Anne Frank uyi
"Анне Франк уйи", шунингдек, "Анне Франк Ҳуис" номи билан ҳам танилган, Голландиянинг Амстердам шаҳридаги Принсенграчт 263-267-да жойлашган тарихий аҳамиятга эга бино. У яҳудий қизи Анне Франк ва унинг оиласи Иккинчи жаҳон уруши даврида яширинган бошпана сифатида машҳур[1].
| Анне Франк уйи Анне Франк Ҳуис | |
|---|---|
| Асос солинган сана | 3-май 1960 |
| Жойлашуви | Прингенсрачт, Амстердам, Нидерландия |
| Директор | Роналд Леополд |
| Тури | Уй музейи |
| Сайт | ҳттпс://www.аннефранк.орг |
Бу уй катта тарихий ва маданий аҳамиятга эга, чунки бу ерда Анне Франк ўзининг яширинча яшаб ўтган тажрибалари ва фикрларини ёзиб, ўзининг машҳур Ёш қизнинг кундалигини ёзган. Бугунги кунда Анне Франк уйи ҳар йили миллионлаб ташриф буюрувчиларни ўзига тортадиган музей ҳисобланади. У Ҳолокост ҳақида аччиқ эслатма бўлиб хизмат қилади ва Анне Франкнинг чидамлилигидан далолат беради. Ташриф буюрувчиларга Франклар оиласининг яшириниб юрган вақтлари ҳаётини кўриш имконини беради. Музейда сақланган асл ҳужжатлар, фотосуратлар ва шахсий артефактлар намойиш этилади. Нацистлар таъқибининг оғир ҳақиқатларини ёритиб, Анне Франкнинг ҳаёти ва унинг кундалигининг таъсири ҳақида тушунчаларни тақдим этган[2].
Музей тарихи
1940-йил 1-декабрда Анненинг отаси Отто Франк ўзи ишлаган дорихона ва Пеcтаcон зираворлар компанияларининг офисларини Сингел каналидаги манзилдан Принсенграчтга кўчирди.
Биринчи қават учта қисмдан иборат эди. Олд томонида товарлар жўнатиш жойи, унинг орқасида ўрта қисмида зираворлар заводи, орқа томонида эса яширин хонанинг биринчи қавати бўлиб, товарлар тарқатиш учун қадоқланган омбор жойлашган эди. Тўғридан-тўғри биринчи қаватда Франк ходимларининг офислари бор эди, уларда Миэп Гиэс, Беп Воскуижл ва Ёханнес Клейман олдинги офисда, Виктор Куглер эса ўрта офисда ишлаган.
Ачтерҳуис (голландча „орқа уй“) ёки махфий хона – „Ёш қизнинг кундалиги“ да айтилганидек, бинонинг орқа қисмидир. Унинг жойлашувини Отто Франк, унинг рафиқаси Эдит, икки қизи, Маргот ва Анне ҳамда нацистлар таъқибидан бошпана излаётган яна тўрт яҳудий учун бошпана жойига айлантирди. Улар яшайдиган хоналарнинг умумий майдони атиги 450 квадрат фут (42 метр кв.)ни ташкил этган бўлса-да, Анне Франк ўз кундалигида улар эшитган бошқа яширин жойларга нисбатан ҳашаматли эканлигини ёзган. Улар нацистлар томонидан босқинга учрагунларича, ҳибсга олиниб, концентрацион ва ўлим лагерларида ўлимгача сургун қилинмагунларича, яъни икки йил-у бир ой ўшу ерда яширинган. Яширин гуруҳдан фақат Отто Франк лагерлардан омон қолди</реф> wҳен тҳе реар аннех wас демолишед. Ит wас а привате ресиденcе унтил тҳе нинетеэнтҳ cентурй - ин 1821, фор инстанcе, а Cаптаин Жоҳаннес Чристиаан ван ден Бергҳ, плаац-мажоор дер тwеэде классе (аджутант тҳирд cласс) ресидед тҳере.[3][4]
Архитектура хусусиятлари
Анне Франк уйи Амстердамнинг машҳур каналларидан бири бўлган Принсенграчтда жойлашган. Бинонинг ўзи 17-асрга тўғри келади ва ўша даврдаги Голландия меъморчилигининг ўзига хос хусусиятларини акс эттиради. У бир-бирига боғланган қатор бинолардан иборат бўлиб, асосий кириш жойи олд томонга қараган каналдир.
1999-йилда музейнинг моддий-техник базаси ва ундан фойдаланиш имконияти янада яхшиланиб, жиддий таъмирланди. Таъмирлаш „Ёш қизнинг кундалиги“ автобиографиясининг тарихий ҳақиқийлигини сақлаб қолиш ва ташриф буюрувчилар тажрибасини модернизация қилиш ўртасидаги мувозанатни сақлашга қаратилган.
Анне Франк уйи ногиронлиги бўлган шахслар учун қулайликни таъминлаб, турли хил меҳмонларни қабул қилишга интилади. Музей бўйлаб ҳаракатланишни осонлаштириш учун лифтлар ўрнатилган ва сайёҳларга мурожаат қилиш учун маълумотлар бир неча тилларда мавжуд[2][5]
Ташриф буюрувчилар
Анне Франк уйи бутун дунё бўйлаб Анне Франк ва Ҳолокост тарихини ўрганишга қизиққан меҳмонларни қабул қилади. Ташрифни режалаштиришда ёрдам берадиган баъзи амалий маълумотлар: Анна Франк уйи одатда ҳар куни очиқ бўлса-да, муайян иш соатлари фарқ қилиши мумкин. Анне Франк уйи барча ташриф буюрувчилар учун очиқ бўлишга интилади. Музей ногиронлар аравачасига кириш учун мўлжалланган ва қаватлар орасида ҳаракатланиш қулайлиги учун лифтлар мавжуд[6].
Манбалар
- ↑ „Анне Франк АҲусе“.
- ↑ 2,0 2,1 „Анне Франк Мусеум“.
- ↑ Наамwижзер эн адресбоэк дер леден, уитмакенде ҳет стеделижк бестуур ван Амстердам овер ден жаре 1821. П. ден Ҳенгст эн зоон, 1821.
- ↑ „Анне Франк Ҳаусе“.
- ↑ Топ 10 меэст безочте мусеа ин Недерланд (Wайбаcк Мачине сайтида 2015-07-24 санасида архивланган), Мусеумкwартиэр.нл, 2015. Қаралди: 20-сентябр.
- ↑ „8 Cруcиал Типс фор Виситинг тҳе Анне Франк Ҳоусе: А Неэд-то-Реад Гуиде“.