Aleksandr Nikolayevich Filatov
Филатов Александр Николаевич (1930.1.10, Челябинск вилояти – 2006) – математик ва механик олим. Ўзбекистон Фанлар академияси мухбир аъзоси (1974), физика-математика, фанлари доктори (1969), профессор (1970). Ўрта Осиё университетининг физика-математика факултетини тугатган (1953). Ўзбекистон Фанлар академияси Математика ва механика институтида аспирант (1953—1956), илмий ходим (1957—1961). Механика ва иншоотларнинг сейсмик мустаҳкамлиги институтида, сўнг ҳисоблаш марказли Кибернетика институтида лаборатория мудири (1961—1969), директор ўринбосари (1969—1979). Россия Гидрометеорология маркази директори (1979-йилдан). Илмий ишлари, асосан, дифференсиал ва интегродифференсиал тенгламалар назариясига асимптотик усулларни қўллашга оид. Филатов интеграл ва интегродифференсиал тенгламаларнинг ўрталаштириш ва баркарорлаш усулларини ишлаб чиққан.
| Александр Николаевич Филатов | |
|---|---|
| Таваллуди |
1-октябр 1930-йил Челябинск вилояти |
| Вафоти |
2006-йил |
| Фуқаролиги |
|
| Соҳаси | дифференсиал ва интегродифференсиал тенгламалар |
| Таълими | Ўрта Осиё давлат университети |
Таржимаи ҳоли
1930-йил 1-октябрда РСФСР Челябинск вилояти Соколово қишлоғида туғилган.
1953-йилда Ўрта Осиё давлат университетини (САГУ) битирган.
1957-йилдан – Ўзбекистон ССР Фанлар академияси Математика ва механика институти илмий ходими, 1961-йилдан Механика ва иншоотларнинг сейсмик барқарорлиги институти лабораторияси мудири. 1966-йилдан бери лабораторияга раҳбарлик қилади, 1969-йилдан 1979-йилгача – депутат. ЎзССР Фанлар академияси Ҳисоблаш маркази билан Кибернетика институти директори.
1979-йилдан – СССР Гидрометеорология маркази Атмосфера ва океанларнинг ўзаро таъсири лабораториясининг мудири (Москва).
Физика-математика фанлари доктори (1967), диссертация мавзуси:
- Дифференсиал ва интегродифференсиал тенгламаларда гомогенлаш: диссертация: Физика-математика фанлари доктори: 01.00.00. – Тошкент, 1967. – 238 б.
1970-йилда профессор унвонини олган, 1974-йилда Ўзбекистон ССР Фанлар академияси мухбир аъзоси этиб сайланган.
1957—1991-йилларда КПСС аъзоси.
2006-йил вафот этган[1].
Нашрлари
Асосий нашрлар дифференсиал ва интегродифференсиал тенгламалар назариясида асимптотик усулларни ишлаб чиқиш ва уларни узлуксиз механикада қўллашга бағишланган. Асарлари[2]:
- Математик иқлим назарияси асослари / В. П. Димников, А. Н. Филатов. – М .: Бутунроссия илмий ва техник информатика институти, 1994. – 252, [2] б.; ИСБН 5-201-08848-1
- Дифференсиал ва интегродифференсиал тенгламалар назариясида асимптотик усуллар [Матн] / ЎзССР Фанлар академияси Ҳисоблаш маркази билан Кибернетика институти. – Тошкент: Фан, 1974. – 216 б.
- Умумлаштирилган Ли қатори ва уларнинг қўлланиши [Матн] / А. Н. Филатов; ЎзССР Фанлар академияси Механика институти. – Тошкент: ЎзССР ФА академик нашриёти, 1963. – 106 б.
- Кенг кўламли атмосфера жараёнларининг барқарорлиги / В. П. Димников, А. Н. Филатов. – Л.: Гидрометеоиздат, 1990. – 236 б. ИСБН 5-286-00418-0
- Иқлимнинг математик назариясига кириш / В. П. Димников, А. Н. Филатов. – М.: Математик ҳисоблаш фанлари институти. 1993. – 89 б. ИСБН 5-201-08854-6
- Дифференсиал, интегродифференсиал ва интеграл тенгламалар системасида гомогенлаш [Матн] / ЎзССР Фанлар академияси. Ҳисоблаш маркази ва кибернетика институти. – Тошкент: Фан, 1967. – 107 б.
- Дифференсиал ва интегродифференсиал тенгламаларда ўртача ҳисоблаш усуллари [Матн] / ЎзССР Фанлар академияси. Ҳисоблаш маркази ва кибернетика институти. – Тошкент: Фан, 1971. – 279 б.
Адабиётлар
- Александр Николаэвич Филатов (к 60-летию со дня рождения). Метеорология и гидрология, Випуски 7-12. ОГИЗ-Селхозиздат, 1990
- Академия наук Узбекской ССР. Изд-во „Фан“, 1983 – Всего страниц: 558
- Болшая биографическая энсиклопедия. 2009.
Манбалар
- ↑ „Ранее состоявшиеся члены Академии наук РУз“ (ру). аcадемй.уз. Ўзбекистон Фанлар академияси. Қаралди: 30-ноябр 2023-йил.
- ↑ „Филатов Александр Николаевич“ (ру). матҳнет.ру. Қаралди: 30-ноябр 2023-йил.
| Ушбу мақолада Ўзбекистон миллий энсиклопедияси (2000-2005) маълумотларидан фойдаланилган. |
| Ушбу мақола çаладир. Сиз уни бойитиб, ЗиёСферага ёрдам бериşингиз мумкин. Бу андозани аниқроғига алмаштириш керак. |