Al-Mutavakkil III
Ал-Мутаваккил ИИИ (арабча:المتوكل على الله الثالث) 1508-йилдан 1516-йилгача, сўнгра яна 1517-йилда Мамлуклар султонлиги тасарруфидаги Қоҳиранинг ўн еттинчи Аббосий халифаси бўлиб хизмат қилган.
| Ал-Мутаваккил ИИИ | |
|---|---|
| Аббосий халифа (Амир ал-Му'минин) | |
| 1-даври | 1508–1516-йиллар |
| Ўтмишдоши | Ал-Мустамсик |
| Давомчиси | Ал-Мустамсик |
| 2-даври | 22-янвай 1517-йил |
| Ўтмишдоши | ал-Мустамсик |
| Давомчиси | Салим И Ёвуз (Усмонлилар давлати) |
| Отаси | Ал-Мустамсик |
| Дини | Сунни Ислом |
Ҳаёти
У кейинчалик Мисрда ҳукмронлик қилган халифаликнинг охирги халифаси эди. Мўғуллар Бағдодни талон-тарож қилишлари ва 1258-йилда халифа Ал-Мустаъсим қатл этилганидан буён, Қоҳирадаги бу халифалар мамлук султонларининг ҳақиқий ҳокимиятини қонунийлаштириш учун фойдаланиладиган расмий ҳукмдорлар сифатида Қоҳирада истиқомат қилиб келишган.
Ал-Мутаваккил ИИИ 1516-йилда ўзидан олдинги Ал-Мустамсик томонидан қисқа муддатга тахтдан ағдарилган, аммо кейинги йили лавозимига тикланган. 1517-йилда Усмонли султони Салим И Мамлуклар султонлигини мағлуб этишга муваффақ бўлди ва Мисрни Усмонлилар империясининг бир қисмига айлантирди. Ал-Мутаваккил ИИИ оиласи билан қўлга олинди ва Константинополга олиб кетилди.
Анъанавий тарихий манбаларга кўра, ўша пайтда у халифалик унвонини, шунингдек унинг ташқи рамзлари – Муҳаммад пайғамбарнинг қиличи ва ридосини Усмонли султони Салим И га расман топширган[1]. Бу ривоят 1780-йилларгача манбаларда учрамайди ва 1774-йилги Кучук Қайнаржа шартномасида таъкидланганидек, империядан ташқаридаги мусулмонлар устидан халифа ҳукмронлигини асослаш учун кейинчалик манбаларга қўшилган[2].
Манбалар
- ↑ Дреwс, Роберт „Чаптер Тҳиртй – Тҳе Оттоман Эмпире, Жудаисм, анд Эастерн Эуропе то 1648“, . Cоурсебоок: Жудаисм, Чристианитй анд Ислам, то тҳе Бегиннингс оф Модерн Cивилизатион. Вандербилт Университй, Аугуст 2011. Қаралди: 2025-йил 10-феврал (2015-йил 4-январда асл нусхадан архивланган).
- ↑ Леwис, Бернард. Тҳе Эмергенcе оф Модерн Туркей. Охфорд Университй Пресс. п. 324, 1961.
Ҳаволалар
- „Биограпҳй оф Ал-Мутаwаккил ИИИ“ (ар). Ислампедиа.cом. 2008-йил 11-июнда асл нусхадан архивланган.
- Гарcин, Жеан-Cлауде (1967). "Ҳистоире, оппоситион, политиқуэ эт пиéтисме традитионалисте данс ле Ḥусн ал Муḥāдарат де Суйûти [Ҳисторй, оппоситион, политиcс анд традитионалистиc пиэтисм ин Суюти'с Ḥусн ал Муḥāдарат]" (фр) (ПДФ, 14.62 МБ). Анналес Исламологиқуэс (Институт Франçаис д'Арчéологиэ Ориэнтале) 7: 33–90. дои:10.3406/анисл.1967.909. Арчивед фром тҳе оригинал он 2011-07-24. ҳттпс://wеб.арчиве.орг/wеб/20110724205422/ҳттп://www.ифао.эгнет.нет/анисл/АнИсл007_арт_03.пдф. Қаралди: 2010-07-22.Ал-Мутаваккил ИИИ]]
- Ҳолт, П. М. (1984). "Соме Обсерватионс он тҳе 'Аббāсид Cалипҳате оф Cаиро". Буллетин оф тҳе Счоол оф Ориэнтал анд Африcан Студиэс (Университй оф Лондон) 47 (3): 501–507. дои:10.1017/с0041977х00113710. ҳттпс://арчиве.орг/детаилс/буллетин-соас_1984_47_3/паге/501.