Anahit Yulanda Varan
| Анаҳит Юланда Варан | |
|---|---|
| Անահիտ Յուլանդա Վարան | |
| Таваллуди |
1917 |
| Вафоти |
2003-йил 29-август Истанбул, Туркия |
| Касби | Ко'ча ижрочиси |
Анаҳит Юланда Варан (арманча: Անահիտ Յուլանդա Վարան, 1917 – 2003-йил 29-август), шунингдек, Анаҳит Куйриг номи билан ҳам танилган[1], „Мадам Анаҳит мусиқасини ижро этувчи“[2] номи билан танилган, туркиялик ижрочи эди. У бир қатор филмларда ёрдамчи сифатида пайдо бўлди.
Ёшлиги
Анаҳит Юланда Варан 1917-йилда Истанбулда, ўша пайтда Усмонлилар империясида, Тақсим майдонига яқин Беёғлу туманидаги Тарлабоши маҳалласида бой арман оиласида туғилган[1][3]. Унинг Восге Апега исмли акаси бор эди, у „Восгик Вартабед“, сўзма-сўз „Восгес Воиз“ номи билан машҳур эди.[1][3].Онасининг пианинога иштиёқи бор эди. У бошланғич таълимни Тақсимдаги Анарат Хигутюн арман католик мактабида, ҳозирги Таксим санъат уйида тугатган. Кейин у Таксимдаги Эсеян арман ўрта мактабини тамомлаган[3].
Мусиқачилик фаолияти
У 16 ёшида ўрта мактабнинг иккинчи синфида мактаб хорига қўшилгани мусиқага илк қадамларидан эди[1].
У ёшлик йилларининг ёз ойларини Князлар оролларидаги Ҳейбелиадада ўтказди. У ерда у юнон қўшнисининг ўғлининг аккордеон чалишидан ҳайратда қолди. Кейин у онасини аккордеон сотиб олишга кўндирди. У Греция Папа Ёргига тегишли мусиқа асбоблари дўконидан 170 турк лирасига сотиб олинган иккинчи қўл оқ рангли Ҳоҳнер аккордеонини олди ва дастлаб Истиқлол хиёбонидаги Муқаддас Энтони Падуа черковига бориб, қурбонгоҳга аккордеон қўйди ва орзуси амалга ошиши учун дуо қилди[1][3].
Папа Ёрги унга аккордеон чалиш учун ўқитувчи тайинлади. У Арто Бенондан сабоқ олишни бошлади, бу ўша пайтда арзон бўлмаган[1][3]. Бошланғич сабоқларни ўргангач, у ўқитувчисини алмаштирди. У биринчи турмуш ўртоғи бўлган Нора Диризяндан сабоқ олди[1].
30-35 ёшлари орасида у Бабанıн Суçу, Адалет, Яланcı Ярим, Cеннет Болалари, Кадıн ве Şарап, Фаизе Ҳücум, Бай Алколü Такдимимдир, Аркадаş, 24 соат каби бир қатор филмларда қўшимча ролларда рол ўйнаган. Öğретменреф наме="бк"/>[3]. У Аşкıн Нур Енги ва Груп Гüндоğаркеннинг медиа клипида суратга тушган[1].
Кейинги йилларида у Ҳоҳнер аккордеони билан тарихий ёпиқ аркада Чичек Пасажида ва қатор кафелар, таверналар, винохоналар ва ресторанлар жойлашган Истиқлол хиёбонидаги Невизаде кўчасида ижро этди. У „Мадам Анахит“ номи билан машҳур бўлди[3][4]. У ҳар доим ёрқин қизил лаб бўёғида рол ўйнаган. Унинг репертуарида туркий тилдаги машҳур Танголар, юнон халқ мусиқаси Ҳасапико, арман таверна мусиқалари бор эди. У Éдитҳ Пиафнинг „Ла Виэ эн росе“, Зеки Мüреннинг „Юлдузларнинг Алтıнда“ ва Марлене Диэтричнинг „Лили Марлеэн“ қўшиқларини ижро этган. У ва унинг аккордеони Беёғлуда тунги ўйин-кулгиларнинг рамзига айланди ва у ерда олинган кўплаб фотосуратларда пайдо бўлди[1].
Шахсий ҳаёти
Унинг биринчи турмуш ўртоғи Нора Диризян арман миллатига мансуб мусиқачи бўлиб, аккордеон, пианино ва контрабасда чалган. У узоқ вақт Анқара ва Самсун круиз кемаларида, кейинроқ Истанбул шимолидаги Сариердаги Бüйüкдередаги Беяз Парк мусиқа залида консерт берди. У 17 йил давомида у билан яшади. Уларнинг Онник ва Берч исмли икки ўғли бор эди. Ажрашгандан сўнг, у турк мусиқачиси Солак Ҳусейинга турмушга чиқди, сўзма-сўз "Чапқўл Ҳусайн". Бир муддат давом этган иккинчи никоҳи ажралиш билан якунланди. Унинг учинчи никоҳи ҳам муваффақияциз тугади. Кейин у биринчи турмуш ўртоғига қайта уйланди[1].
Унинг эслашича, „1955-йил 6-7-сентябр кунлари Истанбулда юнон озлигига қарши уюштирилган ҳужумда мен аккордеон чалиб, йиллар давомида қувонган инсонларим қандай иштирок этганини кўриб, жуда хафа бўлгандим“[1].
Унинг Тарлабошидаги уйи 1980-йилларнинг охирида мусодара қилинган ва бузиб ташланган. У ҳеч қандай товон олмагани учун қийин кунларни бошидан ўтказди ва ижара учун квартирага кўчиб ўтишга мажбур бўлди[1].
Ҳайвонларнинг дўсти, у Ҳайвонларни ҳимоя қилиш уюшмасининг пуллик аъзоси бўлган ва унинг кўплаб йиғилишларида қатнашган[1].
Ўлими
У Ошқозон саратони билан касалланган, аммо 2003-йил 29-августда Юрак етишмовчилигидан вафот этган[1][3]. У Сурп Еррортутюн арман католик черковида ўтказилган диний дафн маросимидан сўнг Шишли арман қабристонига дафн қилинди[1].
Мероси
Голландия телеканали унинг ҳаёти ҳақида ҳужжатли филм намойиш этди[1].
2018-йилнинг ноябр ойига келиб, Беёғлуда унинг шарафига „Анаҳит Стаге“ номли мусиқа маскани очилди[5]. Меҳмонхонада анъанавийдан эксперименталгача, классикдан электроникага қадар кенг кўламли полифоник ва ранг-баранг мусиқа жанрлари мавжуд[6].
Манбалар
- ↑ 1,00 1,01 1,02 1,03 1,04 1,05 1,06 1,07 1,08 1,09 1,10 1,11 1,12 1,13 1,14 1,15 Валуня, Октай. „Дüşсел Бир Рöпортаж – Акордеонcу Мадам Анаҳит“ (тр). Бен Кадıнıм. 2024-йил 5-июнда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2020-йил 24-ноябр.
- ↑ Кара, Месут.. „Бир Беёğлу юрттаşıйдı Мадам Анаҳит“ (тр) (2018-йил 28-январ). Қаралди: 2020-йил 23-ноябр.
- ↑ 3,0 3,1 3,2 3,3 3,4 3,5 3,6 3,7 Яман, Öзcан.. „Мадам Анаҳит“ (тр) (2014-йил 5-сентябр). Қаралди: 2020-йил 23-ноябр.
- ↑ Гуиллет, Марc. „Блоэменпассаге ээрт мадам Анаҳит“ (нл). Гениэт ван Истанбул (2019-йил 24-апрел). 2022-йил 31-августда асл нусхадан архивланган. Қаралди: 2020-йил 24-ноябр.
- ↑ „Беёğлу’нда çок сесли ве ренкли ени бир мекâн: "АНАҲİТ САҲНЕ"“ (тр). НоувАрт (2018-йил 30-ноябр). Қаралди: 2020-йил 24-ноябр.
- ↑ „Анаҳит Саҳне'ден ени йıлıн илк програмı“ (тр) (2018-йил 16-декабр). Қаралди: 2020-йил 24-ноябр.