكاشف كانا يعانيان من حالة معمارية وإنشائية سيئة“. youm7.com (2019-yil 3-may).
  8. ↑ المهدي, عمر. „افتتاح مسجدي المجاهدين والكاشف بمحافظة أسيوط بعد الانتهاء من أعمال الترميم والصيانة“. Al Ahram (2019-yil 3-may).
  9. ↑ على, إلهام. „يزيد عمره على 200 عام .. «الكاشف».. مسجد عتيق يضيء «عاصمة الصعيد»“. Al-Mussawar (2026-yil 19-aprel).
  10. ↑ السعيد,سمير, حمادة,وائل. „عمره 270 عاما ويتباهي بزخارفه «مسجد الكاشف» فى منفلوط ينشد الإنقاذ“. Al Ahram (2025-yil 17-iyun).