Alfrik
Алфрик (қад.-сканд. Áлфрíкр) — герман-скандинавия мифологиясида пакана одамлардан (дверглар) бири. Берлинг, Двалин ва Грер билан биргаликда у Фрея учун сеҳрли Брисингамен маржонларини қуйди. Баъзи афсоналарга кўра, гном-яратувчиларнинг ҳар бири учун маржоннинг нархи Фрея билан ўтказилган кеча эди.
Маржоннинг ҳикояси — Скандинавия (Норвегия-Исландия) достонида Алфрик ҳақида маълум бўлган ягона эслатма. Бу исм „алв-ҳукмдор“[1] деб таржима қилинади ва фақат бир марта Швеция руна тошида У 37 (алфрикр) учрайди, бошқа на швед руна ва на ўрта аср акт ёзувларида учрамайди. Данияда бу ном камёб ҳисобланган, учта ДР 8, ДР 9 (алфрик) руна тоши ва ДР 7 (алфр-к) ва учта ўрта аср ёзувлари (тангада (Данияда қирол Хардекнудга ишлаган +АЛФРИC Линколн[2]), битта епископ ва битта руҳонийнинг исми) маълум[3][4].
ХИХ асрда герман мифологиясини ўрганган Якоб Гримм Вилкинасагеда Алфрикнинг эслатилишига ишора қилган. Гриммнинг таъкидлашича, германлар орасида пакана одамлар ва алфлар (алблар) аниқ фарқ қилганлиги сабабли, пакана одамлар орасида „Алфрик“, „Гендалфрик“ (Гандâлфр) ва „Виндалфрик“ (Виндâлфр) номларининг пайдо бўлиши алблар ва пакана одамлар ўртасида қариндошлик алоқалари мавжудлигини кўрсатади. Вилкинасагда Алфрик мисолида таъкидланган пакана одамларнинг (ва алвларнинг) яна бир хусусияти шундаки, улар ўғрилар, „товувчилар“. Сагада Алфрик ҳақида унинг буюк ўғри бўлганлиги айтилади. Пастки немис эртакларидаги пакана одамлар ва алвлар, айниқса, нўхат далаларига қизиқиш билдиришган[5].
Манбалар
- ↑ „Тҳе Асатру Эдда Саcред Лоре оф тҳе Нортҳ — С. 334“ (эн). иУниверсе, 24.04.2009.
- ↑ Ҳ. Алехандер Парсонс. „Тҳе Англо-Сахон cоинс оф Ҳартҳаcнут“. БНЖ - Бритиш Нумисматиc Соcиэтй 21—55. www.бритнумсоc.орг (1915). 2019-йил 1-августда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2019-йил 3-июл.
- ↑ Вессен, Элиас, св:Свен Б.Ф. Жанссон. Сверигес рунинскрифтер. Бд 6, Уппландс рунинскрифтер, дел 1. Стоcкҳолм: КВҲАА, 1940—1943.
- ↑ „Нордискт руннамнслехикон“. 2019-йил 2-июлда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2022-йил 16-май.
- ↑ Гримм, Жаcоб (Жамес Стевен Сталлйбрасс Транс.) Теутониc Мйтҳологй: Транслатед фром тҳе Фоуртҳ Эдитион wитҳ Нотес анд Аппендих бй Жамес Сталлйбрасс. Волуме ИИ (Wайбаcк Мачине сайтида 2019-07-03 санасида архивланган). Лондон: Георге Белл анд Сонс, 1882.