Alaviylar sulolasi

Алавийлар сулоласи (араб. سلالة العلويين الفيلاليين) — Марокашнинг ҳукмрон сулоласи. 17-асрдан султонлар, 1957-йилдан шоҳлар. Филалидлар, филалиялик шерифлар деб ҳам аталади.

Алавийлар сулоласининг тарихи Са’дийлар сулоласи ағдарилганидан кейин бошланган. Са’дийлар ҳукмронлиги остида Саледаги қароқчилар о'зига хос автоном республикани яратдилар. Аста-секин Марокаш Г'арбий Африкадаги олтин конлари устидан назоратни ё'қотди. 17-аср ўрталарида Марокашнинг назорати мамлакатда ҳали ҳам ҳокимиятда бўлган Алавийлар сулоласи қўлига ўтди. Алавийлар Тафилалтдан, Сижилмас шаҳридан бо'либ, Муҳаммад пайг'амбарнинг набиралари Ҳасан авлодидан бўлган зодагон шарифлар оиласига мансуб эдилар. Сулоланинг биринчи вакили - Моулай Муҳаммад ал-Шериф. Унинг вориси Моулай Рашид ибн Шериф 1666 йилда Фезда о'рнатилди, кейин 1668 йилда Марракечни эгаллади. Моулай Исмоил даврида Мекнес шаҳри пойтахтга айланди.

Сулола (алавийлар) номи Муҳаммад пайғамбарнинг амакиваччаси, куёви ва шериги бўлган Али ибн Абу Толиб (Абу Толиб ибн Абдулмутталибнинг ўғли) номидан келиб чиққан. Сулола асосчиси Моулай Рашид ибн Шериф Тафилалт шаҳрида Арабистондан келган муҳожирлар оиласида туғилган.

Сарлавҳанинг о'згариши Муҳаммад В билан бог'лиқ. У ан'анавий мусулмон билан бир қаторда, давлат ва жамиятдаги келажакдаги о'згаришлар ва о'згаришлар учун асос бўлган Европа та'лимини олди. 1957 йилда Марокаш қиролликка айланди ва Муҳаммад В нинг о'зи Марокаш қироли унвонини олди.