Aleksandr Plexanov
Aleksandr Mixaylovich Plexanov (1931-yil 16-oktyabr, SSSR, Omsk viloyati, Kitayli qishlogʻi – 2022-yil 13-yanvar[1][2]) – sovet va rus kontrrazvedkachisi va tarixchisi. SSSR KGB faxriysi, isteʼfodagi polkovnik. Tarix fanlari doktori, FSB akademiyasining professori. Xavfsizlik idoralari tarixi, davlat chegarasining xavfsizligi va himoyasi hamda kazaklar haqidagi monografiyalar muallifi.
| Aleksandr Mixaylovich Plexanov | |
|---|---|
| Tavalludi |
16-oktyabr 1931-yil Omsk viloyati, SSSR |
| Vafoti |
13-yanvar 2022-yil (90 yoshda) |
| Fuqaroligi |
 SSSR →  Rossiya |
| Sohasi | tarixchi |
Hayoti
Aleksandr Mixaylovich Plexanov 1931-yil 16-oktyabrda Omsk viloyatining Kitayli qishlogʻida tugʻilgan.
1950-yilda Ichki Ishlar Vazirligining Toshkentdagi Suvorov harbiy bilim yurtida, S.M.Kirov nomidagi Ichki Ishlar Vazirligining Orjonikidze harbiy bilim yurtida taʼlim olgan va mehnat faoliyatini olib borgan[3]. Shuningdek, Leningrad universitetining tarix fakulteti tamomlagan. 1993-yilda „1921–1925-yillardagi Cheka-OGPU faoliyati“ mavzusida tarix fanlari doktori ilmiy darajasini olish uchun nomzodlik dissertatsiyasini himoya qilgan[4].
U harbiy maktablarda ofitser-oʻqituvchi, oʻqituvchi, katta oʻqituvchi boʻlib ishlagan. SSSR Davlat xavfsizlik qoʻmitasi Oliy maktabida va Rossiya Federatsiyasi federal chegara xizmati tarixiy tadqiqot markazida dotsent boʻlgan.
Aleksandr Mixaylovich Plexanov Xalqaro axborotlashtirish akademiyasining haqiqiy aʼzosi hisoblanadi.
U Rossiya maxsus xizmatlari tarixini oʻrganish jamiyatining va „Lubyankadagi tarixiy oʻqishlar“ konferensiyasining asoschilaridan biri boʻlgan.
Aleksandr Mixaylovich Plexanov 2022-yil 13-yanvarda vafot etgan.
Mukofotlari
Aleksandr Mixaylovich Plexanov oʻn beshta hukumat mukofotlariga sazovor boʻlgan va II darajali „Kontrrazvedka xizmati uchun“ koʻkrak nishoni bilan taqdirlangan. U 2012-yilda Andrey Plexanov bilan birgalikda „Badiiy adabiyot va jurnalistika“ nominatsiyasida „Rossiya chegarasida alohida chegara qoʻriqlash korpusi (1893—1919)“ ilmiy-ommabop nashri uchun Rossiya FSB mukofoti bilan taqdirlangan.
Adabiyotlar
- Сушко А. Создаётся впечатление что мы воспитываем молодое поколение не помнящее родства // Омский научный вестник. Серия «Общество. История. Современность». 2018. — № 1. — С. 7—11.
Manbalar
- ↑ „Скончался известный историк спецслужб, уроженец Омской области Александр Плеханов“. 2022-yil 14-yanvarda asl nusxadan arxivlangan. Qaraldi: 2022-yil 14-yanvar.
- ↑ „13 января на 91 году жизни скончался советский и российский контрразведчик“. 2022-yil 14-yanvarda asl nusxadan arxivlangan. Qaraldi: 2022-yil 14-yanvar.
- ↑ „ЛЕНИНГРАДСКОЕ (КУТАИССКОЕ) И ТАШКЕНТСКОЕ СУВОРОВСКИЕ ВОЕННЫЕ УЧИЛИЩА.“. www.kadet.ru. Qaraldi: 18-noyabr 2023-yil.
- ↑ Plexanov, Aleksandr Mixaylovich. Deyatelnost VChK-OGPU v pervoy polovine dvadsatix godov, 1921—1925 gg. : diss. … d-ra ist. nauk : 07.00.02. – Moskva, 1993. – 386 s.