Aleksandr Vostrosablin
Александр Павлович Востросаблин (17 [29]-август, 1857-1921-йиллар) — рус ҳарбий раҳбари, генерал-лейтенант. 1917-йилги инқилобдан кейин Совет ҳокимияти томонига ўтган.
Таржимаи ҳоли
Зодагонлардан бўлган. Александр ҳарбий мактабини тугатган (1877), Керч қал’аси артиллериясида хизмат қилган, Очаков (1905-1907) ва Севастопол қал’аси артиллерияси (1907-1910) қўмондони бўлган. 1910-йилдан — Кушка қал’аси коменданти бўлган. 1914-йилда унга генерал-лейтенант унвони берилган.
Маълумки[1] 1917-йилнинг кузида А.П.Востросаблин Кушка қал’асида илгари Ашхободда жойлашган, Закаспий ўлкаси ҳарбий маъмуриятининг олтин-валюта фондини кейинги огоҳлантиришгача олиш ва хавфсиз яшириш тўғрисида буйруқ олган ва буни муваффақиятли амалга оширган.
1917-йил Октабр инқилобидан кейин Совет ҳукумати томонига ўтган. 1918-йил июл-август ойларида Закаспий ўлкасида бўлиб ўтган контрреволюцион қўзғолон даврида қал’а ҳарбий кенгашининг раиси этиб сайланди. А.П.Востросаблин қўмондонлиги остидаги Кушка қал’асининг кичик гарнизони 1918-йил 17-августда қал’ани қамал қилган оқ гвардиячи Ашхобод отрядини мағлуб этди ва душман қўлига катта миқдорда артиллерия снарядлари, милтиқ патронлари, қўл гранаталари, пулемётлар, милтиқлар ва артиллерия қисмларини бермади. Охирги эвакуация эшелонида Туркфронт штаб-квартирасининг таклифига биноан А.П.Востросаблин Кушкадан Тошкентга жўнаб кетди.
1918-йил ноябридан 1919-йилгача Тошкентдаги қизил командирлар курсларини бошқарган.
Тошкентда К.П.Осиповнинг январ қўзғолони бостирилгач, А.П.Востросаблин Туркистон Республикаси Инқилобий Ҳарбий Советига аъзо этиб сайланган.
1920-йилда Бокуда бўлиб ўтган Шарқ халқлари қурултойига делегат этиб сайланган. 1920-йил август ойида Қизил-Арват стансияси яқинида темир йўл орқали конгрессдан қайтаётганда, уни эҳтимол, оқ гвардия ходимлари ҳаракатланаётган поэзднинг вагонидан улоқтиришган. Ушбу ҳодиса пайтида олинган жароҳатлар, бу воқеадан бир йил ўтгач, унинг ўлимига сабаб бўлган[2].
Ҳарбий хизматлари учун А.П.Востросаблин 1921-йилда Совет ҳукумати номидан Қизил Байроқ ордени билан тақдирланган (РРҲКнинг 1921-йил 343-сон буйруғи).
А.П.Востросаблин Тошкентдаги Боткин қабристонига дафн этилган. Меҳнаткашлар депутатлари Тошкент шаҳар Кенгаши қарори билан 1961-йилда инқилоб ва фуқаролар урушининг атоқли арбоби сифатида унинг қабри устига обелиск ўрнатилган.
Манбалар
- ↑ Марк Штейнберг. Советский Туркменистан 1950-х: в поисках сокровищ.
- ↑ Каськов И. Я. Первый начальник училища[сайт ишламайди].
Ҳаволалар
- Александр Павлович Востросаблин на сайте БСЭ[сайт ишламайди]
- История создания Курсов красных командиров в Ташкенте (1918—1920)[сайт ишламайди]